Юрый Мікалаевіч Кежа

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Юрый Мікалаевіч Кежа
Дата нараджэння 22 верасня 1986
Грамадзянства Сцяг Беларусі Беларусь
Род дзейнасці выкладчык універсітэта
Навуковая сфера гісторыя
Месца працы
Навуковая ступень кандыдат гістарычных навук (2016)
Навуковае званне дацэнт
Альма-матар
Навуковы кіраўнік Дзяніс Уладзіміравіч Дук

Юрый Мікалаевіч Кежа (нар. 22 верасня 1986 года) — беларускі гісторык, кандыдат гістарычных навук (2016), дацэнт (2020).

Біяграфічныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Нарадзіўся ў 1986 годзе. Скончыў у 2009 годзе гісторыка-філалагічны факультэт Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта па спецыяльнасці «Гісторыя». У 2011 годзе там жа абараніў магістарскую дысертацыю па спецыяльнасці «Айчынная гісторыя». Тэма магістарскай дысертацыі: «Станаўленне і развіццё палітычнай сістэмы на беларускіх землях у ІХ – першай палове ХІІІ стст.». У 2012-2016 гадах навучаўся ў аспірантуры пры кафедры гісторыка-культурнай спадчыны Беларусі Рэспубліканскага інстытута вышэйшай школы па спецыяльнасці «Айчынная гісторыя».

Дысертацыю на саісканне вучонай ступені кандыдата гістарычных навук па спецыяльнасці «Айчынная гісторыя» абараніў 17 мая 2017 годзе ў Інстытуце гісторыі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Тэма кандыдацкай дысертацыі: «Станаўленне і развіццё княжацкай улады ў Полацкай зямлі X—XII стст.». Навуковы кіраўнік - Дзяніс Уладзіміравіч Дук. 23 снежня 2020 года рацэннем ВАК Рэспублікі Беларусь было прысвоена вучонае званне дацэнта па спецыяльнасці «Гісторыя».

З 2013 года працуе на кафедры гісторыі і турызму Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта. Пэўны час займаў пасаду намесніка дэкана інжынерна-будаўнічага факультэта ПДУ, у цяперашні час з'яўляецца намеснікам дэкана фінансава-эканамічнага факультэта гэтага ж універсітэта.

Навуковая дзейнасць[правіць | правіць зыходнік]

Займаецца даследаваннем праблем генезіса і развіцця княжацкай улады і яе легітымізацыі ў Полацкай зямлі Х–ХІІ стст. Вывучае пытанні тагачасных сацыяльных структур, княжацкай ўлады, міжкняжацкіх адносін, інстытута веча, палітычную гісторыю дынастый Рагвалодавічаў і Рурыкавічаў, палітычнага ладу сярэднявечнага Полацка і Полацкай зямлі, культа Барыса і Глеба і інш.

Ён упершыню на сучаснай метадалагічнай аснове прапанаваў канцэпцыю станаўлення і развіцця вярхоўнай княжацкай уладыў Полацкай зямлі ранняга сярэднявечча (Х–ХІІ стст). Ім паказана, што палітычны інстытут княжацкай улады ў Полацкай зямлі ў ХІ–ХІІ стст. меў асаблівыя рысы, якія адрозніваліся ад іншых зямель-княстваў н атэрыторыі Русі. Таксама ён давёў, што прадстаўнікі полацкага княжацкага дому пазіцыянавалі сябе як адасобленую ад Рурыкавічаў княжацкую дынастыю Рагвалодавічаў, якая мае манапольнае права на ўладу ў рэгіёне Падзвіння і шэрагу іншых зямель.

Бібліяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Манаграфічныя выданні[правіць | правіць зыходнік]

  • Полацк у святле станаўлення гістарычных і нацыянальных форм беларускай дзяржаўнасці (IX—XX стст.) / [Д. У. Дук, Ю. М. Кежа і інш.]. - Магілёў: МДУ, 2019. - 128 с.

Выбраныя навуковыя артыкулы[правіць | правіць зыходнік]

  • Генезіс княжацкай улады на беларускіх землях у VIII–ХІ стст. / Ю. М. Кежа // Веснік Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта. – 2010. – № 7. – С. 7–13.
  • Сакралізацыя княжацкай улады ва ўсходнеславянскім грамадстве / Ю. М. Кежа // Веснік Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта. – 2011. – № 9. – С. 18–24.
  • Когда Волхов течёт вспять. Поход князя Всеслава на Новгород 1066 г. / Ю. Н. Кежа // Родина. – 2013. – № 5. – С. 76–78.
  • Сувязь вобраза полацкага князя Усяслава Брачыславіча і дружыны з зааморфным светам ва ўсходнеславянскай пісьмовай і быліннай традыцыі / Ю. М. Кежа // Научные труды Республиканского института высшей школы. - 2013. - Вып. 13. – С. 144–151.
  • Княжацкая ўлада на беларускіх землях ІХ – п. п. ХІІІ стст. у беларускай і расійскай гістарыяграфіі / Ю. М. Кежа // Веснік Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта. – 2013. – № 9. – С. 7–20.
  • Асноўныя фактары станаўлення і легітымізацыі княжацкай улады на беларускіх землях у VIII–X стст. / Ю. М. Кежа // Studia Historica Europae Orientalis. - 2013. - Вып. 6. – С. 7–60.
  • "О, велика бяше беда въ час тыи...": да пытання аб паходзе Усяслава Брачыславіча на Ноўгарад 1066 г. / Ю. М. Кежа // Научные труды Республиканского института высшей школы. - 2014. – Вып. 14. – С. 133–141.
  • Асвятленне інстытута княжацкай улады на беларускіх землях IХ–ХІІ стст. у пісьмовых крыніцах / Ю. М. Кежа // Веснік Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта. – 2014. – № 9 – С. 5–19.
  • Месца і роля полацкіх князёў у сістэме ўлады Старажытнай Русі ХІ ст. / Ю. М. Кежа // Научные труды Республиканского института высшей школы. - 2015. – Вып. 15. – С. 75–82.
  • Фарміраванне раннесярэднявечных дзяржаўных утварэнняў на землях Усходняй Еўропы (агульныя асаблівасці) / Ю. М. Кежа // Веснік Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта. – 2016. – № 1. – С. 105–117.
  • Улада князя і баярства ў Полацкай зямлі ў пачатку XI ст. / Ю. М. Кежа // Научные труды Республиканского института высшей школы. — 2017. ― Вып. 17, ч. 1. ― С. 153―159.
  • Нашчадкі Рагвалода і пачаткі дзяржаўнасці на беларускіх землях: разважанні да першага тома "Гісторыі беларускай дзяржаўнасці" / Д. Дук, Ю. Кежа // Беларускі гістарычны часопіс. — 2020. ― № 2. ― С. 3―8

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

Wiki letter w.svg На гэты артыкул не спасылаюцца іншыя артыкулы Вікіпедыі,
калі ласка, карыстайцеся падказкай і пастаўце спасылкі ў адпаведнасці з прынятымі рэкамендацыямі.