Уры Гнесін

Уры Гнесін
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння	29 кастрычніка 1879(1879-10-29)
Месца нараджэння	Старадуб, Старадубскі павет, Чарнігаўская губерня, Расійская імперыя
Дата смерці	6 сакавіка 1913(1913-03-06) (33 гады)
Месца смерці	Варшава, Царства Польскае, Расійская імперыя
Пахаванне	Яўрэйскія могілкі ў Варшаве[d]
Грамадзянства	Расійская імперыя
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці	паэт, пісьменнік, літаратурны крытык, перакладчык
Гады творчасці	з 1900
Мова твораў	іўрыт
Медыяфайлы на Вікісховішчы

Уры-Нісан Гнесін (29 кастрычніка 1879(1879-10-29), Старадуб, Чарнігаўская губерня — 6 сакавіка 1913(1913-03-06), Варшава) — яўрэйскі пісьменнік, літаратурны крытык, перакладчык. Пісаў пераважна на іўрыце. Брат акцёра Менахема Гнесіна.

Біяграфія

Бацьку звалі Гешл-Нота. Вырас у Почапе, на ўсходніх межах Беларусі. Вучыўся ў хедары і ў Почапскім ешыбоце, якім кіраваў бацька. Разам з ім вучыўся Брэнер. Самавукам спасцігаў свецкія веды, вывучаў класічныя і сучасныя мовы і літаратуры. У юнацтве пачаў пісаць вершы. У 15 год разам з Брэнерам выдаваў два рукапісныя часопісы. У Гомелі ўвайшоў у гурток інтэлігентаў (Брэнер, З. Анохі, Г. Цэйтлін). У 18 гадоў па запрашэнні Навума Сакалова пераехаў у Варшаву, працаваў у газеце Сакалова «Га-Цфіра». Апублікаваныя тут апавяданні склалі першую кнігу — «Цені жыцця» (1904).

З 1900 года ў вандроўках. Жыў у Кацярынаславе, Вільні, Кіеве, працаваў у віленскай газеце «Га-зман». Хацеў вучыцца за мяжой, але яго не прынялі, бо не меў афіцыйнага дыплома. Задумваў адкрыць у Кіеве старажытнаяўрэйскае выдавецтва і газету, безвынікова. Кіеўскі перыяд аказаўся самым плённым у яго творчасці, нягледзячы на бытавыя цяжкасці, хваробы і незадаволенасць самім сабой.

У 1907 годзе праз Варшаву і Берлін дабраўся да Лондана. З Брэнерам выдаваў і рэдагаваў іўрыцкі часопіс «Га-меорэр». Часопіс не зацікавіў публіку, таму Брэнер з Гнесіным пасварыліся. Восенню Гнесін выехаў у Палесціну. Але тут ён не прыжыўся. Сваё расчараванне палесцінскімі каланістамі выказваў у лістах, бачыў тут «яўрэяў, якія гандлююць сваім яўрэйствам».

У 1908 годзе вярнуўся на радзіму ў Почап. Ізноў жыў у Варшаве. Памёр ад хваробы сэрца.

Творчасць

Паштоўка. Варшава

Магіла на яўрэйскіх могілках у раёне Воля

Лічыцца класікам. Прыкметны 4 аповесці: «Гаціда» (1905), «Бентаім» (1906), «Бецерэм» (1909), «Эцэл» (1913); назвы азначаюць: убок, дагэтуль, раней, навокал.

Гнесін аддаліўся ад рэалізму і звярнуўся да мадэрнісцкіх тэхнік пісьма, якія пераняў з еўрапейскай літаратуры свайго часу. Ён увёў у іўрыцкае пісьменства тэму адчужанасці чалавека, страты жыццёвай асновы. Творы шмат у чым аўтабіяграфічныя.

Перакладаў на старажытнаяўрэйскую мову з яўрэйскай, рускай, нямецкай, французскай. Пераклаў вершы ў прозе Бадлера, творы Спектара, Чэхава, Гейнэ, Васермана, Обстфелера.

Два творы, апавяданне «У садах — Ін гартнэр» і рэцэнзія, пры жыцці апублікаваны на яўрэйскай мове (ідыш).

Літаратура

• Gnesin, Uri-Nisn