Рагатын

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Горад
Рагатын
укр.: Рогатин
Сцяг Герб[d]
Сцяг Герб[d]
Statue of Roksolana in downtown Rohatyn.JPG
Краіна
Вобласць
Раён
Каардынаты
Заснаваны
Плошча
  • 9 км²
Насельніцтва
8097 чалавек (2011)
Часавы пояс
Тэлефонны код
+380-3435
Паштовы індэкс
77004
Афіцыйны сайт
Рагатын на карце Украіны
Рагатын (Украіна)
Рагатын

Рагатын (укр.: Рогатин) — горад ва Украіне у гісторыка-этнаграфічнай вобласці Аполле (уласна Рагатынскаму Аполлі), над ракой Гнілы Ліпай, цэнтр Рагатынскага раёна Івана-Франкоўскай вобласці, адміністрацыйны цэнтр Рагатынскага раённага савета. Размешчаны ў 61 км ад Iвана-Франкоўска і 69 км ад Львова (аўтадарога Н09), у 30 км ад Бережаны (аўтадарога М12, E50).

Назва[правіць | правіць зыходнік]

Паходжанне назвы горада невядома. Ёсць легенда, па якой князь Асмамысл Яраслаў узяў з сабой маладую жонку на паляванне. Жонка заблудзілася і натыкнулася на вялікага аленя вогненнай масці і пабегла ўслед за ім. Алень знік, а жанчына знайшла князя і дружыннікаў. На месцы, дзе жанчына сустрэла аленя, пабудавалі церам вакол якога і паўстаў горад. Яшчэ адна версія аб княжыча Рогa, які пабудаваў на гэтым месцы калісьці горад (паставіў плот), вось і атрымалася- Рогa-Тын, то ёсць горад Рагатын

Насельнiцтва[правіць | правіць зыходнік]

  • 1765— 539 чал.
  • 1857— 5101 чал.
  • 1890— 5616 чал.
  • 1910— 7664 чал.
  • 1921— 5736 чал.
  • 1990— 9300 чал.

Гiсторыя[правіць | правіць зыходнік]

  • 1184: першыя згадкі ў гістарычных крыніцах.
  • 1415: магдэбурскае права.
  • 1939: атрымаў статус места.

Паводле адной з легенд, Раксалана, жонка султана Сулеймана І (Пышнага), якая атрымала ў турак імя Хуррам, якая дамаглася вялікага размяшчэння султана і ўплываць на палітыку Турцыі гадах XVI стагоддзя, была на самай справе захопленай пад час нападу татараў у 1520 рагатынскай дзяўчынай Насцяй (Аляксандрай) Лісоўскай. Аб Казусе Раксаланы згадваў, у прыватнасці, Міхайла (Мiхалон) Літвін ("Аб норавах татар, літоўцаў і москвитян "). ("Аб норавах татар, літоўцаў і маскавiцян "). З 1772 па 1918 горад у складзе каралеўства Галіцыі і Ладамерыі уваходзіў у Аўстра-Вянгерскую імперыю. У 1910, 12 кастрычніка, тут у габрэйскай сям'і дробнага гандляра нарадзіўся Натан Гланцберг — французскі кампазітар, складаю лёгкую інструментальную музыку для кіно і праславіўся як аўтар самых вядомых песен Iдыт Пiяф. З 14 лiстапада 1939 года ў складзе СССР. 2 лiпеня 1941 года ў горад вайшлi нямецкiя войскi. Вызвалены 23 лiпеня 1944 года. З 24 жнiўня 1991 года ў складзе незалежнай Украiны.

Славусасцi[правіць | правіць зыходнік]

  • Царква Нараджэння Найсвяцейшай Багародзіцы
  • Царква Святога Духа; лічыцца, што тут служыў святаром Г. Лісоўскі, бацька знакамітай Раксаланы.
  • Касцёл святога Мікалая (1666)

Вядомыя людзi[правіць | правіць зыходнік]

  • Князь Іван Рагатынскi - чалавек князёўны Еўдакіі Андрэеўны, унучкі кіеўскага князя Уладзіміра Альгердавіча
  • Іван Преслужыч з Рагатыну - у 1431 узначальваў абарону Алескага замка ад нападу князя Казімежа Мазавецкага
  • Пётр Багдан Грахоўскі - памешчык горада, Алескi стараста
  • Раксалана (Лісоўская Аляксандра Гаўрылаўна) - жонка султана Асманскай імперыі Сулеймана Пышнага, дачка святара з Рагатыну. 1520 палонная падчас нападу на Рагацін крымскімі татарамі
  • Рагатынец Іван - брат і паплечнік Юрыя Раганынца
  • Юрый Раганынец - багаты львоўскі мешчанін, вядучы дзеяч Львоўскага Успенскага братэрства, абаронца праваслаўя.
  • Балясы Уладзімір - украінскі мастак, графік, ілюстратар, скульптар.
  • а. Дзерович Іпаліт - настаяцель рагаціну
  • Ярычэўскi Сільвестр Ігнатавіч - украінскі пісьменнік, педагог і грамадскі дзеяч.

Крушальніцкi Іван Антонавіч - украінскі паэт, мастак, драматург, дэкаратар, мастацтвазнаўца і літаратурны крытык

Галерэя[правіць | правіць зыходнік]