Антоні Гарэцкі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Антоні Гарэцкі
польск.: Antoni Gorecki
Antoni Gorecki.jpg
Партрэт Антоні Гарэцкага працы Валянціна Ваньковіча
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння: 1787[1][2][…]
Месца нараджэння:
Дата смерці: 18 верасня 1861(1861-09-18)[1]
Месца смерці:
Пахаванне:
Грамадзянства:
Маці: Марыя Гарэцкая[d]
Дзеці: Тадэвуш Гарэцкі і Людвік Гарэцкі[d]
Альма-матар:
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці: паэт
Валодае мовамі: польская[1]
Лагатып Вікікрыніц Творы ў Вікікрыніцах
Лагатып Вікіцытатніка Цытаты ў Вікіцытатніку

Антоні Гарэцкі (польск.: Antoni Gorecki; 1787 — 18 верасня 1861, г. Парыж) — польскі паэт, сатырык і байкапісец; адзін з кіраўнікоў паўстання 1830-31 гадоў.

Біяграфічныя звесткі[правіць | правіць зыходнік]

Вучыўся ў Віленскім універсітэце, рана пазначыўся як таленавіты паэт. У 1812 далучыўся да польска-літвінскіх частак, якія ваявалі на баку Напалеона. Пасля амністыі жыў у Вільні, блізка сябраваў з філаматамі, добра ведаў А. Міцкевіча, уваходзіў у таварыства шубраўцаў і быў адным з аўтараў газеты «Wiadomości brukowe». Валодаў несамавітым пачуццём гумару, яго байкі, жарты, вострыя слоўкі паўтарала ўся Вільня[4]. У час паўстання 1830—1831 гадоў быў адным з яго кіраўнікоў і таму пасля задушэння супраціву не меў права на амністыю. Паводле царскага ўказу ён быў аднесены да першай катыгорыі ўдзельнікаў паўстання, што цягнула за сабой канфіскацыю маёнткаў, пазбаўленне ўсіх правоў і катаргу. Антоні Гарэцкі выехаў за мяжу, пакінуўшы сям’ю, і больш на радзіму не вярнуўся. Пахаваны на могілках Манмарансі ў Парыжы.

Разам з жонкай Веранікай мелі сыноў Людвіга і Тадэвуша, апошні стаў вядомым мастаком, а таксама дачок Ружу, Камілу і Ганну[5].

Выбраная бібліяграфія[правіць | правіць зыходнік]

  1. «Bajki», Paryż (1868) Biblioteka Ludu Polskiego, zeszyt 57 (wybór)
  2. «Pieśni», Paryż (1868) Biblioteka Ludu Polskiego, zeszyt 54 (wybór; z przedmową L. Rettla)
  3. Pisma, wyd. E. Gorecki, Lipsk 1877 (z przedmową wydawcy), zawartość: Poezje Litwina; Bajki i poezje nowe; Kłosek polski; Wolny głos; Siewba; Nowy zbiorek wierszy; Jeszcze tomik pism; Wiersze różne; Rozmaitości; Pieśń polska
  4. Pisma, t. 1-2 (wyd. uprawnione E. Ł. Kasprowicza), Lipsk 1886 Biblioteka Pisarzy Polskich, t. 80-81 (zawartość: Poezje Litwina; Bajki i poezje nowe; Kłosek polski; Wolny głos; Siewba; Nowy zbiorek wierszy; Jeszcze tomik pism; Wiersze różne; Rozmaitości)
  5. Diabeł i zboże. Bajki, epigramaty, wiersze, wyd. J. Szeląg (Z. Mitzner), Warszawa 1950, Biblioteka Szpilek nr 6 (wybór).

Зноскі

  1. 1,0 1,1 1,2 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  2. Swartz A. Antoni Gorecki — 2005.
  3. Antoni Gorecki // Faceted Application of Subject Terminology Праверана 9 кастрычніка 2017.
  4. С. Куль-Сяльверстава (2012)
  5. Roman Gorecki: «Podobnie jak moi przodkowie najbardziej cenię wolność» (польск.) 

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]