Макаа: Розніца паміж версіямі

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
[недагледжаная версія][недагледжаная версія]
Змесціва выдалена Змесціва дададзена
др clean up, replaced: сьв → св, сьц → сц, = Вонкавыя спасылкі = → = Спасылкі =, typos fixed:   → (2) using AWB (7893)
др r2.7.3) (робат дадаў: gag:Makao
Радок 92: Радок 92:
{{Link FA|zh-yue}}
{{Link FA|zh-yue}}
{{Link GA|ar}}
{{Link GA|ar}}

[[ace:Makèë]]
[[ace:Makèë]]
[[af:Macau]]
[[af:Macau]]
Радок 128: Радок 129:
[[fy:Makao]]
[[fy:Makao]]
[[ga:Macau]]
[[ga:Macau]]
[[gag:Makao]]
[[gan:澳門]]
[[gan:澳門]]
[[gd:Macau]]
[[gd:Macau]]

Версія ад 12:08, 2 ліпеня 2012

Спецыяльны адміністрацыйны
раён Макаа (Аамынь)
澳門特別行政區
Região Administrativa Especial de Macau
Герб Макао
Сцяг Макао Герб Макао
Гімн: «Марш добраахвотнікаў»
Заснавана 1557: партугальская акупацыя;

13 жніўня 1862: партугальская калонія;


20 снежня 1999: перадача суверэнітэту

Афіцыйная мова Кітайскі[1], Партугальска
Сталіца
Форма кіравання Залежная тэрыторыя[2]
Глава выканаўчай
улады
Фернанда Чуй
Плошча
• Усяго
• % воднай паверхні
224-я ў свеце
29,2 км²
0
Насельніцтва
• Ацэнка (2009)
Шчыльнасць

541 200[3] чал. (165-я)
18 527 чал./км²
ВУП
  • Разам (2007)
  • На душу насельніцтва

$15,997 млрд  (94-ы)
$36 357[4]
Валюта Патака
Інтэрнэт-дамен .mo
Код ISO (Alpha-2) MO
Код ISO (Alpha-3) MAC
Код МАК MAC
Тэлефонны код +853
Часавыя паясы +8

Мака́а, Спецыяльны Адміністрацыйны раён Мака́а (парт.: Macao, Macau; кіт.: 澳門, Àomén ці 壕鏡澳 Haojing'ao; на кантонскім дыялекце: 馬交, Magau) — спецыяльны адміністрацыйны раён Кітайскай Народнай Рэспублікі, які знаходзіцца на ўсходнім узбярэжжы Кітая. Былая партугальская калонія. Мае плошчу 25,4 км² з насельніцтвам 520,4 тыс. чалавек. Да Макаа адносяцца і невялікія астравы Таіпа і Колаань.

Гісторыя

Палітыка

Адміністрацыйны падзел

Геаграфія

Макаа — горад у Кітаі на ўзбярэжжы Паўночнакітайскага мора, у вусці ракі Чжуцьзян. Утрымлівае тэрыторыю паўвострава Макаа, астравоў Тайпа і Колаань, агульнай плошчай 28,6 км². Макаа знаходзіцца на мяжы трапічнай і субэкватарыяльнай кліматычных зонаў, сярэдняя тэмпература студзеня складае 15 °C, ліпеня — 29 °C. Штогадовая колькасць ападкаў — 1800 мм.

Эканоміка

Пачынаючы з 80-х гадоў ХХ стагоддзя эканоміка Макаа развіваецца вельмі хуткімі тэмпамі. У 1982 годзе сукупны ўнутраны прадукт складаў $1,287 млрд, а ў 1998 ён склаў 6,15 млрд. Асновай эканомікі Макаа складаецца з рээкспарту кітайскіх тавараў, гэтаму спрыяе існаванне вялікага марскога порта і аэрапорта. Стымулам развіцця тэрыторыі з'яўляюцца і легальныя азартныя гульні (казіно, спаборніцтвы сабакаў і коней), фінансавыя паслугі. Таксама развіццё атрымалі рыбалоўства і пераапрацоўка рыбы. Усё большы прыбытак прыносіць турызм (у апошнія гады гэта 40% СУП і праца для кожнага трэцяга жыхара). Значнае месца ў экспарце Макаа займае Японія. Асноўная крыніца прадуктаў харчавання — Кітай.

Беспрацоўе ў горадзе мае нізкія паказчыкі (у 1998 годзе яно складала 3,8% працаздольнага насельніцтва).

Дэмаграфія

Афіцыйнымі мовамі тэрыторыі з'яўляюцца кітайская і партугальская. Асноўнымі рэлігійнымі канфесіямі з'яўляюцца: хрысціянства, дааізм, будызм. У горадзе размешчаны рэзідэнцыя каталіцкага біскупа, афіцыйнае прадстаўніцтва Ордэна іезуітаў, іншых каталіцкіх ардэноў, каталіцкія каледжы і манастыры. Валютай з'яўляецца патака, звязаная з ганконскім доларам. Каля 97% насельніцтва — кітайцы, 2% — партугальцы.

Культура

Цэнтр гораду адлюстроўвае часы партугальскай улады і сутыкненне еўрапейскай і кітайскай культур і каштоўнасцей. Восем плошчаў і дваццаць восем асобных аб’ектаў (руіны каталіцкага сабора 15821602 г.г.), некалькі партугальскіх фортаў, самы стары маяк у Кітаі, ў 2005 г. былі ўнесены ЮНЕСКА ў Спіс Сусветнай Спыдчыны.

Спорт

Зноскі

  1. У Асноўным законе Макаа запісана, што афіцыйнымі мовамі тэрыторыі з'яўляюцца «кітайскі і партугальскі». У той жа час закон не адзначае, якая з разнавіднасцяў кітайскай мовы з'яўляецца стандартам. У мацерыковым Кітаі ў якасці стандартызаванай формы вусновай мовы выкарыстоўваецца путнхуа, а пісьмовай — спрошчаныя іерогліфы, у той час як стандартны кантонскі і поўныя іерогліфы ужо доўгі час дэ факта з'яўляюцца стандартнымі моўнымі формамі ў Макаа.
  2. Макаа ніколі не быў незалежнай дзяржавай. У розны час ён знаходзіўся пад суверэнітэтам Кітая, Партугаліі. У 1999 годзе Кітай вярнуў сабе суверэнітэт над тэрыторыяй. У той жа час Макаа захоўвае значную аўтаномію і фармальна можа незалежна выбіраць кіраўніка.
  3. Estimates of population. Statistics and Census Service (DSEC) of the Macau Government. Праверана 10 November 2009.
  4. Gross domestic product (GDP) and per-capita GDP. Statistics and Census Service (DSEC) of the Macau Government. Праверана 3 чэрвеня 2007.

Спасылкі

Шаблон:Link FA Шаблон:Link FA Шаблон:Link GA Шаблон:Link GA Шаблон:Link FA Шаблон:Link GA