За нашу і вашу свабоду

З пляцоўкі Вікіпедыя.
Перайсці да: рух, знайсці

За нашу і вашу свабоду — дэвіз грамадзянскіх актывістаў, якія лічаць, што не можа быць свабодным народ, які заваёўвае іншы народ.[1] Зяўляецца неафіцыйным дэвізам Польшчы і часта асацыіруецца з часамі, калі салдаты родам з падзеленай Рэчы Паспалітай змагаліся ў рухах за незалежнасць па ўсім свеце.[2][3]

Дэвіз існуе ў розных варыянтах, паслядоўнасць словаў у выразе можа змяняцца. У прыватнасці, можа выкарыстоўвацца выраз «за вашу і нашу свабоду».

Узнікненне[правіць | правіць зыходнік]

Упершыню дэвіз з'явіўся і выкарыстоўваўся Тадэвушам Касцюшкай (у форме па-польску: Za naszą wolność i waszą) напрыканцы 18 стагоддзя падчас паўстання 1794 года[2][3][4][5][6].

25 студзеня 1831 года на патрыятычнай дэманстрацыі ў Варшаве ў падтрымку паўстання дзекабрыстаў дэвіз быў выкарыстаны на маніфестацыйных штандарах у выглядзе «У імя Бога за нашу і вашу свабоду». Як мяркуецца, аўтарства дэвізу належыць Яўхіму Лялеўлю[7][8]. Менавіта гэты варыянт у скарочаным выглядзе і здабыў папулярнасць.

Выкарыстанне[правіць | правіць зыходнік]

Зноскі

  1. «Народ, які заваёўвае іншыя народы, стварае свае ўласныя ланцугі». (Маркс К., Энгельс Ф. Соч. Т.16. С.435—438; Т.32. С.335—339).
  2. 2,0 2,1 Lonnie R. Johnson, Central Europe: Enemies, Neighbors, Friends, Oxford University Press, 1996, ISBN 0195100719, Google Print, p.127-128
  3. 3,0 3,1 Hubert Zawadzki, Jerzy Lukowski, A Concise History of Poland, Cambridge University Press, 2001, ISBN 0521559170, Google Print, p.145
  4. [1]
  5. [2]
  6. [3]
  7. [4]
  8. [5]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]