Жоўтая сітаўка

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Жоўтая сітаўка
Yellow wagtail.jpg
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Motacilla flava (Linnaeus, 1758)

Ахоўны статус
Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на ВікіСховішчы
ITIS   178483
NCBI   180448
EOL   8846611

Жоўтая сітаўка[1], пліска жоўтая (Motacilla flava) — невялікая стройная птушка сямейства сітаўкавых, жыве на шырокай тэрыторыі Еўропы, Азіі, Афрыкі і Аляскі. Як і іншыя віды сітавак, вылучаецца сваім доўгім хвастом, якім пастаянна калыхае з боку ў бок, а таксама яркім жоўтым апярэннем брушка ў дарослых птушак.

Апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Даўжыня цела 16-18 см, размах крылаў 23-27 см. Верх цела алiўкава-зялёны, нiз жоўты. Афарбоўка галавы вельмi адрозніваецца ў розных падвiдаў (асаблiва ў гнездавы перыяд). Могуць быць формы, падобныя да горнай і жоўтагаловай плісак. У паслягнездавы перыяд афарбоўка ў абодвух полаў менш кантрастная, таму падвiды ў палявых умовах амаль не адрознiваюцца. Маладыя больш аднатонныя. Голас: кароткі шчабятлівы спеў.

Галоўныя рысы падвiдаў у гнездавы перыяд:

  • M. f. flava — верх галавы цёмна-папялiсты, светлае брыво, чорныя бакi галавы i жоўтае горла;
  • M. f. iberiae — верх галавы цёмна-папялiсты, чарнаватыя шчокi, брыво не выразнае, горла белае;
  • M. f. cinereocapilla — верх галавы папялiсты, шчокi чарнаватыя, брыво не бачнае, горла белае;
  • M. f. beema — верх галавы папялiсты, светлае брыво, праз вока праходзіць чорная паласа, горла белае;
  • M. f. thunbergi — верх галавы папялiсты, чорныя шчокi аддзяляюцца белымі «вусамі» ад жоўтага горла;
  • M. f. feldegg — галава чорная, жоўтае горла;
  • M. f. lutea — галава, горла i грудзi жоўтыя, патылiца зеленаватая;
  • M. f. flavissima — бакi галавы i горла жоўтыя, верх цела алiўкава-жоўты, вельмi выразнае жоўтае брыво.

Пашырэнне[правіць | правіць зыходнік]

Арэал: Палеарктыка (акрамя крайняй поўначы і часткi Вялiкабрытанii, а таксама часткi крайняга поўдня, Аравiйскага п-ва, Гiмалаяў, паўднёвага ўсходу Кiтая, Карэi i Японii), поўнач і ўсход Аляскі. На поўначы насяляе кусцiстую тундру з групамi кустоў i карлiкавых дрэў; у сярэднiх шыротах — лугi i пашы з адзiнкавымi кустамi, у далiнах рэк, палi з нiзкай раслiннасцю (напр., канюшына, люцэрна) i купкамi кустоў (нават далёка ад вады), пясчаныя дзюны ўздоўж рэк; на поўдні — таксама групы кустоў на ўзвышшах салёнах балот, рачныя паплавы. На Каўказе даходзiць да 2500 м, у Карпатах — да 700 м. На Беларусі звычайны на гнездаванні пералётны і транзітна мігрыруючы від.

Пералётны від, папуляцыi з паўднёвай часткi арэала аселыя. Месца зiмовак: трапiчная Афрыка на поўдзень ад Сахары, Паўднёва-Усходняя Азiя, Фiлiпiны, Зондскi i Малайскi архіпелагі.

Асаблівасці біялогіі[правіць | правіць зыходнік]

Гняздо ладзіць на зямлi, пад прыкрыццем густых травянiстых раслiн (часта на схiлах яроў). Знешняя частка з кароткiх, тоўстых i завялых сцёблаў i лiстоў траў, якiя выступаюць у розныя бакі па-за краi гнязда, сярэдняя частка — з вузейшых лiстоў траў; высцiлка з тонкiх, сухiх травiнак i даволi тоўстага слоя валосся.

Яйкi (4-6, часам 3-7) пераважна сярэднепадоўжаныя з даволi вострым вузейшым канцом, жаўтаватыя, бела-карычневыя або шаравата-белыя з вельмi густымi i дробнымi светла-карычневымi плямкамi, якiя часта закрываюць фон, часам прысутнічаюць цёмныя воласападобныя штрышкi.

Зноскі

  1. Жоўтая сітаўка ў адпаведнасці з БЭ ў 18 тамах., Т.14. Мн., 2002, С.423, арт.Сітаўкі

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Птушкі Еўропы: Палявы вызначальнік / пад рэд. М. Нікіфарава. — Варшава: Навуковае выдавецтва ПНВ, 2000.