Славамір Мрожак

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Славамір Мрожак
Sławomir Mrożek
Slawomir Mrozek.JPG
Славамір Мрожаку Варшаве, 20 мая 2006
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння:

29 чэрвеня 1930(1930-06-29)[1][2][…]

Месца нараджэння:

Бажэнцін[d], Гміна Бажэнцін, Бжэскі павет[d], Малапольскае ваяводства, Польшча

Дата смерці:

15 жніўня 2013(2013-08-15)[1][2][…] (83 гады)

Месца смерці:

Ніца, Францыя[5]

Грамадзянства:

Flag of Poland.svg Польшча

Жонка:

Марыя Абрэмба[d]

Літаратурная дзейнасць
Род дзейнасці:

пісьменнік, драматург, аўтар дзённіка, журналіст, пісьменнік-фантаст, мастак

Жанр:

п'еса і проза

Мова твораў:

польская мова[6]

Узнагароды:
Творы на сайце Lib.ru
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы

Славамір Мрожак (польск.: Sławomir Mrożek; 29 чэрвеня 1930, Бажэнцін, Польшча — 15 жніўня 2013, Ніца) — польскі празаік, драматург, мастак-карыкатурыст.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Вывучаў архітэктуру і выяўленчае мастацтва ў Ягелонскім універсітэце ў Кракаве. У 1950 годзе паспяхова дэбютаваў як празаік і адначасова як карыкатурыст. Аднак сусветную вядомасць яму прынесла драматургія. Першы драматычны твор — п'еса «Паліцыя», выдадзеная ў 1958 годзе. П'еса «Танга» (1964) прынесла Мрожаку сусветную славу.

У 1962 становіцца адным з чатырох першых лаўрэатаў літаратурнай прэміі імя Касцельскіх. У 1963 эмігрыруе з Польшчы, жыве ў ЗША, Германіі, Францыі, Італіі і Мексіцы. У 1968 публікуе ў французскай прэсе ліст пратэсту супраць уводу войскаў Варшаўскага Дагавору ў Чэхаславакію. У 1996 годзе вяртаецца на радзіму. У 2002 годзе перажыў інсульт, што прывяло да страты маўлення. З дапамогай тэрапіі, якая працягвалася каля трох гадоў, вярнуў сабе здольнасць пісаць і размаўляць. У 2008 выехаў з Польшчы ў Францыю, апошнія гады жыве ў Ніцы.

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Дэбютаваў Славамір Мрожак у 1950 годзе фельетонамі і гумарэскамі (зборнік «Практычныя паўбраневікі», 1953). Аўтар аповесцей «Маленькае лета» (1956), «Маніза Клаўе» (1963), зборнікаў апавяданняў «Слон» (1957), «Дождж» (1962), «Два лісты» (1974), «Малая проза» (1990), цыклаў сатырычных малюнкаў і інш. Вядомасць прынеслі гратэскава-сатырычныя і парадыйныя п'есы (зборнікі «Пехатой», 1983; «Танга. Вада», 1984), у якіх узнімае праблемы мастацтва і рэчаіснасці, абсурднасці існавання. Яго творы адметнью фантасмагарычнасцю і прытчавасцю, насычаны сімволікай.

Як адзначыў тэатразнаўца і перакладчык Вячаслаў Ракіцкі, галоўнай тэмай у яго творчасці было ўварванне ўлады ў асабістую прастору чалавека:

"

Мрожак наблізіў камуністычны тэатр да сусветных стандартаў, гэта быў сапраўдны прарыў[7].

"

Выбраныя творы[правіць | правіць зыходнік]

П'есы[правіць | правіць зыходнік]

Зборнікі апавяданняў[правіць | правіць зыходнік]

  • 1953 «Практычныя паўбраневікі»
  • 1957 «Слон» (пераклад выбраных апавяданняў М. Шоды)
  • 1962 «Дождж»
  • 1974 «Два лісты»
  • 1983 «Даносы»

Пераклады на беларускую мову[правіць | правіць зыходнік]

  • Дом на мяжы: Выбраныя творы / Прадмова В. Ракіцкага. Пераклад Л. Баршчэўскага, В. Ракіцкага, М. Шоды. Мінск: Радыёла-плюс / Wrocław: Kolegium Europy Wschodniej, 2008. ISBN 978-985-448-093-0, 978-83-61617-92-1.
  • Эмігранты / Пераклад М. Дубянецкага // Пры зачыненых дзвярах: Драматычныя творы. Мінск, 1995. ISBN 5-340-01222-0

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118737244 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 9 красавіка 2014.
  2. 2,0 2,1 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  3. Sławomir Mrożek // SNAC Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/395602/Slawomir-Mrozek
  5. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118737244 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 30 снежня 2014.
  6. 6,0 6,1 http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb11917153m Праверана 10 кастрычніка 2015.
  7. nn.by

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]