Аляксандр Міхайлавіч Прохараў

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Аляксандр Міхайлавіч Прохараў
Aleksandr Prokhorov.jpg
Дата нараджэння

11 ліпеня 1916(1916-07-11)[1][2]

Месца нараджэння

Атэртан[d]

Дата смерці

8 студзеня 2002(2002-01-08)[1][2] (85 гадоў)

Месца смерці

Масква, Расія

Месца пахавання

Новадзявочыя могілкі

Грамадзянства

СССР, Расія

Род дзейнасці

фізік, прафесар універсітэта, рэдактар

Навуковая сфера

фізіка

Месца працы
Навуковая ступень

доктар фізіка-матэматычных навук (1952)

Навуковае званне

прафесар,
акадэмік АН СССР (1966)
акадэмік РАН (1991)

Альма-матар

Ленінградскі дзяржаўны ўніверсітэт

Навуковы кіраўнік

У. В. Мігулін
С. М. Рытаў

Вядомы як

адзін з заснавальнікаў квантавай электронікі

Узнагароды і прэміі
Commons-logo.svg Аляксандр Міхайлавіч Прохараў на Вікісховішчы

Алякса́ндр Міха́йлавіч Про́хараў (11 ліпеня 1916, Атэртан, штат Квінслэнд, Аўстралія8 студзеня 2002, Масква) — выдатны савецкі і расійскі фізік, адзін з заснавальнікаў квантавай электронікі. Лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1964) (сумесна з Мікалаем Басавым і Чарльзам Таўнсам), адзін з вынаходнікаў лазерных тэхналогій. Акадэмік РАН (1966, член-карэспандэнт 1960). Замежны член НАН Беларусі (1995), Амерыканскай акадэміі мастацтваў і навук (1972) і АН іншых краін. Двойчы Герой Сацыялістычнай Працы (1969, 1986).

Біяграфія[правіць | правіць зыходнік]

Скончыў Ленінградскі ўніверсітэт (1939). У 1939—1941 і 1944—1982 у Фізічным інстытуце АН СССР (з 1968 намеснік дырэктара). Адначасова з 1954 прафесар Маскоўскага ўніверсітэта, з 1973 загадчык кафедры Маскоўскага фізіка-тэхнічнага інстытута, у 1973—1992 акадэмік-сакратар Аддзялення агульнай фізікі і астраноміі РАН, у 1982—1998 дырэктар Інстытута агульнай фізікі РАН (з 1998 ганаровы дырэктар). З 1969 старшыня Навукова-рэдакцыйнага савета выдавецтва «Савецкая энцыклапедыя» (цяпер «Вялікая Расійская энцыклапедыя»); у 1969—1978 галоўны рэдактар 3-га выдання Вялікай Савецкай Энцыклапедыі.

Навуковы ўклад[правіць | правіць зыходнік]

Навуковыя працы па тэорыі нелінейных ваганняў, фізіцы сінхратроннага выпрамянення, радыёспектраскапіі, квантавай электроніцы, фізіцы цвёрдага цела і магнітных з’яў, радыёфізіцы, нелінейнай і валаконнай оптыцы, лазернай фізіцы і тэхніцы, дастасаваннях лазераў у прамысловасці, медыцыне, сувязі і інш.

Разам з М. Г. Басавым стварыў першы квантавы генератар — мазер (1954), прапанаваў метад стварэння асяроддзяў з адмоўным паглынаннем (1955), які выкарыстаны ў першым лазеры. Прапанаваў адкрыты рэзанатар для субміліметровых хваль (1958).

Узнагароды[правіць | правіць зыходнік]

Публікацыі[правіць | правіць зыходнік]

  • Методы изготовления астрономической оптики М., 1980 (разам з Э. А.Вітрычэнкам, Я. В. Трушыным).
  • Научные основы прогрессивной технологии. М., 1982 (у сааўт.).
  • Квантавая электроника. М., 1996.

Зноскі[правіць | правіць зыходнік]

  1. 1,0 1,1 data.bnf.fr: платформа адкрытых дадзеных — 2011. Праверана 10 кастрычніка 2015.
  2. 2,0 2,1 Aleksandr Mikhaylovich Prokhorov // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]

Аляксандр Міхайлавіч Прохараў на сайце «Героі краіны»