Палаца-паркавы ансамбль (Дзярэчын)

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Палаца-паркавы ансамбль
Палац Сапегаў
Знешні выгляд палаца Сапегаў у Дзярэчыне. Фота Parkott В., 1918-34
Знешні выгляд палаца Сапегаў у Дзярэчыне. Фота Parkott В., 1918-34
Краіна Беларусь
Вёска Дзярэчын
Архітэктурны стыль класіцызм
Аўтар праекта Я. С. Бекер і Л. Гуцэвіч
Дата заснавання 1786
Дата пабудовы 1786 год
Стан знішчаны

Дзярэчынскі палац Сапегаў — палаца-паркавы ансамбль, які быў пабудаваны ў 1786 годзе ў в. Дзярэчын Зэльвенскага раёна.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Створаны ў стылі класіцызму паводле праекту архітэктараў Я. С. Бекера і Л. Гуцэвіча як ваенная навучальная ўстанова («Акадэмія»). Фундатар — канцлер вялікі літоўскі А. Сапега. У пачатку XIX стагоддзя яго сын Францішак перарабіў будынак на палац і абкружыў яго паркам. За ўдзел Ф. Сапегі ў паўстанні 1831 г. палац секвестраваны царскімі ўладамі. У пачатку XX стагоддзя перароблены ў ваенныя казармы (да 1906 г.).

Палацава-паркавы комплекс знішчаны ў 1920—1930-я гады.

Архітэктура[правіць | правіць зыходнік]

Палац да 1914 года

Палац — аднапавярховы прамавугольны ў плане мураваны будынак. Цэнтральная частка з мансардай на галоўным фасадзе была вылучана васьмікалонным дарычным порцікам з трохвугольным франтонам, аздобленым ляпным геральдычным картушам. Пакаты вальмавы дах быў схаваны парапетам. У дэкоры фасадаў выкарыстоўваліся рытмічна размешчаныя прамавугольныя філёнгі і вокны. Планіроўка калідорная з квадратнай залай у цэнтры. Сярод памяшканняў вызначаліся карцінная галерэя, археалагічны кабінет і бібліятэка (пасля секвестрацыі мастацкія каштоўнасці вывезеныя ў Санкт-Пецярбург).

Палац размяшчаўся ў парку рэгулярна-тэрасавага тыпу («Малы Версаль») з сістэмай ставоў.

Карцінная галерэя[правіць | правіць зыходнік]

У мастацтве[правіць | правіць зыходнік]

Палац Сапегаў у Дзярэчыне. Малюнак Напалеона Орды, 1877 г.

Палац адлюстраваны на акварэлі Н. Орды.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Архітэктура Беларусі: Энцыклапедычны даведнік. — Мн.: БелЭн, 1993. — 620 с.: іл. — ISBN 5-85700-078-5.
  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 6: Дадаізм — Застава / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1998. — Т. 6. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0106-0 (т. 6), С. 164.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]