Уладзімір Іванавіч Стальмашонак

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Уладзімір Стальмашонак
Фатаграфія
Імя пры нараджэнні: Уладзімір Іванавіч Стальмашонак
Дата нараджэння: 6 лютага 1928(1928-02-06)
Месца нараджэння:
Дата смерці: 7 чэрвеня 2013(2013-06-07) (85 гадоў)
Месца смерці:
Месца пахавання:
Грамадзянства: Сцяг Беларусі
Род дзейнасці: мастак
Месца працы:
Вучоба: Інстытут жывапісу, скульптуры і архітэктуры імя І. Рэпіна
Уплыў на: Адам Глобус
Узнагароды: Ордэн «Знак Пашаны» Заслужаны дзеяч мастацтваў БССР (1981)
Commons-logo.svg Працы на Вікісховішчы

Уладзі́мір Іва́навіч Стальмашо́нак (6 лютага 1928, Мінск — 7 чэрвеня 2013, Мінск[1]) — беларускі мастак, педагог. Народны мастак Беларусі, Заслужаны дзеяч мастацтваў Беларусі (1981).

Біяграфічныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў Інстытут жывапісу, скульптуры і архітэктуры імя І. Рэпіна ў Ленінградзе (1957). У 1957—2000 выкладаў у Беларускай акадэміі мастацтваў. Старшыня праўлення Саюза мастакоў Беларусі (1965—68, 1987—89).

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Марка Беларусі, 2015

Працаваў у галіне станковага жывапісу, манументальнага мастацтва, графікі, дэкаратыўна-афарміцельскага мастацтва. Партрэты жанр найбольш прыцягваў мастака. Аўтар партрэтаў Якуба Коласа, Рыгора Шырмы, Францыска Скарыны, Кірылы Тураўскага, Пятра Мсціслаўца, Ефрасінні Полацкай і інш. Зрабіў больш за дваццаць партрэтаў прадстаўнікоў роду Радзівілаў, у тым ліку: «Творцы: Гётэ і Антоній Радзівіл», «Мацей Радзівіл», «Сафія Слуцкая (Сафія Юр'еўна Радзівіл)». У 1990-я гады пісаў карціны, прысвечаныя князям ВКЛ. Уражанні ад паездак выяўлены на карцінах «Стамбул. Порт», «Літва», «Літва. Ля кляштара», «Раніца ў Бухарэсце», «Лондан. Парламент» і інш. — гэта малюнкі, акварэлі, накіды, напісаныя за адзін сеанс. Асобныя карціны прысвечаны жонцы, сям'і і ўласным успамінам пра дзяцінства і прыемныя моманты жыцця («Успаміны», «Яўкінскія калядкі»). Работа «Вольга Мініч з вогненнай вёскі» стала галоўнай ілюстрацыяй да кнігі «Я з вогненнай вёскі». Незвычайна пабудаваная кампазіцыя карціны «Зона», прысвечанай Чарнобыльскай трагедыі: на фоне карты радыяцыйнага становішча чалавек, які, паводле слоў мастака, прайшоў вайну і перажыў жах катастрофы «мірнага атама».

Уладзімір Стальмашонак у Патсдаме для рэстарана «Мінск» зрабіў 16 вітражоў. У Мінску ім створаны вітраж для станцыі метро «Плошча Перамогі», мазаікі на станцыі «Маскоўская». 24 партрэты ганаровых грамадзян Беларусі пэндзля У. Стальмашонка знаходзяцца ў зале прыёмаў і пасяджэнняў Мінскай ратушы.

Зноскі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Частнова Р. Уладзімір Стальмашонак. Мн., 1983.
  • Беларускі саюз мастакоў, 1938—1998: энцыкл. давед. — Мн., 1998. — С. 507.
  • Салавей Л. Стальмашонак // Беларуская энцыклапедыя. Т. 15. — Мн., 2002. — С. 139.
  • Ермалюк Н. Той жыцця і волі варты, хто кожны дзень ідзе за іх на бой // «Звязда». № 124—125. 21 мая 2004.