Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Лыскава)

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Праваслаўная царква
Царква Раства Багародзіцы
Царква Нараджэньня Божай Маці (Лыскава). Агульны выгляд..JPG
52°51′13″ пн. ш. 24°36′55″ у. д.HGЯO
Краіна Беларусь
Аграгарадок Лыскава
Канфесія праваслаўе
Епархія Брэсцкая і Кобрынская епархія
Тып будынка царква
Архітэктурны стыль «закапанскі»
Дата заснавання 1933
Будаўніцтва 19301933 гады
Статус ахоўваецца дзяржавай
Стан дзейная

Царква Раства Багародзіцы (Брэсцкая вобласць)
Царква Раства Багародзіцы
Царква Раства Багародзіцы

Царква́ Раства́ Багародзіцы — праваслаўная царква ў Лыскаве Брэсцкай вобласці, збудаваная ў 1933 годзе. Помнік народнага дойлідства ў «закапанскім» стылі.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Царква Пакрова Прасвятой Багародзіцы, разабраная расійскімі ўладамі ў 18921893

Пад 1859 годам згадваецца лыскаўская праваслаўная царква, збудаваная ў 1725 годзе. У 1892—1893 гадах яна была разабрана з прычыны састарэласці і адсутнасці сродкаў для рамонту, а царкоўны рыштунак перанесены ў былы рыма-каталіцкі касцёл, які ў 1880 годзе выгарэў пасля ўдару маланкі. Гэты касцёл быў адноўлены ў 80-я, аднак ужо як праваслаўная царква. 11 снежня 1886 года яна была асвечана ў імя Раства Найсвяцейшай Багародзіцы.

Падчас Першай сусветнай вайны немцы выкарыстоўвалі царкву спярша як шпіталь, а пасля — як склад збожжа. У 1921, пры паляках, царква была разабрана. Да 1933 года богаслужэнні праводзіліся ў капліцы на могілках.

У 1925 годзе ў Лыскаў быў прызначаны новы праваслаўны святар Пётр Радкевіч, які дабіўся ад ўлад дазволу на пабудову новай царквы на старым месцы. Узвядзенне адбывалася ў 1930—1933 гадах праваслаўнымі жыхарамі паводле праекта Станіслава Пятроўскага з Беластока. Пабудова каштавала 40 тысяч злотых, стыль характарызуецца як «закапанскі»[1] або «бяшчадcкі»[2][3].

8 кастрычніка 1933 года царква была асвечана архіепіскапам Гродзенскім і Навагрудскім Алексіем (Грамадcкім). На цырымоніі прысутнічалі намеснік ваўкавыскага старосты, уладальнік маёнтка Адамкова Быхавец, мясцовыя грамадcкія дзеячы. Іканастас быў узяты са старога каменнага храма, разабранага ў 1921 годзе палякамі.

Архітэктура[правіць | правіць зыходнік]

Царква — помнік народнага драўлянага дойлідства, пабудаваная пад уплывам храмавай архітэктуры Закарпацця і стылю мадэрн.

Даўжыня будынка — 21 метр, шырыня — 12 м, вышыня — 22 м. Царква пабудавана з сасновага брусу.

Кампазіцыя крыжова-купальная. На захадзе да асноўнага кубападобнага аб’ёму прымыкае трохярусная званіца, на ўсходзе — прамавугольная апсіда з бакавымі рызніцамі. Асноўны зруб накрыты чатырохскатным дахам, на якім васьмігранны светлавы барабан з купалам-цыбулінай, завершаным ліхтаром з макаўкай.

Пірамідальная чацвярыковая званіца таксама завершана купалам-цыбулінай. Асноўныя праёмы ромбападобныя ў барабане і спічастыя ў асноўным аб’ёме.

Інтэр’ер[правіць | правіць зыходнік]

У інтэр’ер залы адкрыты барабан на 4 слупах з ветразевай канструкцыяй аснавання і хоры. Апсіда адмежавана драўляным іканастасам. Абраз 18 ст. «Маці Божая Адзігітрыя».

Зноскі

  1. Па паўднёвай Ваўкавышчыне. Вандроўкі. ГА «Беларускае добраахвотнае таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры» (2 красавіка 2011). Праверана 12 ліпеня 2012.
  2. Witold Karpyza. Łysków // Ziemia Wołkowyska. — Lębork, 2005. — Т. 2.
  3. У дадзеным выпадку вядзецца пра невялічкія драўляныя цэрквы, пакрытыя драўлянымі цёсанымі пліткамі.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Праваслаўныя храмы Беларусі: энцыклапедычны даведнік / А. М. Кулагін; [рэдакцыйны савет: Г. П. Пашкоў, Л. В. Календа]. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2007. — 653 с. 2000 экз. ISBN 978-985-11-0389-4.
  • Харэўскi, С. В. Культавае дойлiдства Заходняй Беларусi 1915—1940 гг. — Вiльня: ЕГУ, 2008. ISBN 978-9955-77-13-9, с. 70-71.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]