Леў Іосіфавіч Петражыцкі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Jump to navigation Jump to search
Леў Іосіфавіч Петражыцкі
Leon Petrazycki A.jpg
Леў Петражыцкі
Дата нараджэння 13 красавіка 1867(1867-04-13)[1][2] ці 17 красавіка 1867(1867-04-17)[3]
Месца нараджэння маёнтак Калантаёва Віцебская губерня, Расійская імперыя цяпер Віцебская вобласць
Дата смерці 15 мая 1931(1931-05-15)[4][5] (64 гады)
Месца смерці Варшава, Польшча
Месца пахавання
Грамадзянства
Род дзейнасці юрыст, філосаф, сацыёлаг, палітык, суддзя
Навуковая сфера Грамадзянскае права, сацыялогія
Месца працы Санкт-Пецярбургскі ўніверсітэт, Варшаўскі ўніверсітэт
Альма-матар Імператарскі ўніверсітэт Св. Уладзіміра
Вядомы як заснавальнік псіхалагічнай школы права ў Расіі
Партыя
Подпіс Подпіс
Commons-logo.svg Леў Іосіфавіч Петражыцкі на Вікісховішчы

Леў Іосіфавіч Петражыцкі (польск.: Leon Petrażycki; 13 красавіка 1867, маёнтак Калантаёва, Віцебская губерня-15 мая 1931) — польскі і расійскі прававед і сацыёлаг, адзін з найбуйнейшых прадстаўнікоў псіхалагічнай школы права.

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў юрыдычны факультэт Кіеўскага універсітэта і семінарыю, заснаваную ў Берліне з мэтай падрыхтоўкі прафесараў рымскага права для Расіі. Доктар юрыдычных навук з 1857. У 1898-1918 кіраваў кафедрай энцыклапедыі і філасофіі права ў Пецярбургскім універсітэце. Актыўна ўдзельнічаў у акадэмічным саюзе і партыі Народнай свабоды; быў дэпутатам 1-й Дзяржаўнай думы і за падпісанне Выбаргскай адозвы быў прыгавораны да трох месяцаў турэмнага зняволення.

3 1918 года узначальваў кафедру сацыялогіі Варшаўскага ўніверсітэта. Памёр у Варшаве.

У сваіх творах па тэорыі і філасофіі права Петражыцкі падзяляў права на інтуітыўнае і пазітыўнае. Да апошняга ён адносіў права, якое пануе ў гэты час у грамадстве, а частку яго, што прызнаецца дзяржавай, называў афіцыйным правам. Замест падзелу на прыватнае і публічнае права Петражыцкі прапанаваў адрозніваць сацыяльна-службовае права, або права цэнтралізацыі, звязанае з уяўленнем пра грамадскае служэнне, і права дэцэнтралізацыі, свабоднае ад ідэі сацыяльнага служэння. Адсюль вынікала асаблівае значэнне той звычайнай палітыкі права, якая заклікана ачысціць псіхалогію людзей ад антысацыяльных схільнасцей і накіроўваць іх паводзіны ў бок агульнага дабра. Менавіта палітыка права можа весці чалавецтва ў тым кірунку, куды яно рухаецца бессвядома, эмпірычна. Паводле Петражыцкага, дзяржава, як і ўсе іншыя грамадскія адносіны, служыць праву, г. зн. агульнаму дабру, забяспечвае ажыццяўленне пэўнай сістэмы прававых норм і змяняецца ў адпаведнасці з яе патрэбнасцямі.

Шаблон:Дэпутаты Дзяржаўнай думы Расійскай імперыі ад Санкт-Пецярбургскай губерні

  1. Вялікая савецкая энцыклапедыя / под ред. О. Ю. ШмидтБольшая российская энциклопедия, 1926. — ISBN 978-5-85270-292-0, 978-5-85270-324-8
  2. Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #119241315 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 11 мая 2014.
  3. http://pravovedenie.spbu.ru/arkhiv/category/8-2014-1.html?download=128:merezhko-a-a-ukraine-l-i-petraz-ycki-in-the-kiev-emperor-saint-vladimir-university-2
  4. Петражицкий Лев Иосифович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
  5. Leon Petrazycki // Indiana Philosophy Ontology Project Праверана 9 кастрычніка 2017.