Сентэндрэ

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Горад
Сентэндрэ
венг.: Szentendre
Сцяг Герб
Сцяг Герб
Szentendre2FotoThalerTamas.JPG
Краіна
Медзье
Рэгіён
Каардынаты
Плошча
  • 43,83 км²
Вышыня цэнтра
110 м
Насельніцтва
Часавы пояс
Тэлефонны код
26
Паштовыя індэксы
2000 і 2001
Афіцыйны сайт
Сентэндрэ на карце Венгрыі
Сентэндрэ (Венгрыя)
Сентэндрэ

Се́нтэндрэ (венг.: Szentendre) — горад на поўначы Венгрыі, у медзье Пешт, размешчаны за 20 км на паўночны захад ад Будапешта, на правым беразе Дуная. Насельніцтва на 2018 год — 26 447 чалавек.

Горад з’яўляецца важным турыстычным цэнтрам у наваколлі Будапешта, ён вядомы сваімі шматлікімі мастацкімі майстэрнямі і музеямі.

Назва[правіць | правіць зыходнік]

Горад названы ў гонар Святога Андрэя.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

У цэнтры Сентэндрэ

Мясцовасць, дзе знаходзіцца Сентэндрэ, была заселена чалавекам яшчэ 20 000 гадоў таму. Пазней тут жылі плямёны ілірыйцаў і эравіскаў. У I стагоддзі н.э. рымляне заснавалі тут ваенны лагер і крэпасць Ульцы́зія Ка́стра (Ulcisia Castra, даслоўна Воўчы лагер). У V стагоддзі тут быў важны населены пункт спачатку лангабардаў, затым авараў.

У пісьмовых крыніцах Сентэндрэ ўпершыню згадваецца ў 1009 годзе: тут на схіле знаходзіўся касцёл Святога Андрэя, вакол якога і вырас горад. Прынамсі да XIV стагоддзя ён заставаўся даволі важным цэнтрам паміж Будай і Вішэградам. Па захопе Буды туркамі ў 1541 годзе Сентэндрэ часова прыходзіць у заняпад.

Аднак калі ў 1690 годзе туркі зноў захапілі Бялград, кайзер Леапольд I надаў сербам прывілеі сяліцца ў Сентэндрэ, чым і скарысталіся 6000 чалавек. За імі ў горад пацягнуліся і эмігранты з Далмацыі, Грэцыі і Босніі. Па стане на 1720 год колькасць славян складала 88 % насельніцтва горада, большасць з якіх былі сербы. Але ў XIX стагоддзі значная колькасць сербаў вярнулася на сваю радзіму: іх колькасць у Сентэндрэ скарацілася з 45 % да 20 %. На іх месца прыйшлі венгры, дунайскія швабы і славакі.

У XX стагоддзі ідылічнае мястэчка адкрылі для сябе мастакі, музы́кі і паэты і заснавалі ў ім у 1926 годзе мастацкую калонію. З 1990-х гадоў горад стаў важным турыстычным цэнтрам.

Царква Дабравешчання ўзімку
Абраз над уваходам у Сербскую царкву

Насельніцтва[правіць | правіць зыходнік]

Нацыянальны склад (на 2011 год)[правіць | правіць зыходнік]

Рэлігійны склад[правіць | правіць зыходнік]

  • Каталікі — 49,3 %
  • Кальвіністы — 13,5 %
  • Лютэране — 2 %
  • Уніяты — 1,4 %
  • Іншыя хрысціяне — 1,2 %
  • Іншыя рэлігіі — 0,3 %
  • Атэісты — 16,9 %
  • Няма адказу — 15,4 %

Славутасці[правіць | правіць зыходнік]

Галоўная плошча з Чумной калонай
  • плошча Фё Тэр — галоўная плошча горада, з шматлікімі будынкамі ў стылях барока і ракако, царквой Дабравешчання і калонай, узведзенай у 1763 годзе, з нагоды заканчэння эпідэміі чумы.
  • Праабражэнская сербская царква (таксама вядомая як Табацкая царква), XVIII ст.
  • Бялградскі сабор
  • Царква Святога Арханёла Міхаіла (Пажаравацкая царква), XVIII ст.
  • Касцёл Святых Пятра і Паўла
  • Кандытарская Добаш

Музеі[правіць | правіць зыходнік]

Гарады-пабрацімы[правіць | правіць зыходнік]

Асобы[правіць | правіць зыходнік]

Галерэя[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]