Джордж Берклі

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
Джордж Берклі
George Berkeley by John Smibert.jpg
Біскуп Джордж Берклі
Дата нараджэння:

12 сакавіка 1685(1685-03-12)

Месца нараджэння:

Томастаўн, графства Кілкені, Ірландыя

Дата смерці:

12 студзеня 1753(1753-01-12) (67 гадоў)

Месца смерці:

Томастаўн, графства Кілкені, Ірландыя

Школа/традыцыя:

Суб'ектыўны ідэалізм

Кірунак:

Заходняя Філасофія

Перыяд:

Філасофія XVIII стагоддзя

Значныя ідэі:

Суб'ектыўны ідэалізм

Аказалі ўплыў:

Лок
Мальбранш

Паслядоўнікі:

Юм, Кант, Шапенгаўэр

Джордж Бе́рклі (англ.: George Berkeley; 12 сакавіка 1685 — 14 студзеня 1753) — англійскі тэолаг і філосаф.

Атрымаў адукацыю ў Дублінскім універсітэце. З 1724 г. епіскап англіканскай царквы ў Клойне (Ірландыя). Паводле яго вучэння, усе прадметы аб'ектыўнай рэчаіснасці існуюць толькі таму, што ўспрымаюцца суб'ектам; наогул няма нічога, што рэальна існуе, апроч субстанцыі духу, душы і "майго Я". Выступаў з крытыкай атэізму і асноўнага паняцця матэрыялізму - матэрыі як прадметнай асновы (субстанцыі) цел і іх якасцей, а таксама вучэння Джона Лока і І. Ньютана аб матэрыі і прасторы. Зыходзячы з канцэпцыі суб'ектыўнага ідэалізму, Берклі сцвярджаў, што нават калі б усе суб'екты ўспрымання зніклі, рэч працягвала б існаваць як сума "ідэй" у розуме Бога - таго суб'екта, які не можа знікнуць, а таму не можа знікнуць і створаны ім свет зорак, планет і Зямлі з усім, што існуе на ёй. Асноўныя яго працы: "Трактат пра пачаткі чалавечых ведаў" (Treatise Concerning the Principles of Human Knowledge, 1710), "Тры размовы паміж Гіласам і Філонусам" (Three Dialogues between Hylas and Philonous, 1713), "Алсіфрон, ці Дробны філосаф" (Alciphron, or The Minute Philosopher, Том 1-2, 1732) і іншыя.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Чалавек і грамадства: Энцыклапедычны даведнік. — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 1998. ISBN 985-11-0108-7