Расходнік едкі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Расходнік едкі
Scharfer Mauerpfeffer Sedum acre 1.jpg
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Sedum acre L.

Сінонімы
Sedum sexangulare var. acre (L.) F. & P., 1898
Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на Вікісховішчы
ITIS   24105
NCBI   23028
EOL   585418
GRIN   t:314447
IPNI   63419-3
TPL   kew-2483146
Sedum acre

Расходнік едкі[3] (Sédum ácre) — тыпавы від роду Расходнік (Sedum) сямейства Таўсцянкавыя (Crassulaceae). Народныя назвы: мыльнік, скрыпун.

Батанічнае апісанне[правіць | правіць зыходнік]

269 Sedum acre.jpg
Батанічная ілюстрацыя з кнігі К. А. М. Ліндмана «Bilder ur Nordens Flora", 1917—1926

Шматгадовая травяністая расліна з паўзучым карэнішчам, без патаўшчэнняў. Даўжыня сцёблаў дасягае ад 5 да 15 см. Кветкі залаціста-жоўтыя, у форме 5-канцовых зорачак, сабраны ў шматкветкавыя суквецці наверсе сцёблаў[4].

Формула кветкі: [5].

Цвіценне з канца вясны да сярэдзіны лета.

Экалогія[правіць | правіць зыходнік]

Расце па сухіх месцах на пясчанай глебе, сухіх палянах, узлесках, пустках, насыпах, агаленнях вапняку, камяністых схілах. Часам сустракаецца як пустазельнае ў пасевах, здольнае пасяляцца на цагляных мурах[6].

Распаўсюджаны ў Расіі ў Еўрапейскай частцы, Перадкаўказзі і Заходняй Сібіры. Звычайны від ва ўсіх сярэднярускіх абласцях[6]. На тэрыторыі Беларусі сустракаецца часта па ўсёй тэрыторыі[4].

Гаспадарчае значэнне і ўжыванне[правіць | правіць зыходнік]

Вырошчваецца як дэкаратыўная расліна.

меданос. У чэрвені — ліпені, нават пры засусе, выдзяляе шмат нектару. Мёдапрадуктыўнасць дасягае 35 кг з гектара[7].

Сок з зялёных частак расліны атрутны[6].

Зноскі

  1. Ужываецца таксама назва Пакрытанасенныя.
  2. Пра ўмоўнасць аднясення апісанай у гэтым артыкуле групы раслін да класа двухдольных гл. артыкул «Двухдольныя».
  3. Беларуская ССР: Кароткая энцыклапедыя. Т. 2. Мн., 1979.
  4. 4,0 4,1 Лекарственные растения и и их применение. Изд. 5-5, перераб. и доп. «Наука и техника». Мн., 1974. — 592 с. с ил. (АН БССР. Ин-т эксперим. ботаники им. В. Ф. Купревича)
  5. Андреева И.И., Родман Л.С. Ботаника — 3-е, перераб. и доп.. — М: Колос, 2005. — С. 427. — 528 с. — ISBN 5-9532-0114-1.
  6. 6,0 6,1 6,2 Новиков В. С., Губанов И. А. Популярный атлас-определитель. Дикорастущие растения. — М.: Дрофа, 2002. — С. 416. — ISBN 5-7107-3766-6
  7. Абрикосов Х. Н. и др. Очиток // Словарь-справочник пчеловода / Сост. Федосов Н. Ф. — М.: Сельхозгиз, 1955. — С. 243.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Алексеев Ю. Е. и др. Травянистые растения СССР / Отв. ред. докт. биол. наук Т. А. Работнов — М.: Мысль, 1971. — Т. 1. — С. 440. — (Справочники-определители географа и путешественника).
  • Новиков В. С., Губанов И. А. Популярный атлас-определитель. Дикорастущие растения. — М.: Дрофа, 2002. С. 416. ISBN 5-7107-3766-6
  • Губанов И. А., Киселёва К. В., Новиков В. С., Тихомиров В. Н. 711. Sedum acre L. — Очиток едкий // Иллюстрированный определитель растений Средней России. В 3-х томах — М.: Т-во науч. изд. КМК, Ин-т технолог. иссл, 2003. — Т. 2. Покрытосеменные (двудольные: раздельнолепестные). — С. 347. — ISBN 9-87317-128-9.