Самуэль Гіршгорн
| Самуэль Гіршгорн | |
|---|---|
| польск.: Samuel Hirszhorn | |
 | |
| Нараджэнне |
1876[1][2][…] |
| Смерць |
1942[1][2] |
| Грамадзянства | |
| Партыя | Фолькспартай |
| Дзейнасць | журналістыка[4], творчае і прафесійнае пісьмо[d][4], перакладанне[d][4] і палітычная дзейнасць[d][4] |
 Медыяфайлы на Вікісховішчы | |
.svg){kind=small}
Самуэль Гіршорн (1876, Слонім — 28 мая 1942, Варшава) — пісьменнік, журналіст і палітык яўрэйскага паходжання[5][6][7].
Біяграфія
[правіць | правіць зыходнік]Гіршорн нарадзіўся ў 1876 годзе ў Слоніме Гродзенскай губерні, Расія, у заможнай сям’і.
Пераехаў у Варшаву ў трынаццаць гадоў і атрымаў камерцыйную і рэлігійную адукацыю. Пачаў сваю журналісцкую кар’еру ў прагрэсіўнай польскай прэсе, публікуючы артыкулы і вершы, як арыгінальныя, так і перакладзеныя з французскай і рускай моў. У 1903 годзе, з уздымам яўрэйскага нацыянальнага руху, напісаў першую брашуру пра сіянізм на польскай мове пад назвай «Co to jest syonizm?» («Што такое сіянізм?»). Пасля гэтага ён стаў частым аўтарам польскай яўрэйскай прэсы, у тым ліку штотыднёвіка «Głos Żydowski» і кракаўскага штомесячніка «Moriah». Даследаваў яўрэйска-польскія адносіны і перакладаў паэзію на ідыш. Падчас Першай сусветнай вайны супрацоўнічаў з «Varshever tageblat», штодзённай газетай на ідыш, якая спансавалася нямецкімі акупацыйнымі ўладамі і прытрымлівалася яўрэйскай нацыяналістычна-папулісцкай арыентацыі. У 1916 годзе далучыўся да кіраўніцтва Варшаўскай асацыяцыі яўрэйскіх пісьменнікаў і журналістаў і да супрацоўнікаў варшаўскай штодзённай газеты на ідыш «Der moment». Ён рэгулярна працаваў у апошняй газеце больш за два дзесяцігоддзі.
У 1916 годзе Гіршорн быў адным з заснавальнікаў Народнай партыі ў Польшчы і быў абраны ў Варшаўскую гарадскую раду ад гэтай партыі. На выбарах 1919 года ён быў абраны дэлегатам Заканадаўчага сейма[8]. Пісаў у розных яўрэйскіх перыядычных выданнях як на польскай, так і на ідыш. Сярод яго перакладаў яўрэйскай паэзіі былі анталогія вершаў Хаіма Нахмана Бяліка (1917) і зборнік з 60 яўрэйскіх вершаў пад назвай «Анталогія яўрэйскай паэзіі» (1921). Сярод яго найбольш вядомых твораў — «Гісторыя яўрэяў у Польшчы ад Чатырохгадовага сейма да Першай сусветнай вайны, 1788—1914 гады» (Historja Żydów w Polsce: od Sejmu Czteroletniego do wojny europejskiej (1788−1914)), апублікаваная ў 1923 годзе на польскай мове[9], а пазней перакладзеная на ідыш.
Гіршорн знаходзіўся ў Варшаўскім гета падчас Другой сусветнай вайны. Вёў дзённік у гета, які быў згублены. Скончыў жыццё самагубствам з дапамогай атруты падчас аперацыі 28 мая 1942 года.
Спасылкі
[правіць | правіць зыходнік] Генеалогія і некрапалістыка | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| |||||
Крыніцы
[правіць | правіць зыходнік]- 1 2 Samuel Hirszhorn // NUKAT — 2002.
- 1 2 Samuel Hirszhorn // Biblioteka Narodowa
- ↑ YIVO Encyclopedia of Jews in Eastern Europe — Yale University Press, 2008.
- 1 2 3 4 Národní autority České republiky Праверана 7 лістапада 2022.
- ↑ Пяткевіч, Аляксей. Людзі культуры з Гродзеншчыны. Даведнік. — Гродна, 2000. — С. 64.
- ↑ ГИРШГОРН Шмуэль — Российская Еврейская Энциклопедия(недаступная спасылка). rujen.ru. Архівавана з першакрыніцы 23 студзеня 2025. Праверана 17 лютага 2026.
- ↑ «Hirschhorn, Samuel». YIVO Encyclopedia.
- ↑ M. Smogorzewska. Posłowie i senatorowie Rzeczypospolitej Polskiej 1919—1939. Słownik biograficzny. — Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe. — Т. II: E-J. — S. 226.
- ↑ Historja Żydów w Polsce : od Sejmu Czteroletniego do wojny europejskiej (1788—1914)