Грозны

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Горад
Грозны
руск.: Грозный, чач.: Соьлжа-ГӀала
Сцяг[d] Герб[d]
Сцяг[d] Герб[d]
City of Grozny in 2011.jpg
Краіна
Рэгіён
Каардынаты
Кіраўнік
Заснаваны
Горад з
Плошча
305 км²
Вышыня цэнтра
130 м
Насельніцтва
250 803[1] чалавек (2010)
Шчыльнасць
2000 чал./км²
Часавы пояс
Тэлефонны код
8712
Паштовыя індэксы
364000-364099
Аўтамабільны код
95
Афіцыйны сайт
Грозны на карце Расіі
Грозны (Расія)
Грозны

Грозны — сталіца Чачэнскай Рэспублікі, цэнтр Грозненскага раёна. Горад рэспубліканскага значэння, у склад раёна не ўваходзіць, утварае гарадскую акругу горад Грозны. Горад размешчаны на абодвух берагах ракі Сунжа. Насельніцтва — 301 253 чалавекі (2019).

Гісторыя[правіць | правіць зыходнік]

Узнік у 1818 годзе пры будаўніцтве Сунжанскай абарончай лініі як расійская крэпасць Грозная. У снежні 1869 годзе крэпасць, якая страціла сваё ваеннае значэнне, была перайменавана ў г. Грозны. У 1893 годзе праз Грозны прайшла чыгуначная лінія Беслан — Пятроўск-Порт (цяпер Махачкала). У 1893 годзе паблізу горада пачалася здабычы нафты. У пачатку 20 ст. Грозны ператварыўся ў буйны прамысловы цэнтр Паўночнага Каўказа, працавалі нафтаперагонныя заводы, чыгуналіцейны завод і механічныя майстэрні. 7 сакавіка 1944 года, у сувязі з дэпартацыяй чачэнцаў і інгушоў, горад быў цэнтрам Грозненскай акругі ў складзе Стаўрапольскага края, але 22 сакавіка 1944 ён зноў атрымаў статус цэнтра асобнага рэгіёну — Грозненскай вобласці, а з 9 студзеня 1957 года, пасля рэабілітацыі чачэнцаў і інгушоў, — сталіцы адноўленай ЧІАССР.

1 кастрычніка 1991 года Агульнанацыянальная кангрэс чачэнскага народу пад кіраўніцтвам Джахара Дудаева абвясціў аб падзеле Чачэна-Інгушэціі на суверэнную Чачэнскую рэспубліку (сталіца — Грозны) і Інгушскую рэспубліку ў складзе РСФСР.

Падчас Першай і Другой чачэнскай вайны моцна разбураны.

Адукацыя і культура[правіць | правіць зыходнік]

Вядомыя асобы[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі