Рональд Уілсан Рэйган

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Рональд Уілсан Рэйган
англ.: Ronald Wilson Reagan
Official Portrait of President Reagan 1981.jpg
сцяг
40-ы прэзідэнт ЗША
сцяг
20 студзеня 1981 — 20 студзеня 1989
Віцэ-прэзідэнт: Джордж Буш-старэйшы
Папярэднік: Джымі Картэр
Пераемнік: Джордж Буш-старэйшы
сцяг
33-і Губернатар Каліфорніі
3 студзеня 1967 — 7 студзеня 1975
Папярэднік: Пэт Браўн
Пераемнік: Джэры Браўн
 
Партыя: Рэспубліканская партыя
Адукацыя: Дзіксанская старэйшая школа[d]
Каледж Эўрыкі[d]
Дзейнасць: тэлеакцёр, акцёр кіно, палітык, аўтабіёграф, характарны акцёр, сцэнарыст, салдат, акцёр, прафсаюзны дзеяч, радыёвядучы
Веравызнанне: Пратэстантызм, царква Хрыста, пазней стаў паслядоўнікам прэсвітэрыянскай царквы
Нараджэнне: 6 лютага 1911(1911-02-06)[1][2]
Тампіка[d], Уайтсайд[d], Штат Ілінойс, ЗША
Смерць: 5 чэрвеня 2004(2004-06-05)[1][2] (93 гады)
Бел Эйр[d], Лос-Анджэлес, акруга Лос-Анджэлес[d], Штат Каліфорнія, ЗША[3]
Пахаванне: Прэзідэнцкая бібліятэка Рональда Рэйгана[d]
Бацька: Джэк Рэйган[d]
Маці: Нэлі Рэйган[d]
Жонка: 1) Джэйн Уайман (1940—1948)
2) Нэнсі Рэйган
Дзеці: сыны: Маўрын, Пэці і Рон
 
Ваенная служба
Гады службы: 19371945
Прыналежнасць: Flag of the United States.svg ЗША
Род войскаў: Армія ЗША
Ваенна-паветраныя сілы ЗША
Званне: капітан
Бітвы: Другая сусветная вайна
 
Аўтограф: Reagan signature.png
 
Узнагароды:
Прэзідэнцкі медаль Свабоды
Кавалер Вялікага Крыжа ордэна Белага льва
Рыцар Вялікага крыжа шаноўнага ордэна Лазні
Ордэн Белага арла
Крыж pro Merito Melitensi
Кавалер ордэна Хрызантэмы

Ро́нальд Уі́лсан Рэ́йган (англ.: Ronald Wilson Reagan; 6 лютага 1911, Тампіка, ЗША — 5 чэрвеня 2004, Лос-Анджэлес, ЗША) — амерыканскі палітык, радыёвядучы і акцёр, які займаў пасаду 40-га прэзідэнта ЗША з 1981 па 1989 гады. Да свайго прэзідэнцтва быў акцёрам і прафсаюзным лідарам у Галівудзе, а з 1967 па 1975 гады займаў пасаду 33-га губернатара штата Каліфорнія.

Вырас у беднай сям'і ў малых гарадах Паўночнага Ілінойса і ў 1932 годзе скончыў каледж Эўрыкі, пасля чаго працаваў у якасці спартыўнага каментатара на некалькіх рэйгіянальных радыёстанцыях. Пераехаўшы ў Галівуд у 1937 годзе, стаў акцёрам і здымаўся на некалькіх буйных студыях. Двойчы быў абраны прэзідэнтам Гільдыі кінаакцёраў, прафсаюза акцёраў, дзе працаваў з мэтай выкараніць камуністычны ўплыў. У 1950-х гадах здымаўся для тэлебачэння і быў матывацыйным прамоўцам на заводах кампаніі «Джэнерал Электрык» (англ.: General Electric). На працягу ўсяго жыцця прытрымліваўся ліберальна-дэмакратычных поглядаў, але ў 1962 годзе ўвайшоў у Рэспубліканскую партыю і стаў кансерватарам. У 1964 годзе заслужыў усеагульную ўвагу сваёй прамовай «Час выбіраць» у падтрымку прэзідэнцкай кампаніі Бары Галдуотэра. Атрымаўшы мноства прыхільнікаў, у 1966 годзе быў абраны губернатарам штата Каліфорнія. Займаючы гэтую пасаду, падняў падаткі, што прывяло да збалансавання бюджэту, супрацьстаяў пратэстуючым у Каліфарнійскім універсітэце, склікаў войскі нацыянальнай гвардыі на перыяд пратэстных рухаў у 1969 годзе, а ў 1970 годзе быў паспяхова абраны на другі тэрмін. Двойчы, у 1968 і 1976 гадах, беспаспяхова спрабаваў стаць кандыдатам у прэзідэнты ад Рэспубліканскай партыі, але праз чатыры гады ўпэўнена перамог у праймерыз, пасля чаго стаў найстарэйшым прэзідэнтам у гісторыі ЗША, абышоўшы на выбарах 1980 года дзеючага прэзідэнта Джымі Картэра.

У 1981-89 прэзідэнт ЗША ад Рэспубліканскай партыі.

Падчас яго прэзідэнцтва праводзіўся курс на лібералізацыю эканомікі краіны, скарачэнне падаткаў на даходы, федэральнага бюджэту, абмежаванне дзяржаўных сацыяльных праграм, што выклікала значны эканаммчны рост («рэйганоміка»). У знешняй палітыцы ажыццяўлялася т.зв. дактрына Рэйгана (падтрымка антыкамуністычных рухаў, у т.л. ў Нікарагуа, Грэнадзе, Цэнтральнай і Усходняй Еўропе), былі палепшаны адносіны з Савецкім Саюзам1985) і заключаны з ім дагавор аб ліквідацыі ракет сярэдняй і меншай далёкасці (снежань 1987).

У старасці цярпеў ад хваробы Альцгеймера.

Зноскі