Ян Сібеліус

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Ян Сібеліус
Jean Sibelius
фота
Ян Сібеліус у 1940-х
Асноўная інфармацыя
Імя пры нараджэнні

Юхан Крысціян Юліус Сібеліус (фінск.: Johan Christian Julius Sibelius)[1]

Дата нараджэння

8.12.1865

Месца нараджэння

Хямеэнліна, Вялікае княства Фінляндскае, Расійская Імперыя

Дата смерці

20.9.1957

Месца смерці

Ярвенпяа, Фінляндыя

Краіна

Flag of Russia.svg Расійская імперыя,
Flag of Finland.svg Фінляндыя

Прафесіі

кампазітар, скрыпач, дырыжор

Інструменты

скрыпка, фартэпіяна

Узнагароды
Вялікі крыж ордэна Белай ружы
http://www.sibelius.fi/
Commons-logo.svg Ян Сібеліус на Вікісховішчы

Ян Сібеліус, таксама Юхан Сібеліус[2] (фінск.: Jean Sibelius, фінск.: Johan Christian Julius Sibelius; 8 снежня 1865, Хямеэнліна, Вялікае княства Фінляндскае — 20 верасня 1957, Ярвенпяя, Фінляндыя) — фінскі кампазітар, педагог; заснавальнік нацыянальнай кампазітарскай школы; адзін з буйнейшых прадстаўнікоў сусветнага сімфанізму.

Біяграфічныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Вучань М. Вегеліуса. 3 1891 выкладаў у Хельсінкскай кансерваторыі.

Творчасць[правіць | правіць зыходнік]

Для яго творчасці характэрны віртуознае валоданне тэхнікай кампазіцыі і інструментоўкі, сінтэз класічных і рамантычных традыцый, імкненне да праграмнасці. Арганічна перапрацоўваў музычны фальклор, выкарыстоўваючы яго ладава-гарманічныя і гарманічныя асаблівасці. Творы вылучаюцца своеасаблівай строгасцю і адначасова непасрэднасцю выказвання, для іх характэрны патрыятычныя матывы, заснаваныя на фінскай народнай паэзіі, гісторыі, міфалогіі і эпасе. Сярод твораў: сімфонія «Кулерва» для салістаў, хору і аркестра (1892), 7 сімфоній для аркестра (1899—1924), праграмныя аркестровыя творы, у т.л. сюіта «Лемінкяйнен» (1893—96), 4 легенды (у т.л. «Туанельскі лебедзь» на сюжэт «Калевалы»), сімфанічныя паэмы, у т.л. «Сага» (апошняя рэд. 1901), «Вясновая песня» (1894), «Фінляндыя» (1899), «Дачка Поўначы» (1906), «Начная скачка і усход сонца» (1907), «Тапіёла» (1926), канцэрт для скрыпкі з аркестрам (1903), «Сумны вальс»; інструментальныя ансамблі і п'есы; кантаты і хары, каля 100 рамансаў і песень, музыка да драматычных спектакляў і інш.

Асноўныя творы[правіць | правіць зыходнік]

Сімфоніі[правіць | правіць зыходнік]

  • «Кулерво», сімфонія для салістаў, хору і аркестра, op.7 (1899)
  • Сімфонія № 1 e-moll, op.39 (1899)
  • Сімфонія № 2 D-dur, op.43 (1902)
  • Сімфонія № 3 C-dur, op.52 (1907)
  • Сімфонія № 4 a-moll, op.63 (1911)
  • Сімфонія № 5 Es-dur, op.82 (1915)
  • Сімфонія № 6 d-moll, op.104 (1923)
  • Сімфонія № 7 C-dur, op.105 (1924)

Ушанаванне памяці[правіць | правіць зыходнік]

3 1951 штогод праводзіцца Міжнародны музычны фестываль «Тыдзень Сібеліуса» (Хельсінкі).

Гл. таксама Сібеліус, цягнік

Зноскі

  1. Lapsuus 1865—1881
  2. Варыянты напісання імя Ян Сібеліус, Юхан Сібеліус у адпаведнасці з БЭ ў 18 тамах. Т.14., Мн., 2002, С.362.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • В'югінава І. Сібеліус // БЭ ў 18 т. Т. 14. Мн., 2002.


Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]