Турнедальцы

Турнедальцы
Саманазва	Tornionlaaksolaiset, Lantalaiset
Колькасць	30 000 — 150 000
Рассяленне	Швецыя
Этнічныя мовы	меянкіелі, фінская і шведская
Рэлігія	лютэранства
Роднасныя народы	фіны, квены

Турнеда́льцы (фінск.: Tornionlaaksolaiset, шведск.: Tornedalingar) — фінамоўная этнічная група, якая традыцыйна пражывае ў даліне ракі Турнеэльвен — Турнедален — на поўначы Швецыі. З 2000 года прызнаны афіцыйнай нацыянальнай меншасцю ў Швецыі.

Гісторыя

Тарнедальцы з'яўляюцца нашчадкамі фінскіх перасяленцаў, якія засялілі гэтыя землі яшчэ ў Сярэднявеччы. Пасля заключэння Фрыдрыхсгамскага мірнага дагавора (1809), які падзяліў даліну паміж Швецыяй і Фінляндскім княствам у складзе Расійскай імперыі, адзіная этнічная група апынулася ў розных краінах. На шведскім баку паступова сфарміравалася асобная ідэнтычнасць, заснаваная на мясцовым дыялекце.

Мова

Традыцыйнай мовай з'яўляецца меянкіелі — фіна-ўгорская мова, якая развілася на аснове паўночных фінскіх дыялектаў. У Швецыі яна мае статус афіцыйнай мовы меншасці. Сучасныя турнедальцы пераважна двухмоўныя і валодаюць таксама шведскай.

27 лютага ў Швецыі святкуецца Дзень меянкіелі.

Статус

У 2000 годзе ўрад Швецыі прызнаў турнедальцаў адной з пяці афіцыйных нацыянальных меншасцей краіны, што гарантуе падтрымку іх культуры і мовы на дзяржаўным узроўні.

Літаратура

• Winsa, B. (2005). Language Planning in Sweden. In: Journal of Multilingual and Multicultural Development.