Семязавязь

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Ovules in flower rus.png
Размяшчэнне семязавязяў у кветцы

Семязавязь (лац.: ovulum) — утварэнне ў насенных раслін, з якога (звычайна пасля апладнення) развіваецца насенне. Уяўляе сабой жаночы спарангій (мегаспарангій) насенных раслін. У пакрытанасенных раслін семязавязь размешчана ў поласці завязі, у голанасенных — на паверхні насенных лускавінак у жаночых шышках. У цэнтральнай частцы семязавязі (нуцэлусе) фарміруюцца ў выніку меёзу матчынай клеткі спор чатыры мегаспоры, затым тры з іх гінуць, а з адной мегаспоры фарміруецца жаночы гаметафіт. У кветкавых ён называецца зародкавы мяшок, у голанасенных яго часам называюць эндаспермам, таму што ў спелым насенні ў ім запасаюцца пажыўныя рэчывы. Звонку семязавязь прымацавана семяножкай (фунікулюс) да плацэнты.

Размяшчэнне ў расліне[правіць | правіць зыходнік]

Розные тыпы плацэнтацыі могуць быць знайдзены сярод розных відаў раслін. Сярод іх:

  • Апікальная плацэнтацыя: плацэнта размяшчаецца наверсе семязавязі.
  • Аксілярная плацэнтацыя: завязь раздзелена на радыяльныя сегменты і плацэнты знаходзяцца ў асобных локусах. Вентральныя швы пладалісцікаў сустракаюцца у цэнтры завязі. Плацэнты знаходзяцца на зрослым крае пладалісцікаў. Два ці больш пладалісцікаў (напр. Гібіскус, Цытрус, Паслен)
  • Базальная плацэнтацыя: плацэнта размешчана на базальнай частцы завязі. Аднагнёзная завязь (напр. Асот, Сланечнік, Астравыя)
  • Свабоднацантральная плацэнтацыя: з’яўляецца, калі перагародкі завязі знікаюць і семязавязі аказваюцца размешчаны на цантральнай асі. Складаная аднагнёздная завязь (напр. Зоркаўка, Гваздзік)
  • Маргінальная плацэнтацыя: найбольш просты тып. На адным баку завязі знаходзіцца толькі адна падоўжаная плацэнта. Заметна ў Бабовых. Пладалісцік просты, завязь аднагнёзная (напр. Гарох)
  • Парыентальная плацэнтацыя: плацэнта на унутраным боку завязі. Два ці больш пладалісцікаў, аднагнезная завязь (напр. Капуста)
  • Паверхневая плацэнтацыя: падобная да аксілярнай, але плацэнта знаходзіцца на ўнутранай паверхні мнагалокуснай завязі (напр. Гарлачык)

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Шамров И. И. Морфологическая природа семязачатка и эволюционные тенденции его развития у цветковых растений // Ботанический журнал. — 2006. — Т. 91. — № 11. — С. 1601—1636.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]