Марыя Іозаўна Мельнікайтэ
| Марыя Мельнікайтэ літ.: Marytė Melnikaitė |
|||
 |
|||
| Герой Савецкага Саюза | |||
| Імя пры нараджэнні: | Marija Melnikaitė | ||
|---|---|---|---|
| Дата нараджэння: | 18 сакавіка 1923 | ||
| Месца нараджэння: | Зарасай | ||
| Дата смерці: | 13 ліпеня 1943 (20 гадоў) | ||
| Месца смерці: | Ігналінскі раён | ||
| Грамадзянства: |  СССР |
||
| Узнагароды і прэміі: |
|
||
Марыя Іозаўна (Марытэ) Мельнікайтэ (літ. Marytė Melnikaitė; 18 сакавіка 1923 г., Зарасай, Літва - 13 ліпеня 1943) — удзельніца партызанскага руху ў Літве ў Вялікую Айчынную вайну, Герой Савецкага Саюза (1944, пасмяротна).
Біяграфія [правіць]
Нарадзілася ў небагатай сям'і літоўца і рускай другім дзіцем з пяці дзяцей. Была хрышчоная ў каталіцкай царкве. У 14 гадоў пачала працаваць на цукерачнай фабрыцы «Avanti».
Улетку 1941 года, калі сілы Вермахта ўступілі ў Літву, Марытэ была эвакуіраваная з іншымі літоўскімі камсамольцамі ў Цюмень, дзе працавала на заводзе «Механік». У 1942 годзе яна пайшла на фронт.
Прайшла падрыхтоўку ў школе дыверсантаў у Балахне, ваявала ў партызанскім атрадзе ў Беларусі і Літве. Партызаны пускалі пад адхон варожыя цягнікі з ваеннай тэхнікай, падрывалі склады, здзяйснялі налёты на гарнізоны суперніка, палілі маёнткі і гаспадаркі, захопленыя гітлераўскімі каланістамі. Марытэ была ў атрадзе самым актыўным байцом. Удзельнічала ў дыверсіях, хадзіла ў разведку, вяла вялікую працу сярод жыхароў.
Улетку 1943 Марытэ накіравалі на чале групы партызан на выкананне важнага задання. У лесе партызаны натыкнуліся на карны атрад. Падчас няроўнага бою з немцамі на беразе возера Апіварда Марытэ была параненая і захоплена ў палон. Яна не выдала месцазнаходжанне партызан, нягледзячы на пакутлівыя катаванні: вырыванне пазногцяў, прыпяканне агнём падэшваў і г.д. Пакарана праз павешанне 13 ліпеня 1943 г. на плошчы вёскі Дукштас.
За ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання ў тыле ворага М. І. Мельнікайтэ пасмяротна прысвоена званне Героя Савецкага Саюза ў 1944 годзе.
Памяць [правіць]
У яе гонар у Мінску названа вуліца.
Спасылкі [правіць]
Марыя Іозаўна Мельнікайтэ на сайце «Героі краіны»
- Diversante MM(літ.)
