Якуб Барт-Чышынскі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Якуб Барт-Чышынскі
в.-луж.: Jakub Bart-Ćišinski
Jakub Bart-Ćišinski.jpg
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння: 20 жніўня 1856(1856-08-20)[1][2]
Месца нараджэння:
Дата смерці: 16 кастрычніка 1909(1909-10-16)[1][2] (53 гады)
Месца смерці:
Пахаванне:
Грамадзянства:
Альма-матар:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці: перакладчык, паэт, пісьменнік
Валодае мовамі: верхнялужыцкая і лужыцкія мовы[3]
Мова твораў: лужыцкія мовы
Грамадская дзейнасць
Член у
Commons-logo.svg Выявы на Вікісховішчы
Паштовая марка ГДР, прысвечаная 100-годдзю з дня нараджэння Якуба Барт-Чышынскага. 1956

Якуб Барт-Чышынскі (сапраўдныя імя і прозвішча — Якуб Барт; в.-луж.: Jakub Bart-Ćišinski; 20 жніўня 1856, Паншвіц-Кукаў — 16 кастрычніка 1909, там жа) — лужыцкі пісьменнік, паэт, драматург, перакладчык, рэдактар, рымска-каталіцкі святар. Адзін з пачынальнікаў рэалістычнай літаратуры лужыцкіх сербаў.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

У паэме «Жаніх» (1876, апубл. у 1926), вершах (зборнікі «Кніга санетаў», 1884, «Формы», 1888), якія ўвабралі вобразы народнай паэзіі, сцвярджаў рэалістычны кірунак у лужыцкай літаратуры. Акрамя таго, аўтар шматлікіх санетаў, балад, лірычных вершаў.

Нацыянальна-патрыятычная праблематыка паднятая ім у рамане «Патрыёт і рэнегат» (1878-1879). Яго мастацтва апявае прыгажосць сваёй радзімы, напоўнена патрыятычнымі пачуццямі.

Якуб Барт-Чышынскі заклаў асновы лужыцкай драмы і тэатра (трагедыя «У крэпасці», 1880).

Літаратурны псеўданім — Чышынскі.

Перакладаў на верхнялужыцкую мову творы чэшскай, італьянскай, польскай і нямецкай літаратуры.

Выбраныя творы[правіць | правіць зыходнік]

  • Moje serbske wuznaće
  • Narodowc a wotrodźenc (1879)
  • Na hrodźišću (1880)
  • Slubowanje ze zadźěwkami (1881)
  • Słowjanam (1884)
  • Kniha sonetow (1884)
  • Formy (1888)

Памяць[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118506722 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 9 красавіка 2014.
  2. 2,0 2,1 Jakub Bart-Ćišinski // Brockhaus Enzyklopädie
  3. data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Гугнин А. А. Введение в историю серболужицкой словесности и литературы от истоков до наших дней, Российская академия наук, Институт славяноведения и балканистики, научный центр славяно-германских отношений. — М., 1997. — С. 106, 113—114, 116—117, 122—125, 128—129, 131, 133, 138—141, 144, 162—164, 176, 193. — ISBN 5-7576-0063-2.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]