Мечыслаў Контаўт

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Мечыслаў Контаўт
Уладзіслаў Контаўт
Род дзейнасці грамадскі, культурны і вайсковы дзеяч
Дата нараджэння 1908 г.
Месца нараджэння Петрыкаў, Мазырскі павет, Мінская губерня, Расійская імперыя
Дата смерці лістапад 1943 г.
Месца смерці Мінск, Генеральная акруга Беларусь

Мечыслаў Контаўт, або Уладзіслаў Контаўт (1908 — лістапад 1943 г.) — беларускі грамадскі і вайсковы дзеяч. Сябра Беларускай незалежніцкай партыі.[1] Жаўнер 1-га Беларускага штурмавога ўзводу.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Нарадзіўся ў 1908 годзе ў мястэчку Петрыкаў Мазырскага павета Мінскай губерні ў Расійскай імперыі. Па бацьку паходзіў з невялікіх паноў Магілёўшчыны, а маці паходзіла з Мазырскага павета. Пасля савецкай акупацыі ў 1920 годзе Контаўты пакінулі Магілёўшчыну, уцяклі да Польшчы. Бацькі Мечыслава Контаўта (бацька памёр перад вайной) былі свядомыя сваёй прыналежнасці да беларускага народу, хоць і не ўдзельнічалі ў беларускім руху.

Перад Другой сусветнай вайной жыў у Варшаве. Навучаўся ў Варшаўскай палітэхніцы. Актыўна ўдзельнічаў у беларускім культурным жыцці, арганізоўваў беларускія тэатральныя пастаноўкі. У 1930-я пад арганізацыяй Беларускага Асветніцкага Таварыства ў Варшаве разам з Міхалам Вітушкай пэўны час быў кіраўніком студэнцкіх арганізацыяў, якія дзейнічалі ў Варшаўскай палітэхніцы: Гуртка віленчукоў і Гуртка Наваградчыны. Куратарам арганізацыяў быў Вацлаў Іваноўскі, студэнтам якога быў Мечыслаў Контаўт.

Падчас Другой сусветнай вайны быў жаўнерам 1-га Беларускага штурмавога ўзводу. Далучыўся да нелегальнай Беларускай незалежнай партыі. У 1941 годзе далучаецца да Беларускага камітэту ў Варшаве. Нейкі час быў заступнікам намесніка Беларусі (Nebenkommisar, якім быў Радаслаў Астроўскі), а потым стаў заступнікам акруговага камісара Мінскага. З канца 1941 года займаў пасаду старшыні Мінскага павету. Прымаў удзел у нацыянальным падполлі.

У лістападзе 1943 года быў забіты савецкімі партызанамі напярэдадні ад’езду з сям’ёй у Варшаву. Апрача сына 6-7 год пакінуў старэнькую маці і жонку.

Памяць[правіць | правіць зыходнік]

З прычыны смерці Контаўта Ян Станкевіч надрукаваў некралог у газеце «Беларускі голас». У некралогу ён зазначыў:

«... за ўвесь час свае беларускае працы ён цьвёрда і ўважна стаяў на старожы беларускае справы, што ў вялікіх і малых рэчах ён ніколі ня зыйшоў з простай і яснай дарогі крывіцкай. Можна яго было паставіць за прыклад шмат каму з тых, што быццам ладне ўжо былі актыўнымі у руху крывіцкім, а то і рабачаямі, дзеячамі. В. Контаўт быў тыпам Крывіча-практыка, чалавекам із моцнай воляю, вымагаючым шмат ад сябе і іншых. Быў ён надта добрым арганізатарам і адміністратарам. Быў маляром, быў тэатральным і фільмовым артыстам. ...Адзначаўся пры тым-жа надзвычайнай працаўлівасьцю, вялікай энэргіяй, ініцыятывай і адвагаю. ...».

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Юры Туронак. «Мадэрная гісторыя Беларусі» — Вільня: Інстытут беларусістыкі, 2006. – 878 с. ISBN 978-80-86961-23-1. С. 217, 230, 277
  • Ян Станкевіч. За родную мову й праўдзівы назоў: выбранае. Смаленск, 2013 – 742 с. ISBN: 978-5-9904531-7-3. С. 192–193.

Зноскі

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]