Жаслей

З пляцоўкі Вікіпедыя
(Пасля перасылкі з Жослі)
Jump to navigation Jump to search
Мястэчка
Жаслей
літ.: Žasliai
Герб
Герб
Zasliai church.jpg
Касцёл Св. Георгія
Краіна
Павет
Раён
Сянюнія
Каардынаты
Вышыня цэнтра
105 м
Насельніцтва
Часавы пояс
Жаслей на карце Літвы
Жаслей (Літва)
Жаслей

Жаслей (літ.: Žasliai, традыцыйная беларуская назва — Жо́слі) — мястэчка ў Кайшадорыскім раёне Каўнаскага павета Літвы, на беразе возера Жосле. Адміністрацыйны цэнтр Жаслейскай сянюніі. Насельніцтва 818 чал. (2001).

Знаходзяцца за 9 км ад Кайшадорыса. Згодна з сучаснай афіцыйнай літоўскай класіфікацыяй мястэчка належыць да этнаграфічнага рэгіёна Аўкштота.

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Паводле падання, запісанага М. Стрыйкоўскім, легендарны князь Кукавойт паставіў каля возера Жосле на ўспамін пра сваю маці Паяту яе драўляную фігуру, якую мясцовы люд лічыў багіняй; калі фігура спарахнела, на тым месцы выраслі ліпы, якія таксама лічыліся богам[1].

У XV стагоддзі — ва ўладанні паноў Нацаў. Ян Нац заснаваў парафіяльны касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі, Святых Яна і Барбары. Відаць, у канцы стагоддзя перайшлі да Гаштольдаў.

Гарадскі герб з каралеўскага прывілея (1792)

У 1557 годзе згадваецца як гаспадарскае ўладанне, цэнтр воласці Троцкага павета. У 1582 годзе вялікі князь перадаў Жосленскую дзяржаву ў валоданне Лукашу Ленскаму.

На Радзівілаўскай карце (1613) значацца як мястэчка. У XVIII стагоддзі — цэнтр нягродавага староства, якое перадавалася ў трыманне магнатам. У другой палове стагоддзя Жослямі валодаў канцлер Яхім Храптовіч.

12 студзеня 1792 года атрымалі Магдэбургскае права і герб з выявай снапа пшаніцы, над ім два анёлы, што трымаюць лаўровы вянок, у сярэдзіне якога дэвіз «Ex mancipio libertas». У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) апынуліся ў складзе Расійскай імперыі.

З 1918 года — у складзе Літвы.

Насельніцтва[правіць | правіць зыходнік]

  • 1865 — 1042 чал., у тым ліку 7 праваслаўных, 371 каталік, 22 стараверы i 653 іўдзеі[2]
  • 1897 — 1955 чал.
  • 1957 — 867 чал.
  • 2001 — 818 чал.

Турыстычная інфармацыя[правіць | правіць зыходнік]

Вуліца мястэчка

Славутасці[правіць | правіць зыходнік]

  • Гістарычная забудова мястэчка
  • Касцёл Св. Георгія (1912)

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. Жослі // Вялікае княства Літоўскае: Энцыклапедыя. У 3 т. / рэд. Г. П. Пашкоў і інш. Т. 3: Дадатак А — Я. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 2010. С. 218
  2. Żośle // Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich.Tom XIV: Worowo — Żyżyn. — Warszawa, 1895. S. 836

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]