Томас Вудра Вільсан

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Томас Вудра Вільсан
Thomas Woodrow Wilson
Томас Вудра Вільсан
сцяг
28-ы прэзідэнт ЗША
сцяг
4 сакавіка 1913 — 4 сакавіка 1921
Віцэ-прэзідэнт: Томас Маршал
Папярэднік: Уільям Тафт
Пераемнік: Уорэн Гардзінг
сцяг
34-і губернатар Нью-Джэрсі
сцяг
17 студзеня 1911 — 1 сакавіка 1913
Папярэднік: Джэймс Філдэр[en]
Пераемнік: Джон Форт[en]
 
Партыя: Дэмакратычная партыя ЗША
Адукацыя: Дэвідсан-каледж[d]
Прынстанскі ўніверсітэт
Універсітэт Джонса Хопкінса
Дзейнасць: палітык, прафесар універсітэта, адвакат
Веравызнанне: прэсвітэрыянства
Нараджэнне: 28 снежня 1856(1856-12-28)[1][2]
Стантан[d], Штат Вірджынія, ЗША
Смерць: 3 лютага 1924(1924-02-03)[1][2] (67 гадоў)
Горад Вашынгтон, акруга Калумбія[d], ЗША[1]
Пахаванне: Вашынгтонскі кафедральны сабор
Бацька: Джозеф Руглз Вільсан[d]
Маці: Джанет Вудра
Жонка: Элен Вільсан і Эдзіт Вільсан
Дзеці: Маргарэт Вудра Вільсан[d], Джэсі Вудра Вільсан[d] і Элеанор Вільсан Макаду[d]
 
Аўтограф: Woodrow Wilson Signature 2.svg
 
Узнагароды:

Томас Вудра Вільсан, або Уільсан (англ.: Thomas Woodrow Wilson; 28 снежня 1856 — 3 лютага 1924) — дзяржаўны і палітычны дзеяч, 28-ы прэзідэнт ЗША, ініцыятар стварэння Лігі Нацый, лаўрэат Нобелеўскай прэміі міру (1919).

Скончыў Прынстанскі ўніверсітэт (1879), прафесар права і палітычнай эканоміі (1890—1902), рэктар (1902—10) у ім.

Губернатар штата Нью-Джэрсі (1910—12). Двойчы перамагаў на прэзідэнцкіх выбарах ад Дэмакратычнай партыі, 28-ы прэзідэнт ЗША (1913—21).

Адміністрацыя Т. Вільсана ў першыя гады яго прэзідэнцтва правяла шэраг прагрэсіўных рэформ (прыняцце закону аб тарыфах і падаходным падатку, антытрэстаўскага закону, увядзенне 8-гадзіннага працоўнага дня на чыгунцы і інш.). У міжнароднай палітыцы дэклараваў імкненне зрабіць ЗША вядучым абаронцам міру, аднак пры Т. Вільсане ЗША ажыццявілі інтэрвенцыю ў Мексіку, акупіравалі Гаіці і Санта-Дамінга. У І сусветную вайну Т. Вільсан, урад якога да 1917 прытрымліваўся нейтралітэту, спрабаваў ініцыіраваць мірныя перагаворы варагуючых бакоў, у пач. 1917 ён прапанаваў кангрэсу ЗША план усталявання міру шляхам стварэння Лігі Нацый. Пры Т. Вільсане ЗША аб'явілі вайну Германіі (красавік 1917), ажыццявілі інтэрвенцыю ў Савецкую Расію. Т. Вільсан — аўтар праграмы міру з 14 пунктаў (уключала і пункт аб стварэнні Лігі Нацый), актыўны ўдзельнік распрацоўкі і прыняцця Версальскага мірнага дагавора (1919).

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118643401 // Общий нормативный контроль — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 data.bnf.fr: open data platform, платформа відкритих даних, платформа открытых данных, plateforme de données ouvertes, piattaforma di dati aperti, Opendata-Plattform, otevřená data platforma, åben-data-platform, տվյալների բաց շտեմարան, platforma za odprte podatke, plataforma de datos abierta, plataforma de dados aberta, платформа адкрытых дадзеных, платформа на отворените данни, platforma otwartych danych, ашық деректер платформасы, ачык маалыматтарды платформа, açıq data platforma, ochiq ma'lumotlar platforma, açık verilerin platformu, платформа отвореног података, platforma otvorenih podataka, platforma otvorenog podataka, platforma otvorených údajov, πλατφόρμα ανοικτών δεδομένων, platformu atklātā datu, platforma atvira duomenų, platvormi avatud andmete, avoimen datan foorumi, nyílt adatok platformja, პლატფორმა ღია მონაცემები, платформа за отворени податоци, нээлттэй мэдээллийн тавцан, platformă de date deschise, platformo de malferma datumoj — 2011.