Чарнушка дамаская

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Чарнушка дамаская
Nigella damascena Kaldari 01.jpg
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Nigella damascena L., Sp. Pl. 2: 584, 1753

Сінонімы
  • Erobathos damascenum Spach
Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на Вікісховішчы
ITIS  18793
NCBI  3444
EOL  596373
GRIN  t:25336
IPNI  711645-1
TPL  kew-2381631

Чарну́шка дамаская[3][4], дзяўчына ў зелені[4] (Nigella damascena) — від кветкавых раслін роду Чарнушка (Nigella) сямейства Казяльцовыя (Ranunculaceae).

Батанічнае апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Чарнушка дамаская (справа) і чарнушка пасяўная (злева). Батанічная ілюстрацыя з кнігі «Köhler’s Medizinal-Pflanzen», 1887

Аднагадовая травяністая расліна вышынёй 30—60[4] см. Сцябло прамое, граністае. Лісце чаргаванае, жорсткае, двойчы і тройчы перыстарассечанае. Долі ліста ніткападобныя, з гладкім краем і завостранай верхавінкай. Верхняе лісце сабранае пад кветкай і ўзвышаецца над ёю[4]. Кветкі 2—5 см у дыяметры. Чашалісцікі сіняга, блакітнага колеру з адценнямі, буйныя. Плод — шматлістоўка.

Распаўсюджанне і экалогія[правіць | правіць зыходнік]

Расліна распаўсюджана на тэрыторыі Паўднёвай Еўропы, Заходняй Азіі, Паўночнай Афрыкі (Алжыр, Лівія, Марока, Туніс), на Каўказе, Канарскіх астравах[5]. Святлолюбівая расліна, мезафіт і мезатроф[6]. Расце ў стэпавых зонах, засмечаных месцах, парках і садах, каля дарог. Цвіце ў ліпеніверасні[4]. Размнажаецца насеннем.

Гаспадарчае значэнне[правіць | правіць зыходнік]

Расліна ядавітая[6]. У насенні маецца эфірны алей і алкалоід дамасцэцін[4]. Дэкаратыўная і лекавая расліна[6].

Зноскі

  1. Ужываецца таксама назва Пакрытанасенныя.
  2. Пра ўмоўнасць аднясення апісанай у гэтым артыкуле групы раслін да класа двухдольных гл. артыкул «Двухдольныя».
  3. Киселевский А. И. Латино-русско-белорусский ботанический словарь.. — Минск: «Наука и техника», 1967. — С. 87. — 160 с. — 2 350 экз.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т. 5. Стаўраструм — Яшчур / Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ ім. Петруся Броўкі, 1986. — 583 с., іл. — 10 000 экз.
  5. Taxon: Nigella damascena L.(англ.)  // Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy)
  6. 6,0 6,1 6,2 Чернушка дамасская: інфармацыя пра таксон у праекце «Плантариум» (вызначальнік раслін і ілюстраваны атлас відаў). (руск.) 

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

  • Чернушка дамасская: інфармацыя пра таксон у праекце «Плантариум» (вызначальнік раслін і ілюстраваны атлас відаў). (руск.)