Казімір Глаcко

З пляцоўкі Вікіпедыя
Перайсці да навігацыі Перайсці да пошуку
Казімір Глаcко
польск.: Kazimierz Hłasko, лац.: Casimirus Hlasko, англ.: Casimir Hlasko
Дата нараджэння 2 сакавіка 1784(1784-03-02)
Дата смерці 27 студзеня 1831(1831-01-27) (46 гадоў)
Месца смерці Ірландыя
Род дзейнасці навуковец
Навуковая сфера тэалогія
Месца працы Полацкая езуіцкая акадэмія, Клонгоўз Вуд каледж (Ірландыя)
Навуковая ступень доктар тэалогіі
Навуковае званне прафесар
Альма-матар Полацкая езуіцкая акадэмія

Казімір Глаcко (польск.: Kazimierz Hłasko, лац.: Casimirus Hlasko, англ.: Casimir Hlasko; 2 сакавіка 1784 — 27 студзеня 1831, Клонгоўз, Ірландыя[1]) — дзеяч каталіцкага касцёла і Ордэна езуітаў; доктар тэалогіі, прафесар Полацкай езуіцкай акадэміі і Клонгоўз Вуд каледжа (Ірландыя).

12 жніўня 1799 г. уступіў у Таварыства Ісуса і на працягу двух гадоў праходзіў выпрабаванні ў Полацкім навіцыяце. Вывучаў нямецкую мову ў Дынабургу (1801—1802) і філасофію ў Полацку (1802—1804). Выкладчык у класе інфімы і нямецкай мовы (1804—1805), а потым — рыторыкі, паэтыкі, геаметрыі, алгебры і нямецкай мовы (1805—1806) у Віцебску. У 1806—1807 гг. — выкладчык рыторыкі, паэтыкі, алгебры і нямецкай мовы у Дынабургу, у 1807—1808 гг. — намеснік рэгента канвікта і выкладчык нямецкай мовы ў Мсціславе, а ў 1808—1809 гг. — выкладчык рыторыкі, паэтыкі, алгебры, геаметрыі і нямецкай мовы ў Оршы[2]. У 1811 г. высвечаны на ксяндза[1].

Скончыўшы чатырохгадовы курс тэалогіі ў Полацкай езуіцкай акадэміі (1813) працаваў у сваёй альма-матэр як прафесар логікі, метафізікі і матэматыкі (1814—1817), логікі метафізікі і заалогіі (1818—1819), логікі, дыялектыкі, метафізікі і этыкі (1819—1820). Таксама выкладаў грамадзянскае права. 15 жніўня 1817 г. склаў апошнія зарокі[2].

Пасля забароны дзейнасці Таварыства Ісуса ў Расійскай імперыі (1820) разам з двума іншымі полацкімі езуітамі — Францішкам Ксаверыям Стахоўскім і Адамам Пятрышчам — быў накіраваны ў Ірландыю. Працуючы са снежня 1820 г. як прафесар дагматычнай і маральнай тэалогіі Клонгоўз Вуд каледжа (англ.: Clongowes Wood College, лац.: Collegium Cluense; знаходзіцца каля горада Клэйн, графства Кілдэр), зрабіў значны ўнёсак у развіццё адукацыйнай праграмы гэтай на той час буйнейшай ірландскай навучальнай установы езуітаў[3][4][5]. (З верасня 1888 г. па чэрвень 1891 г. у гэтым прэстыжным каледжы, пакуль бацька мог аплаціць яго адукацыю, вучыўся знакаміты пісьменнік і паэт Джэймс Джойс[6]).

Казімір Глаcко памёр у Клонгоўз 27 студзеня 1831 г.[7] і пахаваны на мясцовых могілках побач з іншымі айцамі езуітамі[8].

Зноскі

  1. 1,0 1,1 Grzebień, L. (Ed.), Encyklopedia Wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy, 1996.
  2. 2,0 2,1 Catalogs SJ 1774—1829. Russiae.
  3. Oliver, George. Collections towards illustrating the biography of the Scotch, English, and Irish Members, S.J. — Exeter: W.C.Featherstone, 1838. — p. 231.
  4. Catalogs SJ 1774—1829. Hiberniae.
  5. Irish Jesuits since 1800 The Irish Monthly. Vol. 18, No. 199 (Jan., 1890), p. 9.
  6. Джеймс Джойс (1882—1941)
  7. Menology of the Society of Jesus. English-Speaking Assistancy: Comprising the Provinces of England, Ireland, Maryland and Missouri, Together with the Missions of Canada and New Orleans. Volume I. — London: Manresa Press, 1902. — p. 36.
  8. Spain, Maureen. CLONGOWES CEMETERY. Le Chéile Community Magazine. January 2015, № 331. — pp. 4-5.

Літаратура[правіць | правіць зыходнік]

  • Блинова, Т. Б. Иезуиты в Беларуси. Роль иезуитов в организации образования и просвещения / Т. Б. Блинова. — Гродно : ГрГУ, 2002. — 427 с.
  • Giżycki, J. M. Materyały do dziejów Akademii Połockiej i szkół odniej zależnych / J.M. Giżycki. — Kraków: Druk. W. Anczyca i spółki, 1905. — 288 s.
  • Irish Jesuits since 1800. The Irish Monthly. Vol. 18, No. 199 (Jan., 1890), pp. 1-16.
  • Menology of the Society of Jesus. English-Speaking Assistancy: Comprising the Provinces of England, Ireland, Maryland and Missouri, Together with the Missions of Canada and New Orleans. Volume I. — London: Manresa Press, 1902. — 331 p.