Зелянушка звычайная

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Зелянушка звычайная
European Greenfinch male female.jpg
Самец (уверсе) і самка (унізе)
Навуковая класіфікацыя
Міжнародная навуковая назва

Chloris chloris (Linnaeus, 1758)

Арэал

выява

Ахоўны статус
Wikispecies-logo.svg
Сістэматыка
на Віківідах
Commons-logo.svg
Выявы
на Вікісховішчы
ITIS  559044
NCBI  37601
EOL  1050641
FW  368935

Зелянушка звычайная (Carduelis chloris) — пеўчая птушка сямейства ўюрковых.

Апісанне[правіць | правіць зыходнік]

Даўжыня цела 15 см, размах крылаў 24-28 см. Самец алiўкава-зялёны, самка больш шэрая; самец i самка з жоўтымi люстэркамi на крылах i жоўтымi плямамi каля асновы хваста. Маладыя ў рысачкi, жоўтыя плямы толькi каля асновы хваста, а на крылах лёгкія праясненні. Голас: даволi разнастайныя спевы з працяглай трэллю.

Пашырэнне[правіць | правіць зыходнік]

Арэал разарваны: Еўропа (акрамя поўначы), Малая Азiя, Блізкі Усход, Каўказ, поўнач Iрана i Туркменiя, Паўночна-Заходняя Афрыка i Сярэдняя Азiя. Iнтрадуцыраваны на Азоры, паўднёвы ўсход Аўстралiі, Новую Зеландыю, месцамi ў паўднёва-ўсходняй частцы Паўднёвай Амерыкi.

Насяляе ўскрайкi густых лясоў з сярэдняй вiльготнасцю i добра развiтым падростам (асаблiва ядлоўцамi), парослыя берагi вадацёкаў, паркi, сады, пасадкі ўздоўж дарог, могiлкi, высокiя жывыя агароджы, маладыя пасадкi хваёвых, а таксама групы дрэў у гарадах. Засяляе раўнiны звычайна не вышэй за 900 м над у.м., але ў Швейцарыi даходзiць да 1400, у Татрах — 1100—1450 м, у Азii — да 2000 м.

Часткова аселая, часткова пералётная. Месца зiмовак — паўднёвая частка гнездавога арэала.

Падвiды[правіць | правіць зыходнік]

  • C. ch. chloris — большая частка Еўропы (ад поўначы Шатландыi праз цэнтральную паўночную i ўсходнюю часткі кантынента);
  • C. ch. harrisoni — Вялiкабрытанiя i Iрландыя (акрамя поўначы Шатландыi);
  • C. ch. müchlei — поўнач Iталiі, Балгарыя, поўдзень Румынiі, Малая Азiя;
  • C. ch. madaraszi — Сардзінiя, Корсiка;
  • C. ch. aurantiiventris — паўднёвы захад Еўропы, паўночны захад Афрыкі;
  • C. ch. turkestanicus (сiн. C. ch. bilkevitschi) — Крым, Каўказ, поўнач Iрана, Туркменiя;
  • C. ch. chlorotica — Блізкі Усход.

Асаблівасці біялогіі[правіць | правіць зыходнік]

Гняздо добра замаскiраванае, у густых, але не вельмi тонкiх галiнках. Аддае перавагу елцы i ядлоўцу, але робіць гнёзды i ў лiсцевых дрэвах цi кустах. Гняздо слаiстае: знешні слой няшчыльны — з травы, тонкiх галiнак i карэньчыкаў; наступны (праглядаецца скрозь знешнi) — з лiшайнiкаў i зялёнага моху. Высцiлка з дробных карэньчыкаў, траў, раслiннага пуху i валосся, а таксама пёраў. Могуць выкарыстоўвацьрозныя матэрыялы, зробленыя чалавекам. Гнёзды без зялёнага моху сустракаюцца вельмi рэдка (звычайна ў гарадах).

Яйкі

Яйкi (4-6, часам 2-7), з не вельмі вострымi канцамi, белавата-шэрыя або шэра-сiняватыя (часта з ружаватым адценнем). З не вельмi густымi, падвойнымi плямкамi: глыбокія- ружовыя i вельмi дробныя; паверхневыя — большыя, чырванаватыя, пурпуровыя або цёмна-чырвоныя, сканцэнтраваныя на шырэйшым канцы.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Птушкі Еўропы: Палявы вызначальнік / пад рэд. М. Нікіфарава. — Варшава: Навуковае выдавецтва ПНВ, 2000.