Перайсці да зместу

Перспектыўны авіяцыйны комплекс далёкай авіяцыі

Неправераная
З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Перспектыўны авіяцыйны комплекс далёкай авіяцыі
Тып Стратэгічны бамбардзіроўшчык і stealth aircraft[d]
Распрацоўшчык Тупалеў[d]
Вытворца Казанскі авіяцыйны завод
Галоўны канструктар Тупалеў[d]
Першы палёт невядома
Пачатак эксплуатацыі 2027

Перспектыўны авіяцыйны комплекс далёкай авіяцыі (ПАК ДА, Пасланнік[1], завадское абазначэнне: «выраб 80») — праект расійскага стратэгічнага бамбардзіроўшчыка-ракетаносца новага пакалення, які распрацоўваецца кампаніяй ПАТ «Тупалеў». Праект не з’яўляецца развіццём або мадэрнізацыяй ужо існуючых машын, а ўяўляе сабой новы лятальны апарат[2].

Работы па прапрацоўцы канцэпцыі дадзенага вырабу пачаліся ў 2009 годзе, першы палёт у цяперашні час мяркуецца ажыццявіць у 2025-2026 гадах, серыйную вытворчасць пачаць у 2028-2029 гадах. У будучыні ПАК ДА павінен часткова замяніць самалёты далёкай (стратэгічнай) авіяцыі Ту-95, якія стаяць на ўзбраенні расійскіх ВКС, і часткова ўзяць на сябе функцыі Ту-160 і Ту-22М3[3].

Гісторыя

[правіць | правіць зыходнік]

У жніўні 2009 года паміж Мінабароны Расіі і кампаніяй «Тупалеў» быў падпісаны кантракт на правядзенне НДВКП па стварэнні ПАКДА тэрмінам на 3 гады. Па заявах генеральнага канструктара кампаніі «Тупалеў» Ігара Шаўчука:

Гэта павінен быць прынцыпова новы лятальны апарат, ён будзе грунтавацца на канцэптуальна новых рашэннях, якія дазволяць на мяжы 2020 года быць канкурэнтаздольнымі ў гэтай галіне.[4]

Патрабавалася прапрацаваць шэраг пытанняў у галіне аэрадынамікі, трываласці, новых матэрыялаў і тэхналогій (у прыватнасці тэхналогіі для гіпергукавых палётаў) якія дапамогуць у будучым зрабіць лятальныя апараты на іх аснове. У выпадку поспеху пры НДВКП было запланавана пачаць працы па стварэнні перспектыўнага комплекса.

У жніўні 2012 года было абвешчана, што папярэдні праект ПАК ДА ўжо завершаны і зацверджаны, і пачынаюцца доследна-канструктарскія работы па ім. Праект самалёта быў зацверджаны ў сакавіку 2013 года.[5] З некалькіх перспектыўных варыянтаў быў выбраны дагукавы самалёт-невідзімка са схемай лятаючае крыло. Рэалізацыю праекта ПАК ДА была аддана ў КБ Тупалева, яны павінны былі скончыць працы па ТТХ ПАК ДА, і ў пачатку 2014 года прадставіць бюджэт навукова-даследчых работ. Было вырашана для прыцягваць прац прадпрыемствы «Аб'яднанай авіябудаўнічай карпарацыі».[6] Першы палёт бамбардзіроўшчыка планаваўся ў 2019 годзе[7], выпуск серыйных машын у 2020 годзе, паступленне на ўзбраенне ў 2023-2025 гадах[8].

Праект бамбардзіроўшчыка быў завершаны ў красавіку 2014 года.[9]

У 2014 года стала вядома, што рухавікі будзе распрацоўваць Самарскае ОАО "Кузнецов"[10], а ў лютым 2015 года - што распрацоўку сістэм РЭБ вядзе Канцэрн "Радыёэлектронныя тэхналогіі"[11], ён жа распрацоўшчык радараў (праект радара разлічвалася скончыць ў 2016 годзе[12]).

У маі 2015 года Мінабароны РФ прыняло рашэнне аднавіць вытворчасць бамбардзіроўшчыкаў Ту-160 у мадэрнізаваным варыянце, і ўлічваючы эканамічныя рэаліі, завяршэнне распрацоўкі бамбардзіроўшчыка новага пакалення ПАК ДА пераносілася на больш позні тэрмін. У снежні 2025 года замкомандуючага дальняй авіяцыяй ВКС РФ А.Канавалаў называў новыя скарэктаваныя срокі: першы палёт у 2020-2021 гадах, паступленне на ўзбраенне ў 2024-2025 гадах.[13]

Між тым у ліпені 2015 года гендырэктар «Аб'яднанай рухавікабудаўнічай карпарацыі» Уладзіслаў Масалоў, на авіясалоне Paris Air Show-2015 расказаў пра пачатак стэндавых выпрабабаванняў рухавікоў для ПАК ДА.[14]

У пачатку 2017 года распрацоўваўся праект Дзяржаўнай праграмы ўзбраенняў РФ на 2018-2025 гады, пры яго абмеркаванні ў некаторых экспертаў узнікалі пытанні аб неабходнасці далейшай распрацоўцы бамбардзіроўшчыка ПАК ДА (прынамсі ў дадзены момант). Перспектыва будаўніцтва мадэрнізаваных Ту-160М2 выглядала больш перспектыўнай, а ствараць паралельна 2 бамбардзіроўшчыка са сходнымі мэтамі занадта дарагой ідэяй[15], і ад ідэй запуска ў серыйную вытворчасць ПАК ДА траба адказацца да моманту калі не спатрэбіцца замяніць ТУ-160. У красавіку 2017 замміністра абароны РФ Ю. Барысаў падчас наведвання Казанскага авіязавода заявіў, што разлічвае на першы вылет у раёне 2025-2026 года і пачатак серыйнай вытворчасці — 2028-2029 год[16]. У гэты ж час у СМІ пачалі з'яўляцца чуткі пра тое, што некалькі поўнапамерных макетаў ПАК ДА гатовыя, і выкарыстоўваецца для канструктарскіх мэт.

14 лютага 2019 года распрацоўшчыкі і заказчыкі зацвердзілі канчатковы эскіз ПАК ДА. Узгоднены неабходныя характарыстыкі самалёта. Як паведамілі ў расійскім АПК:

падпісаныя ўсе кантрактныя дакументы, неабходныя для вытворчасці ўзораў.

У жніўні 2019 года зацверджаны тэхпатрабаванні і пачаты падрыхтоўчыя этапы праектавання. Тады ж намеснік міністра абароны РФ Юрый Барысаў заявіў, што першы палёт адбудзецца ў 2025-2026 гадах, а пачатак серыйнай вытворчасці ПАК ДА намечана на 2028-2029 гады.[17]

У 2020 годзе пачалася зборка першых вопытных узораў бамбардзіроўшчыка пятага пакалення для наземных і статычных выпрабаванняў.

У пачатку 2021 года стала вядома, што самалёт зможа ўжываць шырокі спектр ракет паветра – паветра і кіраваць групамі беспілотных лятальных апаратаў. Асноўнае прызначэнне - незаўважаным прарвацца праз перадавыя варожыя сістэмы СПА, і выканаць задачы ў глыбокім тыле.[18] Таксама застаецца магчымасць запуску дальнабойнай зброі без заходу ў зону дзеяння СПА суперніка.

Аднак па стане на 2025 год распрацоўка кампанентаў ПАК ДА ішла павольней планаў з-за не названых тэхнічных праблем. Асобныя крыніцы сталі пісаць пра патрэбу раскансервацыі (з наступнай мадэрнізацыяй) некаторай колькасці бамбардзіроўшчыкаў Ту-22М3 у выпадку калі праграма стварэння ПАК ДА і далей будзе ісці марудна.[19]

Зноскі

[правіць | правіць зыходнік]
  1. ↑ UK Defence Journal: путинский ПАК ДА будет сносить континенты. Архівавана з першакрыніцы 16 чэрвеня 2023. Праверана 16 чэрвеня 2023.
  2. ↑ «Туполев» создаст новый самолёт дальней авиации. ВПК.name (4 верасня 2009). Архівавана з першакрыніцы 11 сакавіка 2020.
  3. ↑ В США оценили российский бомбардировщик «шестого поколения» ПАК ДА. Архівавана з першакрыніцы 28 жніўня 2020. Праверана 11 жніўня 2019.
  4. ↑ "Туполев" создаст новый самолет дальней авиации (руск.). ВПК.name (4 верасня 2009). Праверана 12 лютага 2026.
  5. ↑ Бомбардировщик пятого поколения будет дозвуковым (руск.). Известия (4 сакавіка 2013). Праверана 12 лютага 2026.
  6. ↑ Погосян: проект бомбардировщика ПАК ДА реализует КБ имени Туполева (руск.). РИА Новости (11 лістапада 2014). Праверана 14 лютага 2026.
  7. ↑ Главком ВВС: создание в РФ комплекса дальней авиации идет по графику (руск.). РИА Новости (13 лютага 2015). Праверана 14 лютага 2026.
  8. ↑ Дальний бомбардировщик ПАК ДА получит принципиально новое оборудование (руск.). РИА Новости (25 мая 2015). Праверана 14 лютага 2026.
  9. ↑ «Туполев» завершил проектирование нового бомбардировщика (руск.). Lenta.RU. Праверана 12 лютага 2026.
  10. ↑ Неабходна задаць title= і url= для шаблона {{cite web}}. [1]. tass.ru. Праверана 12 лютага 2026.
  11. ↑ КРЭТ разработал новые системы РЭБ для перспективного авиакомплекса (руск.). РИА Новости (3 лютага 2015). Праверана 14 лютага 2026.
  12. ↑ КРЭТ: техпроект радара для ПАК ДА будет готов к концу 2016 года (руск.). РИА Новости (27 сакавіка 2015). Праверана 14 лютага 2026.
  13. ↑ ПАК ДА начнет поступать в российские войска в 2024-2025 годах (руск.). РИА Новости (19 снежня 2015). Праверана 14 лютага 2026.
  14. ↑ ОДК провела первые стендовые испытания двигателя для ПАК ДА(нявызн.).
  15. ↑ Больше "Армат", меньше кораблей: подробности новой госпрограммы вооружений(нявызн.).
  16. ↑ Стало известно, когда начнется серийное производство бомбардировщика ПАК ДА (руск.). РИА Новости (27 красавіка 2017). Праверана 14 лютага 2026.
  17. ↑ ПАК ДА - перспективный авиационный комплекс дальней авиации » Авиация России (руск.) (23 сакавіка 2016). Праверана 13 лютага 2026.
  18. ↑ ПАК ДА сможет преодолевать рубежи ПВО НАТО незамеченным, сообщил источник(нявызн.).
  19. ↑ Рудковский, Андрей. Задержки с разработкой самолёта следующего поколения ПАК ДА повысили вероятность дополнительной расконсервации стратегов Ту-22М3 (руск.). www1.ru (15 верасня 2025). Праверана 5 сакавіка 2026.
Узята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Перспектыўны_авіяцыйны_комплекс_далёкай_авіяцыі&oldid=5107840"