Падвойныя зоркі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Сістэма KOI-256, складаецца з чырвонага і белага карлікаў. Ілюстрацыя NASA.

Падвойныя зоркізорная сістэма з 2 зорак, звязаных фізічна (фізічныя падвойныя зоркі) ці размешчаных амаль на адным прамені назірання (аптычныя падвойныя зоркі). Фізічныя падвойныя зоркі з прычыны ўзаемнага прыцяжэння рухаюцца па эліптычных арбітах вакол агульнага цэнтра мас.

Тыпы зорак[правіць | правіць зыходнік]

Паводле ўмоў назірання фізічныя падвойныя зоркі падзяляюцца на 4 групы:

  • Візуальна-падвойныя зоркі можна бачыць паасобна простым вокам ці ў тэлескоп, напрыклад зоркі Альгіеба, Міцар і Алькор. Адлегласць паміж кампанентамі можа быць настолькі вялікая, што прыцяжэнне іншых зорак разбурае падвойную сістэму.
  • Спектральна-падвойныя зоркі выяўляюцца па зменах спектральных ліній (зрушэнне ці раздваеннне) у іх спектрах.
  • Зацьменна-падвойныя зоркі (разнавіднасць спектральна-падвойных) бачныя як пераменныя: перыядычна трапляючы на адну лінію з праменем назірання, яны зацьмяняюць адна адну.
  • Астраметычныя падвойныя зоркі — адна з кампанент вельмі малая і нябачная ў тэлескоп; выяўляецца па анамаліях у руху галоўнай кампаненты.

Існуюць кратныя зорныя сістэмы (складаюцца з некалькіх зорак), напрыклад Кастар. Прыблізна 70% усіх зорак уваходзяць у склад падвойных ці кратных сістэм. Іх даследванне мае важнае значэнне для высвятлення прыроды і эвалюцыі зорак.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т.11: Мугір — Паліклініка / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш — Мн.: БелЭн, 2000. — Т. 11. — С. 492. — 560 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0188-5 (Т. 11).