Гандлава

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Горад
Гандлава
Handlová
Герб
Герб
Church st.Catherine.jpg
Касцёл Святой Кацярыны
Краіна
Край
Раён
Каардынаты
Прыматар
Рудольф Подаба
Заснаваны
Першае згадванне
Ранейшыя назвы
Крікергау
Горад з
Плошча
50,71 км²
Вышыня цэнтра
416 м
Водныя аб’екты
Насельніцтва
17 910 чалавек (2008)
Шчыльнасць
351,11 чал./км²
Часавы пояс
Тэлефонны код
0 46
Паштовы індэкс
972 51
Аўтамабільны код
PD
Афіцыйны сайт
handlova.sk (славацк.) 
Гандлава на карце Славакіі
Гандлава (Славакія)
Гандлава
Таблічка з імем уласніка дома

Га́ндлава (славацк.: Handlová) — горад у раёне Пр'евідза Трэнчынскага края Славакіі.

Геаграфія[правіць | правіць зыходнік]

Гандлава знаходзіцца ў цэнтральнай Славакіі, у паўднёва-ўсходняй частцы Горнанітранскай катлавіны, акружаная горнымі масівамі Втачнік, Ж'яр і Крэмніцкія горы.

Праз горада працякае рака Гандлаўка з прытокамі Млынскі паток, Пстругарскі паток і Рачы паток, упадаючы ў Нітру

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Гандлава паўстала па загаду караля Людовіка I ад 8 сакавіка 1376, якім той дазволіў асадніку Генрыху Крыкеру закласці на месцы пад назвай Красны Лес (Seperdeo Vita) пастаянную калонію. Разам з Крыкерам з Крэмніцы прыйшло яшчэ 200 нямецкіх сем'яў. Паселішча атрымала назву паводле свайго заснавальніка, і па-нямецку дагэтуль завецца Крыкергаў (ням.: Krickerhau альбо Krikerhau).

Заснаванне Гандлавы — тыповы прыклад солтыскай каланізацыі вобласці Верхняй Нітры, дзе пражывала нямецкамоўнае насельніцтва, якое пазней атрымала назву карпацкія немцы.

У 1839 годзе вёска атрымала ад імператара Фердынанда I гарадскія правы і дазвол на чатыры кірмашы штогод. Першыя згадкі пра выяўленне ў рэгіёне вугля паходзяць з 1784 года, яго здабыча актыўна распачалася перад Першай сусветнай вайной[1].

У пачатку XX стагоддзя Гандлава было пераважна нямецкім горадам. У 1945 годзе пасля прыняцця Дэкрэтаў Бенеша нямецкае насельніцтва было выселена, і яно знайшло свой новы дом у нямецкім горадзе Фёрдэ, цяперашнім пабраціме Гандлавай. Сюды перасяліліся славакі з Венгрыі.

11 снежня 1960 на паўднёва-ўсходняй ускраіне горада з'явіўся вялізарны апоўзень, які да 30 мая 1961 знішчыў 150 дамоў, пашкодзіў 2 км дарог, вадаправод і лінію электраперадач[2].

Насельніцтва[правіць | правіць зыходнік]

Паводле перапісу 2001 года склад насельніцтва наступны:

Паводле веравызнання:

Турыстычная інфармацыя[правіць | правіць зыходнік]

Культура[правіць | правіць зыходнік]

У горадзе захавалася традыцыя шахцёрскіх кірмашоў.

  • Прыватны музей і галерэя разьбяра Яна Процнера.
  • Музейная экспазіцыя гісторыі і культуры немцаў-насельнікаў Гандлавай.
  • Падземная галерэя «Базальт».

Спорт[правіць | правіць зыходнік]

  • Баскетбольны аддзел «Банік Гандлава»
  • Альпінісцкі клуб «Праметэй»
  • Страйкбольны клуб «Гандлава»
  • Клуб верхавой язды «Наваха»
  • Футбольны клуб інвалідаў «Пегас»
  • Аматарскі футбольны клуб «Гандлава»

Вядомыя ўраджэнцы і жыхары[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. http://www.mineraly.sk (Online) prístup 11.12.2008
  2. Nemčok, A., 1982: Zosuvy v slovenských Karpatoch. Bratislava, Veda, 306 s.

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]