Рупрэхт Баварскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Рупрэхт Баварскі
ням.: Rupprecht Maria Luitpold Ferdinand von Wittelsbach
Rupprecht von Bayern.jpg
Armoiries Bavière.svg
Герб дынастыі Вітэльсбахаў
сцяг
Галава Баварскага каралеўскага дома
18 кастрычніка 1921 — 2 жніўня 1955
Манарх Вільгельм II
Папярэднік Людвіг III
Пераемнік Альбрэхт
 
Дзейнасць ваенны
Член у
Веравызнанне католік
Нараджэнне 18 мая 1869(1869-05-18)
Мюнхен, Баварыя
Смерць 2 жніўня 1955(1955-08-02) (86 гадоў)
замак Лейтштэцен, Штарнберг, Баварыя
Пахаванне Тэатынеркірхэ
Дынастыя Armoiries Bavière.svg Вітэльсбахі
Бацька Людвіг III
Маці Марыя Тэрэзія Габсбург-Эсце
Жонка 1) Марыя Габрыэла Баварская
2) Антуанэта Люксембургская
Дзеці Альбрэхт Баварскі
Ірмінгарда Баварская
Генрых Баварскі
 
Ваенная служба
Гады службы 18911918
Прыналежнасць Flag of the German Empire.svg Германская імперыя
Род войскаў Cross-Pattee-Heraldry.svgПяхота
Званне
Камандаваў 6-я армія
Група армій Рупрэхта Баварскага
Бітвы Першая сусветная вайна
 
Узнагароды
Ордэн Чорнага арла
Кавалер Вялікага крыжа Ваеннага ордэна Максіміліяна Іосіфа, Баварыя
Ордэн «Pour le Mérite»
Баварскі ордэн «За ваенныя заслугі»
Жалезны крыж 1-га класа
Жалезны крыж 2-га класа
Ордэн Дома Гогенцолернаў
Order of the Golden Fleece Rib.gif
Галіпалійская зорка

Ру́прэхт Мары́я Луі́тпольд Фердына́нд Ві́тэльсбах (ням.: Rupprecht Maria Luitpold Ferdinand von Wittelsbach; 18 мая 1869, Мюнхен2 жніўня 1955, замак Лейтштэцен) — кронпрынц Баварыі, баварскі генерал-фельдмаршал (23 ліпеня 1915 года), прускі генерал-фельдмаршал (1 жніўня 1916 года).

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Старэйшы сын баварскага караля Людвіга III і Марыі Тэрэзіі Аўстрыйскай-Эсце.

Вайсковая служба[правіць | правіць зыходнік]

Партрэт маладого Кронпрынца, 1891 год.

У 1891 годзе ўступіў на абавязковую вайсковую службу обер-лейтэнантам 1-га кавалерыйскага палка; у тым жа годзе — камандзір роты, а з 1895 года — батальёна баварскага лейб-гвардзейскага пяхотнага палка. З 1899 года камандзір 2-га баварскага Кронпрынца пяхотнага палка, з 1900 года — 7-й пяхотнай брыгады, з 1904 года — 1-й баварскай дывізіі, з 1906 года — 1 баварскага вайсковага корпуса.

У сакавіку 1913 года змяніў свайго дзядзьку прынца Леапольда на пасту генерал-інспектары 4-й вайсковай інспекцыі (Баварыя).

Першая сусветная вайна[правіць | правіць зыходнік]

З пачаткам вайны, 2 жніўня 1914 года прызначаны камандуючым 6-й арміяй (I, II, III баварскія, XXI вайсковы, I баварскі рэзервовы корпус, 13-я і 14-я баварскія ландверные брыгады; усяго каля 200 тысяч чалавек і 746 гармат), якая разгортвалася ў раёне Курсель — Шато — Салены — Сааргемюндзе — Саарбург.

Апроч таго, Рупрэхту былі падпарадкаваны 8-я, 10-я і гвардзейскія эрзац-дывізіі. У паласе арміі дзейнічаў III кавалерыйскі корпус (7-я і 8-я баварскія кавалерыйскія дывізіі; усяго 12,5 тысяч чалавек і 36 гармат). 4 — 8 верасня правёў у цэлым паспяховы наступ супраць 2-й французскай арміі ў раёне Нансі, але 9 верасня атрымаў загад аб адводзе войскаў і падрыхтоўку для перакідання на поўнач.

15 верасня пачалося перакідванне большай часткі арміі ў раён Мабежа, атрымаў заданне наступаць паўночней Сомы. Паспяхова кіраваў арміяй у Фландрыі, аднак з 20 лістапада пачалося перакідванне часткі сіл яго арміі на Усход і армія была выведзена з бітвы. Падчас наступу саюзнікаў у Шампані, у сакавіку 1915 году супраць VII вайсковага корпуса арміі Рупрэхта была праведзена асобная наступальная аперацыя ў раёне Ніў-Шапель сіламі 1-й англійскай арміі. Нягледзячы на тое, што ў першы ж дзень (7 сакавіка) англійскія войскі ўзялі вёску Ніў-Шапель, аперацыя правалілася і саюзнікі, несучы вялікія страты (каля 13 тысяч чалавек), адступілі. Распрацаваная ў 1915 годзе аперацыя ў Артуа меркавала ўдар па войску Рупрэхта (13 пяхотных дывізій і 810 гармат, у тым ліку 150 цяжкіх) сіламі 10-й французскай і 1-й англійскай армій (30 пяхотных, 8 кавалерыйскіх дывізій, 1727 гармат, у тым ліку 431 цяжкая).

Кронпрынц у войсках. Паштовая картка часоў Першай сусветнай вайны.

Распачатае 9 мая наступленне 10-й французскай арміі развівалася паспяхова, але пасля атрымання патрэбных рэзерваў Рупрэхту да 15 мая атрымалася стабілізаваць сітуацыю; аперацыя англійскай арміі ў раёне Ніў-Шапель правалілася. Усяго падчас аперацыі (май — чэрвень 1915 года) французскія войскі занялі тэрыторыю ў 7 км па фронце і 3-4 км у глыбіню, а англійскія войскі — 6 км па фронце і 0,9 км у глыбіню; страты бакоў склалі: саюзнікі 132 тысяч чалавек, германскія войскі 73 тысячы чалавек. 22 жніўня 1915 года Рупрэхт быў узнагароджаны ордэнам Pour le Merite.

Падчас восеньскага наступу саюзнікаў у Шампані і Артуа (верасень — кастрычнік 1915 года) на войска Рупрэхта зноў наносілі ўдар 1-я англійская і 10-я французская арміі, 30 дывізій і 2350 гармат супраць 13,5 дывізій і 1260 гармат у Рупрэхта. 25 верасня саюзнікі перайшлі ў атаку (пасля 7-дзённай артылерыйскай падрыхтоўкі), але Рупрэхт, які падрыхтаваўся да атакі, аказаў бязлітаснае супраціўленне, здаўшы да канца дня 1-2 лініі акопаў. Атрымаўшы з рэзерву камандавання гвардзейскі корпус, Рупрэхт з дапамогай контратак спыніў наступленне саюзнікаў, прымусіўшы іх 13 — 14 кастрычніка спыніць аперацыю.

У ходзе аперацыі на Соме 28 жніўня 1916 года прызначаны галоўнакамандуючым групы армій «Кронпрынц Рупрэхт» (1-я, 2-я і 6-я арміі) на правым крыле германскага фронту на Захадзе. Кіраваў завяршальнай фазай бітвы. 20 жніўня 1916 года атрымаў дубовыя галіны да ордэна Pour le Merite.

Да пачатку 1917 года група армій складалася з 4-й (генерал Ф. Сікст фон Арнім), 6-й (генерал А. фон Фалькенхаузен) і 2-й (генерал Г. фон Марвіц) арміі і займала фронт ад мора да Суасона. Кіраваў аперацыямі ва Фландрыі (1917 год).

Да пачатку 1918 года склад групы армій папоўніўся 17-м арміяй і яна заняла фронт ад узбярэжжа да Сен-Кантэна. Пры правядзенні германскага наступу ў Пікардыі (21 сакавіка — 5 красавіка) на 17-ю (генерал Ота фон Белаў) і 2-й (генерал Марвіц) арміі ўскладалася нанясенне галоўнага ўдару. Потым узначаліў адыход групоўкі германскіх войскаў з 11 па 21 лістапада.

У 1918 годзе галоўнакамандуючы групай армій «А».

Пасля вайны[правіць | правіць зыходнік]

Урачыстае адкрыццё мемарыялу загінутым воінам баварскай арміі. Кронпрынц (справа) і Леапольд Баварскі. Снежань 1924 года.

У 1918 годзе дынастыя Вітэльсбахаў была зрынута з баварскага прастола, і бацька Рупрэхта — Людвіг III — быў змушаны падпісаць адрачэнне. Пасля смерці бацькі Рупрэхт узначаліла каралеўскі дом Вітэльсбахаў.

Лічыўся добрым знатаком вайсковай тэорыі. Аўтар прац па вайсковым мастацтве і мемуараў, у тым ліку «Мае вайсковыя дзённікі» (тт. 1-2,1929). Падчас «Піўнога путчу» нацыстаў, Рупрэхт, які не любіў Людэндорфа, выступіў з кароткай заявай, заклікаўшы да неадкладнага задушэння выступу.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі