Сяргей Ракіта

Сяргей Ракіта
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння	15 кастрычніка 1909(1909-10-15)
Месца нараджэння	Ліцвінава, Горацкі павет, Магілёўская губерня, Расійская імперыя
Дата смерці	23 сакавіка 1942(1942-03-23) (32 гады)
Месца смерці	Унжлаг[d], гарадская акруга Сямёнаўскі[d], Горкаўская вобласць, РСФСР, СССР
Грамадзянства	СССР
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці	паэт
Мова твораў	беларуская

Сяргей Ракіта, сапраўднае імя Сяргей Васілевіч Законнікаў (15 кастрычніка 1909, в. Ліцвінава, Аршанскі павет, Магілёўская губерня, цяпер Дубровенскі раён, Віцебская вобласць — 23 сакавіка 1942, ст. Сухабязводнае, Горкаўская вобласць, ГУЛАГ; Іншы псеўданім: С. Асот; Крыптанімы: Р. С.) — беларускі паэт.

Біяграфія

Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Скончыў Наватухіньскую школу другой ступені (1925). Быў камсамольскім актывістам, з 1927 член Аршанскага акруговага камітэта ЛКСМБ. У 1929 накіраваны на працу ў гомельскую абласную газету «Палеская праўда». З 1930 адказны сакратар Гомельскай філіяла БелАПП. У 1932—1933 гг. служыў у Чырвонай Арміі. Працаваў у Мінску ў рэдакцыях газет, на радыё, у Дзяржвыдавецтве БССР. Адначасова вучыўся ў Мінскім Камуністычным інстытуце журналістыкі. Арыштаваны 19.10.1936 у Мінску па адрасе: вул. Гарбарная, д. 33, кв. 8. Асуджаны пазасудовым органам НКВД 5.10.1937 як «член контррэ­валюцыйнай нацыянал-фашысцкай арганізацыі» і за «антысавецкую дзейнасць» да 10 гадоў ППК. Адпраўлены на лесапавалы ў Горкаўскай вобласці. Загінуў у лагеры. Рэабілітаваны Прэзідыумам Вярхоўнага суда БССР 29.12.1954. Асабовая справа С. Ракіты № 9935-с з фотаздымкам захоўваецца ў архіве КДБ Беларусі.

Творчасць

Будучы вучнем, дасылаў допісы ў аршанскую акруговую газету «Камуністычны шлях». Дэбютаваў вершамі ў 1928 г. у «Аршанскім маладняку», тады ж стаў выступаць з нарысамі (газета «Савецкая Беларусь»). У 1930—1931 гг. выдаў у Гомелі 2 зборнікі паэзіі.

Паэзіі Сяргея Ракіты ўласцівы агітацыйнасць і дэкларатыўнасць.

Творы

• Разгон: (вершы). — Гомель, 1930 (у сааўтарстве з Р. Казаком, В. Палескім);
• Я агітую за пяцігодку: (вершы). — Гомель, 1931.

Літаратура

• Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 3. Кніга 2 / Укладальнік Л. У. Маракоў. — Мн., 2005.
• Рэпрэсаваныя літаратары, навукоўцы, работнікі асветы, грамадскія і культурныя дзеячы Беларусі. Энцыклапедычны даведнік у 10 тамах (15 кнігах). Т. 2 / Укладальнік Л. У. Маракоў. — Смаленск, 2003.
  • Шушкевіч, С. Паэт-агітатар першых пяцігодак // Шушкевіч С. Выбр. тв.: У 2 т. Мн., 1978. Т. 2;
  • Паўлюкоўскі, І. Вітаў пяцігодак будні // ЛіМ. 1979, 26 кастр.;
• Марціновіч, А. А. Сувязь: літаратурна-крытычныя артыкулы / А. А. Марціновіч. — Мн., 1994. — С. 253.
• Пруднікаў, П. Паэт трагічнага лёсу / П. Пруднікаў // Полымя. — 1993. — № 2. — С. 211.
• Ракіта Сяргей // Беларускія пісьменнікі (1917—1990): Даведнік / Склад. А. К. Гардзіцкі. Нав. рэд. А. Л. Верабей. — Мн.: Мастацкая літаратура, 1994. — 653 с.: іл. — 22 000 экз. — ISBN 5-340-00709-X.
• Ракіта Сяргей // Беларускія пісьменнікі: Біябібліяграфічны слоўнік. У 6 т. / пад рэд. А. І. Мальдзіса. — Мн.: Беларуская Энцыклапедыя, 1992—1995. — Т. 5., 1995. — С. 134—135.
• Ракіта Сяргей Васільевіч // Беларуская энцыклапедыя : у 18 т. / рэдкал.: Г. П. Пашкоў [і інш.]. — Мн., 1998. — Т. 6. — С. 284.
• Ракіта Сяргей Васільевіч // Памяць: Дубровенскі раён : гісторыка-дакументальныя хронікі гарадоў і раёнаў Беларусі : у 2 кн. / рэдкал.: А. Я. Гаўруцікаў [і інш.]; мастак Э. Э. Жакевіч. — Мн., 1997. — Кн. 1. — С. 515.
• Ракіта Сяргей Васільевіч // Энцыклапедыя літаратуры і мастацтва Беларусі : у 5 т. / рэдкал.: І. П. Шамякін [і інш.]. — Мн., 1987. — Т. 4. — С. 482.