Мінскі раён

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці
Мінскі раён
Герб
Coat of Arms of Miensk district.png
Сцяг
Flag of Miensk district.png
Краіна Беларусь
Уваходзіць у Мінская вобласць
Адміністрацыйны цэнтр Мінск
Афіцыйныя мовы Родная мова: беларуская 56,14 %, руская 36,88 %
Размаўляюць дома: беларуская 16,62 %, руская 73,27 %[1]
Насельніцтва (2009)
159 569 чал.[1] (2-е месца)
Шчыльнасць 78,93 чал./км²
Нацыянальны склад беларусы — 84,58 %,
рускія — 9,23 %,
украінцы — 1,56 %,
іншыя — 4,63 %[1]
Плошча 1 902,66[2] км² (8-е месца)
Мінскі раён на карце
Часавы пояс UTC+2
Commons-logo.svg Мінскі раён на Вікісховішчы

Мінскі раён — раён у складзе Мінскай вобласці. Утвораны 29 чэрвеня 1934, у сучасных межах з 2012 года. Падзелены на 18 сельскіх саветаў.

Геаграфічнае становішча[правіць | правіць зыходнік]

Размешчаны ў цэнтры Мінскай вобласці, працягласць з поўначы на поўдзень больш 66 км, з захаду на ўсход каля 60 км. Мяжуе з 9 раёнамі Мінскай вобласці: Лагойскім, Смалявіцкім, Чэрвеньскім, Пухавіцкім, Уздзенскім, Дзяржынскім, Валожынскім, Маладзечанскім, Вілейскім раёнамі Мінскай вобласці.

Працягласць з поўначы на поўдзень складае больш за 70 км, з захаду на ўсход каля 61 км.

Рэльеф і карысныя выкапні[правіць | правіць зыходнік]

Вялікая частка раёна размешчаная на Мінскім узвышшы, паўднёва-ўсходняя частка на Цэнтральнабярэзінскай раўніне. Паверхня раёна ўзвышаная, 92 % яе ляжыць на вышынях 180—250 м над узроўнем мора, максімальная вышыня — гара Лысая (342 м).

Маюцца радовішчы мінеральнай вады, цагляная сыравіна, пямкова-жвіровы матэрыял і будаўнічы пясок.

Клімат і расліннасць[правіць | правіць зыходнік]

Клімат умерана кантынентальны. Сярэдняя тэмпература студзеня −6,9 °C, ліпеня 17,7 °C. Сярэдняя колькасць ападкаў — 698 мм. Вегетацыйны перыяд — 186 дзён.

На тэрыторыі раёна размешчаны Прылукскі лясны заказнік.

Гідраграфія[правіць | правіць зыходнік]

Найвялікшыя рэкі раёна — Пціч і Свіслач. Славутасцю з'яўляюцца вадасховішчы Заслаўскае (Мінскае мора), Крыніца, Дразды, Вяча, Воўкавіцкае, Крылова, Цнянскае. Праз раён праходзіць частка Вілейска-Мінскай і Сіганскай водных сістэм.

Гаспадарчая дзейнасць[правіць | правіць зыходнік]

Малочна-мясная жывёлагадоўля, птушкагадоўля. Вырошчваюцца зерневыя і кармавыя культуры, бульба, гародніна. Прадпрыемствы харчовай, будаўнічых матэрыялаў, мэблевай, машынабудаўнічай прамысловасці.

За 1 паўгоддзе 2009 года аб'ём вытворчасці прамысловай прадукцыі склаў 692 млрд.руб. Удзельная вага Мінскага раёна — 11,6 % у агульным аб'ёме вытворчасці прамысловай прадукцыі Мінскай вобласці. Найбольшая ўдзельная вага прамысловай вытворчасці раёна займаюць такія галіны, як харчовая (28,9 %), машынабудаванне і металаапрацоўка (23,3 %), чорная металургія (11,2 %), каляровая металургія (9,6 %), лёгкая прамысловасць (6,0 %).

Да валаўтваральных прамысловым прадпрыемствам у Мінскім раёне належаць: ЗПУП «Кока-Кола Беўрыджыз-Беларусь» — удзельная вага ў раёне 9,3 %; СТАА «АлюмінТэхна» — 10,6 %; РУВП «Мінскдругмет» ДА «Белдругмет» — 6,5 %; СООО "Завод вінаградных вінаў «Дыяніс» — 5,3 %; СООО «Дарыда» — 6,7 %; ООО «Тарасава МПК» — 4,3 %.

Транспарт[правіць | правіць зыходнік]

Па тэрыторыі раёна праходзяць чыгункі Брэст — Мінск — Масква, Мінск — Магілёў, Мінск — Гродна. Найбуйнейшыя аўтадарогі: Брэст — Масква, Мінск — Гомель, Мінск — Віцебск, Мінск — Мікашэвічы, Мінск — Гродна, Мінск — Нарач. Вакол Мінска — Мінская кальцавая аўтамабільная дарога.

Населеныя пункты[правіць | правіць зыходнік]

Архітэктура[правіць | правіць зыходнік]

Захаваліся помнікі архітэктуры і садова-паркавага мастацтва: касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі і кальвінскі збор (Спаса-Прэабражэнская царква) ў горадзе Заслаўе, палацава-паркавы ансамбль у в. Прылукі, касцёл у в. Раўбічы, Свята-Петра-Паўлаўская царква ў аг. Сеніца, сядзіба ў в. Анопаль, царква і капліца (ХІХ ст.) у в. Астрашыцкі Гарадок, касцёл (2-я палова ХІХ ст.) і сядзіба ў в. Сёмкаў Гарадок і інш.

Насельніцтва[правіць | правіць зыходнік]

Мінскі раён налічвае 361 населены пункт, у якіх пражывае 166,6 тыс. чал. (2008). Статыстыка мінулых гадоў:

  • 1997—142,3 тыс. чал.
  • 2008—166,6 тыс. чал.

Спорт[правіць | правіць зыходнік]

На тэрыторыі раёна размешчаны спартыўныя базы «Стайкі» і «Раўбічы». У пасёлку Ратамка дзейнічае коннаспартыўны комплекс, у вёсцы Воўкавічы- воднаспартыўны.

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

Commons

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 Вынікі перапісу 2009 года
  2. «Дзяржаўны зямельны кадастр Рэспублікі Беларусь» (па стане на 1 студзеня 2012 г.) з улікам змен гарадской мяжы г. Мінска, унесенных Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 26 сакавіка 2012 г. № 141