СНІД

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да: рух, знайсці
СНІД
Red Ribbon.svg
Чырвоная стужка — знак салідарнасці з ВІЧ-станоўчымі і пацыентамі, у якіх развіўся СНІД
МКХ-10 B24.24.
МКХ-9 042042
DiseasesDB 5938 5938
MedlinePlus 000594 000594
eMedicine emerg/253  emerg/253 
Паштовая марка Беларусі

СНІД (Сіндром набытага імунадэфіцыту) — пэўны набор сімптомаў і хвароб, выкліканых паражэннем імуннай сістэмы вірусам імунадэфіцыту чалавека ці проста ВІЧ.

СНІД (сіндром набытага імунадэфіцыту) выклікаецца спецыфічным вірусам. Гэты вірус трапляе ў кроў і псуе пэўны тып белых крывяных цельцаў (лімфацытаў), якія з'яўляецца важным ланцугом абароннай (імуннай) сістэмы арганізму. У выніку заражаны чалавек становіцца «безабаронным» перад мікробамі і пухлінамі. Хвароба развіваецца павольна, на працягу колькіх гадоў адзінай адзнакай хваробы можа быць павелічэнне некаторых лімфатычных вузлоў. Потым пычынаюцца падвышенне тэмпературы, разлады страўніку, патлівасць, схудненне. Пазней настаюць запаленне лёгкіх, сепсіс(зараженне крыві), злаякасныя пухліны, пераважна на скуры. Усё гэта прыводзіць да смерці хворага.

Храналогія[правіць | правіць зыходнік]

  • 1978 — у хворых мужчын-гомасексуалістаў у ЗША, Швецыі і на Гаіці былі зарэгістраваны падобныя захворванні, якія потым назавуць СНІД.
  • 1981 — у ЗША выяўлена вялікая колькасць выпадкаў саркомы Капошы (рэдкасны від раку скуры) у маладых геяў, што потым назвалі «імунадэфіцытам гомасексуалістаў». У тым жа годзе ад гэтага захворвання загінула 128 маладых людзей у ЗША. Амерыканскім доктарам Майклам Готлібам уведзены тэрмін СНІД.
  • 1982 — упершыню даследавана сувязь СНІД з пераліваннямі крыві, выкарыстаная такая назва захворвання, як СНІД — сіндром набытага імунадэфіцыту.
  • 1983 — Люк Мантанье з інстытуту Пастэра ў Францыі адкрыў і ідэнтыфікаваў вірус імунадэфіцыту чалавека як вірус, які прыводзіць да СНІД. У ЗША за гэты год памерла ад СНІД паўтары тысячы чалавек. Упершыню ў ЗША У Сан-Францыска адзначаўся Дзень Памяці памерлых ад СНІД (трэцяя нядзеля мая).
  • 1984 — Роберт Гало (ЗША) незалежна ад Люка Мантанье ідентыфікаваў вірус імунадэфіцыту чалавека.
  • 1985 — у ЗША распрацаваны першы тэст на наяўнасць антыцелаў да ВІЧ, што дало магчымасць правяраць донарскую кроў на наяўнасць ВІЧ. Таксама былі вызначаны шляхі інфікавання вірусам: кроў, палавы шлях і ад маці да дзіця. В США ў гэтым годзе зафіксаваныя 6972 выпадкі смерці ад СНІДу.
  • 1986 — у свеце ўпершыню вялікая ўвага была нададзена асветніцкай дзейнасці з мэтай прафілактыкі ВІЧ/СНІД, у Амерыцы створана недзяржаўная арганізацыя ACT UP, якая займалася такой дзейнасцю. Упершыню ўзбуджальнік СНІДу названы ВІЧ (HIV) — Вірус Імунадэфіцыту Чалавека.
  • 1987 — на сесіі Генеральнай Асамблеі ААН Сусветнай Арганізацыяй Аховы Здароўя (СААЗ) прынята глабальная стратэгія барацьбы са СНІДам. Афіцыйна зарэгістраваны першы прэпарат супраць ВІЧ-інфекцыі — АЗТ (рэтравір).
  • 1988 — 1 снежня абвешчана Сусветным Днём Барацьбы са СНІД.
  • 1989 — у Расіі ВІЧ-інфікавана 270 дзяцей з-за непрафесійных дзеянняў медперсаналу.
  • 1993 — некалькі кіраўнікоў Цэнтру Крыві ў Францыі пасаджаны за краты ў сувязі з пападаннем у Цэнтр ВІЧ-інфікаваных прэпаратаў крыві.
  • 1996 — створана праграма ААНСНІД (UNAIDS).
  • 2002 — памёр ад СНІДу Франк Мур, які стварыў чырвоную стужку — сімвал барацьбы са СНІДам

Спасылкі[правіць | правіць зыходнік]