Перайсці да зместу

Штабін

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Вёска
Штабін
польск.: Sztabin
Агульны выгляд
Агульны выгляд
53°41′00″ пн. ш. 23°07′00″ у. д.HGЯO
Краіна  Польшча
Ваяводства Падляскае
Павет Аўгустоўскі
Гміна Штабін
Гісторыя і геаграфія
Часавы пояс UTC+1, летам UTC+2
Насельніцтва
Насельніцтва
  • 1 029 чал. (31 сакавіка 2021)[1]
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Паштовы індэкс 16-310
Іншае
0769960
Паказаць/схаваць карты
Штабін (Польшча)
Штабін
Штабін
Штабін (Падляскае ваяводства)
Штабін
Штабін

Штабін[2][3][4] (польск.: Sztabin) — вёска ў Польшчы, на рацэ Бебжы. Уваходзіць у склад Аўгустоўскага павета Падляскага ваяводства, сядзіба вясковай гміны Штабін.

Сядзіба, да 1915 г.

Вялікае Княства Літоўскае

[правіць | правіць зыходнік]

Гісторыя Штабіна пачалася ў XVI стагоддзі, калі Храптовічы заснавалі тут вёску Асінкі. У гэты час мясцовасць уваходзіла ў склад Гарадзенскага павета Троцкага ваяводства.

У 1513 годзе з фундацыі Фёдара Храптовіча ў Асінках была пабудавана капліца. У 1627 годзе Адам Храптовіч пабудаваў у вёсцы царкву. Каля 1656 года замест царквы пачаў дзейнічаць касцёл[5].

У 1760 годзе канцлер Яўхім Храптовіч надаў Асінкам новую назву — Штабін. У 1766 годзе мястэчка атрымала прывілей на таргі і кірмашы.

Пад уладай Расійскай імперыі

[правіць | правіць зыходнік]

У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай у 1795 годзе Штабін апынуўся ў складзе Прусіі, у 1807 годзе згодна з Тыльзіцкім мірным дагаворам — у складзе Расійскай імперыі, у Сейненскім павеце Аўгустоўскай губерні.

У XIX стагоддзі Штабін знаходзіўся ў валоданні Бжастоўскіх. На 1827 год у мястэчку было 63 будынкі.

З 1915 года да 1918 года акупіраваны германскімі войскамі. Пасля польска-савецкай вайны, згодна з Рыжскім мірным дагаворам 1921 года, Штабін у складзе міжваеннай Польскай Рэспублікі, у Беластоцкім ваяводстве.

З пачаткам Другой сусветнай вайны 15 верасня 1939 года Штабін акупавалі войскі Трэцяга Рэйха, але праз тыдзень вёску перадалі СССР згодна з пактам Молатава-Рыбентропа. У лістападзе 1939 года Штабін увайшоў у склад БССР, у Беластоцкую вобласць. З чэрвеня 1941 да верасня 1944 года вёска зноў знаходзілася пад нямецкай акупацыяй. 16 жніўня 1945 года ўлады СССР перадалі Штабін Польскай Народнай Рэспубліцы. У 1975—1998 гадах вёска ўваходзіла ў склад Сувальскага ваяводства.

  • XIX стагоддзе: 1827 год — 447 чал.[6]
  • XXI стагоддзе: 2006 год — 920 чал.
Касцёл
  • Касцёл Святога Якуба (1910)
  • Каталіцкія могілкі

Страчаная спадчына

[правіць | правіць зыходнік]
  • Сядзіба (XIX ст.)
  1. https://bdl.stat.gov.pl/api/v1/data/localities/by-unit/062013901072-0769960?var-id=1639616&format=jsonapi Праверана 5 кастрычніка 2022.
  2. Вялікі гістарычны атлас Беларусі : у 4 т. / Дзяржаўны камітэт па маёмасці Рэспублікі Беларусь, Рэспубліканскае унітарнае прадпрыемства «Белкартаграфія»; рэдкалегія: В. Л. Насевіч (галоўны рэдактар) [і інш.]. — Мінск: Белкартаграфія. — Т. 2 / [складзены і падрыхтаваны да друку ў 2012 г. ; спецыяльны змест распрацавалі: Я. К. Анішчанка і інш.]. — 1 атлас (347, [4] с.) : каляр., карты, тэкст, іл., паказальнік с. — ISBN 978-985-508-245-4. С. 86.
  3. niva.bialystok.pl Штабін. www.google.com. Праверана 14 лютага 2026.
  4. Напісанне ў адпаведнасці з ТКП 236-2010 (03150) «Спосабы і правілы перадачы геаграфічных назваў і тэрмінаў Рэспублікі Польшча на беларускую мову». Гл. польска-беларускую практычную транскрыпцыю.
  5. Sosna G., Troc-Sosna A. Zapomniane dziedzictwo. Nie istniejące już cerkwie w dorzeczu Biebrzy i Narwi. — Białystok: Wydawnictwo Orthdruk, 2002.
  6. Chlebowski B. Sztabin // Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom III: Haag — Kępy (польск.). — Warszawa, 1882. S. 556.