Перайсці да зместу

Маскоўская духоўная семінарыя

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Маскоўская духоўная семінарыя
(МДС)
Арыгінальная назва руск.: Московская духовная семинария
Заснавана 1814
Закрыта 1918 (адноўлена ў 1946)
Тып Семінарыя
Вучняў 650
Краіна
Адрас  Расія, г. Сергіеў Пасад (з 1946 года); г. Масква (1814—1918 гады)
Канфесія Праваслаўе (Руская праваслаўная царква)
Лагатып Вікісховішча Медыяфайлы на Вікісховішчы

Маско́ўская духо́ўная семінары́я (руск.: Московская духовная семинария) — сярэдняя спецыяльная навучальная ўстанова Рускай праваслаўнай царквы. Установа была заснавана ў 1814 годзе і размяшчалася ў Маскве, у адрозненне ад Маскоўскай духоўнай акадэміі, якая з гэтага часу знаходзілася ў Тройца-Сергіевай лаўры. У 1918 годзе семінарыя была закрыта, але ў 1946 годзе яе дзейнасць аднавілася.

Маскоўская духоўная семінарыя ў 1889 годзе
Царква Іаана Лесвічніка ў семінарскім корпусе. Архітэктар Аляксандр Латкоў. Паміж 1893 і 1896 гадамі

У сувязі з духоўным рэгламентам 1809 года, які прадпісваў адкрыццё духоўных навучальных устаноў у 36 епархіях Рускай праваслаўнай царквы, у Маскоўскай епархіі ў 1814 годзе былі адкрыты дзве семінарыі: Маскоўская і Віфанская. Першапачаткова Маскоўская семінарыя размяшчалася ў будынках Пярэравінскага манастыра[1].

У 1830-х гадах дзяржаўныя ўлады звярнуліся да Аляксандра Талстога з просьбай прадаць палац для размяшчэння там Маскоўскай духоўнай семінарыі — на вуліцы Дэлегацкай, дом 3 (былая сядзіба Астэрмана). У 1834 годзе была падпісана купчая крэпасць на суму 100 тысяч рублёў. З-за пашкоджання будынкаў падчас пажару 1812 года разглядалася некалькі праектаў па пераўладкаванні памяшканняў. Так, архітэктар Міхаіл Быкоўскі прапаноўваў знесці старыя будынкі і ўзвесці на іх месцы новыя. Аднак кіраўніцтва семінарыі падтрымала сінадальнага архітэктара Апалона Шчадрына, паводле праекта якога будынкі заставаліся некранутымі, у той час як сам будынак палаца павінен быў быць адноўлены і пашыраны ў глыбіню ўчастка[2].

У 1875 годзе паводле праекта архітэктара Пятра Баева была ўзведзена прыбудова да галоўнага корпуса, дзе размясцілі рэкрэацыйную залу, якая прымыкала да царкоўных памяшканняў. У 1885 годзе да ўсходняй галерэі быў прыбудаваны двухпавярховы будынак епархіяльнага інтэрната. Пры семінарыі дзейнічаў дамавы храм, асвячоны ў гонар свяціцеля Мікалая[1].

Пасля рэвалюцыі Маскоўская духоўная семінарыя была закрыта. 26 жніўня 1946 года дзейнасць установы, нароўні з Маскоўскай духоўнай акадэміяй, адрадзілася ў сценах Тройца-Сергіевай лаўры, але з таго часу яна фактычна ўяўляла сабой адно цэлае з акадэміяй (у іх была агульная адміністрацыя). Такім чынам, семінарыя і акадэмія былі, па сутнасці, дзвюма вучэбнымі праграмамі ў рамках адной навучальнай установы[3].

З увядзеннем Балонскай сістэмы ў Рускай праваслаўнай царкве ў 2000-я гады назва «Маскоўская духоўная семінарыя» перастала ўжывацца ў афіцыйных дакументах. Семінарыі стаў адпавядаць пяцігадовы курс бакалаўрыяту ў рамках Маскоўскай духоўнай акадэміі, а з канца 2010-х гадоў — чатырохгадовы курс з магчымасцю навучацца на падрыхтоўчым курсе[3].

РэктарГады на пасадзе
Яўген (Казанцаў)1814—1817
Парфеній (Чарткоў)30 ліпеня 1817 — 1819
Феактыст (Арлоўскі)верасень 1819 — 1826
Віталь (Шчапетаў)1826 — 8 чэрвеня 1833
Ісідар (Нікольскі)2 ліпеня 1833 — 11 лістапада 1834
Іосіф (Багаслоўскі)13 лістапада 1834 — снежань 1842
Аляксій (Ржаніцын)снежань 1842 — люты 1847
Філафей (Успенскі)14 сакавіка 1847 — 18 снежня 1849
Яўген (Сахараў-Платонаў)20 снежня 1849 — 1853
Леанід (Краснапеўкаў)1853—1859
Сава (Ціхаміраў)18 мая 1859 — 1861
Ігнацій (Раждзественскі)10 студзеня 1861 — 7 жніўня 1866
Нікадзім (Белакураў)12 жніўня 1866 — 1869
Мікалай Благаразумаў24 верасня 1869 — 1892
Клімент (Вернікоўскі)1892—1897
Парфеній (Лявіцкі)1897—1899
Трыфан (Туркестанаў)1899—1901
Анастасій (Грыбаноўскі)ліпень 1901 — 1906
Фёдар (Паздзееўскі)19 жніўня 1906 — 1909
Барыс (Шыпулін)1909—1912
Філіп (Гумілеўскі)22 чэрвеня 1912 — 30 сакавіка 1913
  1. 1 2 Кедров 1889.
  2. Любимова 2013, с. 7—8.
  3. 1 2 Сухова Н. Ю., Э. П. Р. Московская духовная академия // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. Мн. : БелЭн — С. 153—187.