Насякомаедныя

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Поліфілетычная група жывёл
Вожык звычайны (Erinaceus europaeus)
Вожык звычайны (Erinaceus europaeus)
Назва

Насякомаедныя

Статус назвы

Састарэлае таксанамічнае

Лацінская назва

Insectivora

Бацькоўскі таксон

Інфраклас плацэнтарных

Прадстаўнікі
Выявы на Вікісховішчы Выявы на Вікісховішчы

Насякомаедныя (Eulipothyphla) — інфраклас (атрад) плацэнтарных млекакормячых.

Падзяляецца на 7 сямействаў: кратовыя, землярыйкавыя, вожыкавыя, залатакратовыя, скакунчыкавыя, тэнрэкавыя, шчыліназубыя, 52-63 роды, каля 400 відаў. Самымі распаўсюджанымі прадстаўнікамі насякомаедных з'яўляецца сямейства вожыкавых.

Вядомы з мелавога перыяду мезазою (каля 130 млн. гадоў назад). Насякомаедныя адносяцца да больш архаічных плацэнтарных, што існавалі ўжо ў эацэне. У іх добра развітыя сківіцы і мускулатура для жавання.

Даўжыня ад 3 см (белазубка карлікавая) да 44 см (гімнура); маса ад 1,2 г (белазубка карлікавая) да 1,6 кг (вожык звычайны). Вонкава нагадваюць грызуноў. Галава падоўжаная, нос выцягнуты накшталт хабатка. Цела ўкрыта кароткімі валасамі (краты, землярыйкі і інш.), шчаціннем (тэнрэкі), іголкамі (вожыкі). Найбольш развітыя нюх і дотык. Маюць мускусныя залозы.

Пашыраны ў Еўропе, Азіі, Амерыцы, Афрыцы. Пераважна начныя жывёлы, некаторыя вядуць падземны (залатакраты, краты) ці паўводны (куторы, хахуля, землярыйка выдравая) спосаб жыцші. На Беларусі 10 відаў з 4 сямействаў.

Усёедныя; асноўную ежу, адпаведна назве, складаюць насякомыя, мнаганожкі і чарвякі. Нараджаюць 1 — 6 (некаторыя віды да 25) дзіцянят да 3 разоў за год.

Краты і хахуля — аб'екты промыслу (футра).

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Петрыкаў А. Насякомаедныя // БелЭн у 18 т. Т. 11. - Мн., 2000.

Гл. таксама[правіць | правіць зыходнік]