Петэрыс Упіціс

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Петэрыс Упіціс
лат.: Pēteris Upītis
Дата нараджэння 19 мая 1896(1896-05-19)
Месца нараджэння
Дата смерці 4 красавіка 1976(1976-04-04) (79 гадоў)
Месца смерці
Месца пахавання
Грамадзянства
Род дзейнасці батанік
Навуковая сфера раслінаводства, пладаводства, селекцыя раслін, кветкаводства
Навуковая ступень кандыдат сельскагаспадарчых навук
Альма-матар Прыкульская сельскагаспадарчая школа
Узнагароды і прэміі Дзяржаўная прэмія СССР

Петэрыс Упіціс (лат.: Pēteris Upītis, 19 мая 18964 красавіка 1976, Добэлэ, Латвійская ССР) — савецкі і латвійскі селекцыянер, фота-мастак.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў Прыкульскую сельскагаспадарчую школу.

Кандыдат сельскагаспадарчых навук. Загадчык селекцыйнай лабараторыяй пладаводства Навукова-даследчага інстытута Земляробства Латвіі.

Стваральнік і кіраўнік Добэльскага гадавальніка. Вывеў больш за 80 тыс. генатыпаў.

Селекцыйная дзейнасць[правіць | правіць зыходнік]

Бэз 'Gaizinkalns' селекцыі П. Упіціса ў Цэнтральным батанічным садзе НАН Беларусі
  • 200 сартоў бэзу (у Каралеўскай асацыяцыі бэзу зарэгістраваная 12 сартоў бэзу. П. Упіціса[1]). Першы выведзены сорт бэзу «Радасць быцця».
  • Вядомыя сарты лілей 'Brūnupīte', 'Dzintarlāse'

Запатэнтаваныя сарты:

  • сорт маліны 'Ivars' (сааўтар S. Strautiņa) — рэг.нр. пасв.. AVE3
  • сорт чарэшні 'Aija' (сааўтар S. Ruisa) — рэг.нр. пасв. KIR1
  • сорт яблыні 'Ilga' (сааўтар Мара Скривеле)- рэг.нр. пасв. ABE1
  • сорт яблыні 'Ausma' (сааўтар L. Ikase)- рэг.нр. пасв. ABE2
  • сорт груш 'Jumurda' (сааўтар M. Blukmanis)- рэг.нр. пасв. BUM1
  • сорт гібрыдных сліў 'Agrā Dzeltenā' (сааўтар L. Ikase)- рэг.нр. пасв. PLU3
  • сорт гібрыдных сліў 'Inese' (сааўтар L. Ikase)- рэг.нр. пасв. PLU4
  • сорт хатніх сліў 'Minjona' (сааўтар Эдзіце Кауфмане)- рэг.нр. пасв. PLU2
  • сорт абрыкосаў 'Daiga' (сааўтар Эдзіце Кауфмане)- рэг.нр. пасв. APR1
  • сорт абрыкосаў 'Velta' (сааўтар Эдзіце Кауфмане)- рэг.нр. пасв. APR2
  • сорт абрыкосаў 'Lāsma' (сааўтар Эдзіце Кауфмане)- рэг.нр. пасв. APR3

Публікацыі[правіць | правіць зыходнік]

  • P. Upītis. LPSR Augļu koku un ogulāju šķirnes. Rīga, 1948.-1951.
  • P. Upītis. Augļkopības selekcijas mērķi un mans месца. Druva, 1958. Nr.18, 9.-11.lpp.
  • P. Upītis. Latvijas PSR augļaugu kultūru šķirņu sastāva uzlabošana un papildināšana. Autoreferāts lauksaimniecības zinātņu kandidāta grāda iegūšanai. Jelgava, 1964. 32 lpp. (на рускай).

Узнагароды[правіць | правіць зыходнік]

Памяць[правіць | правіць зыходнік]

  • У Добэлэ адкрыты «Музей і сад Петэрыса Упіціса»[2]

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Имантс Зиедонис, «Курземите»
  • L. Cirse. Pēteris Upītis. Rīga, 1996, 176 lpp.
  • Надир Сафиев, Журнал «Вокруг Света», Обыкновенный человек Петерис Упитис, № 9 (2564), Сентябрь 1972, Рубрика «К 50-летию СССР»

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]