Клімат

Анімацыя сезонных змен, асабліва снежнага покрыва на працягу года

Клімат (грэч. Κλίμα, літар. нахіл), шматгадовы рэжым надвор'я, які вызначаецца геаграфічнымі ўмровамі ў тым ці іншым рэгіёне.

Клімат з'яўляецца вынікам фізічных (кліматаўтваральных) працэсаў, якія адбываюцца ў атмасферы і падысподняй паверхні, такіх, як прыток, ператварэнне і аддача і перанос цеплавой, кінетычнай і іншых форм энергіі, выпарэнне, кандэнсацыя і перанос вільгаці і г.д., і якія знаходзяцца пад уплывам геаграфічных фактараў.

Фарміраванне розных тыпаў клімату адбываецца пад уплывам шматлікіх фактараў. Усю іх разнастайнасць можна звесці да трох груп:

• колькасць сонечнай цеплыні, якая паступае на зямную паверхню (у залежнасці ад геаграфічнай шыраты);
• цыркуляцыя атмасферы;
• характар зямной паверхні (падсцілаючая паверхня, рэльеф).

У залежнасці ад тэмпературных умоў, пераважных паветраных мас і вятроў зямная паверхня дзеліцца на кліматычныя паясы.

Уплыў клімату і змяненняў клімату на прыродныя і антрапагенныя сістэмы

Вучэнне, згодна з якім клімат разам з іншымі прыроднымі ўмовамі адыгрывае вызначальную ролю ў гісторыі народаў (фармуе нацыянальны характар​​, асаблівасці грамадскага строю і т. д.), завецца геаграфічным дэтэрмінізмам.

Гл. таксама

• Сярэднявечны цёплы перыяд
• Эль-Ніньё