Шатаны

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Скульптура Шатаноў, створаная беларускім скульптарам Антонам Шыпіцай паводле ілюстрацый сучаснага беларускага графіка Валерыя Славука.

Шатаны[1] — беларускія міфалагічныя персанажы, якія не нясуць зла, але і не славяцца ніякімі добрымі справамі.


Апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Шатаны — гультаі і дармаеды.

У народным фальклоры Беларусі Шатаны выступаюць як сімвалы гультайства і назойлівасці. У беларускай міфалогіі Шатаны вядомы як істоты, вядучыя зусім бесталковы лад жыцця. Карысці ад гэтых істот ніякай. Шатаны могуць цэлымі днямі хадзіць па дарогах, палях, лясах, не робячы нічога карыснага.

Характары ў Шатаноў кепскія. Паміж сабой яны не кантактуюць, а ў выпадку бяды не прыходзяць адзін аднаму на дапамогу. Яны паляць смуродны тытунь і гыркаюць адзін на аднаго. Ні ўсмешкі, ні добрага слова ад іх не дачакаешся. Адна толькі панурая буркатня.

Лад жыцця[правіць | правіць зыходнік]

Гэтыя міфалагічныя персанажы пастаянна адцягваюць іншых ад працы. Яны могуць прычапіцца да чалавека і схіляць яго да такога ж дурнога бадзяння. У беларускім фальклоры гаворыцца, што злыя міфалагічныя персанажы (напрыклад, Ведзьма) дражняць Шатаноў. Так як Шатаны яшчэ і баязлівыя істоты — яны хаваюцца або ўцякаюць ад сваіх крыўдзіцеляў.

Здараецца, што Шатаны гінуць ад свавольства і нападаў злых духаў і істот. Калі Шатаны стамляюцца ад пастаяннага хаджэнні, яны часам плятуць лапці і робяць сабе кіі. Лапці хутка сціраюцца, а кіі ламаюцца ад пастаянна бескарыснага бадзяння.[2]

Зноскі

  1. Чароўны свет: з беларускіх міфаў, паданняў і казак / рэд. Г. П. Пашкоў; маст. В. П. Славук — Мінск: Беларус. Энцыкл. імя П.Броўкі, 2008 
  2. Чароўны свет: з беларускіх міфаў, паданняў і казак / рэд. Г. П. Пашкоў; маст. В. П. Славук — Мінск: Беларус. Энцыкл. імя П.Броўкі, 2008