Мадлен дэ Скюдэры

Мадлен дэ Скюдэры
фр.: Madeleine de Scudéry
Мадлен дэ Скюдэры. Партрэт працы невядомага мастака, XVII стагоддзе
Асабістыя звесткі
Псеўданімы	Sapho, Monsieur de Scudéry, M. de Scuddery і M. D. S.
Дата нараджэння	15 лістапада 1607(1607-11-15)
Месца нараджэння	Гаўр, arrondissement of Havre[d], дэпартамент Прыморская Сена, рэгіён Верхняя Нармандыя, Францыя
Дата смерці	2 чэрвеня 1701(1701-06-02)[…] (93 гады)
Месца смерці	Парыж, Каралеўства Францыя
Грамадзянства	Францыя
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці	пісьменніца, гаспадыня літаратурнага салону, літаратар, раманіст, паэтка, French moralist, філосаф
Жанр	roman à clef[d]
Мова твораў	французская
Подпіс
Творы ў Вікікрыніцах
Медыяфайлы на Вікісховішчы
Цытаты ў Вікіцытатніку

Мадлен дэ Скюдэры (фр.: Madeleine de Scudéry; 15 лістапада 1607, Гаўр — 2 чэрвеня 1701, Парыж) — французская пісьменніца, прадстаўніца прэцыёзнай літаратуры.

Біяграфія

Мадлен дэ Скюдэры пасірацела ў шасцігадовым узросце; атрымала добрае ўтварэнне стараннямі дзядзькі. У 1630 годзе пераехала ў Парыж да свайго брата Жоржа дэ Скюдэры; наведвала салон спадарыні Рамбуе, дзе яе называлі «Сафо». Пасля заходу салона Рамбуе, у 1652 годзе адкрыла свой уласны арыстакратычны літаратурны салон, які стаў цэнтрам прэцыёзнага руху; яго наведвалі Ларашфуко, мадам дэ Лафает, мадам дэ Севінье. У часы Фронды была прыхільніцай прынца Кандэ.

Мадлен дэ Скюдэры не адрознівалася прыгажосцю; замуж яна не выйшла па перакананні, аддаючы перавага платанічнаму пачуццю (заклад свабоды ад шлюбнай сувязі). У гэтым сэнсе яе можна лічыць папярэдніцай фемінізму. «Сафо» набыла еўрапейскую славу; у 1695 годзе Людовік XIV загадаў выбіць медаль з яе выявай.

Творчасць

Кар’еру пісьменніцы распачала ў 1641 годзе. Усе свае галантна-гераічныя раманы друкавала пад імем брата (частка гэтых раманаў была напісана ў суаўтарстве з ім).

Аўтар раманаў «Ібрагім, або Вялікі паша» (1641), «Артамен, або Вялікі Кір» (т. 1—10, 1649—53), «Клелія, або Рымская гісторыя» (т. 1—10, 1654—61), баек, вершаў і інш., у цэнтры якіх кодэкс прэцыёзнай маралі, вытанчанага густу, галантных пачуццяў і паводзін. Яе творы адзначаны майстэрствам сюжэтапабудовы, маляўнічасцю стылю, рысамі псіхалагізму і дыдактызму.

Літаратура

• Г. В. Сініла. Скюдэры // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 14: Рэле — Слаявіна / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2002. — Т. 14. — 512 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0238-5 (т. 14).

Спасылкі

• Сайт, цалкам прысвечаны раману «Артамен, ці Вялікі Кір» (фр.)
• Падборка тэкстаў вакол Карты Краіны Пяшчоты (фр.)