Перайсці да зместу

Марсель Альбер

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Марсель Альбер
Marcel Olivier Albert
Марсель Альбер у апошнія гады службы ў ВПС Францыі
Марсель Альбер у апошнія гады службы ў ВПС Францыі
Перыяд жыцця 25 лістапада 1917—23 жніўня 2010 (92 года)
Дата нараджэння 25 лістапада 1917(1917-11-25)[1][2]
Месца нараджэння Парыж, Францыя
Дата смерці 23 жніўня 2010(2010-08-23)[3][1] (92 гады)
Месца смерці Тэхас, ЗША
Месца пахавання
Грамадзянства
Прыналежнасць  Францыя
Род войскаў Ваенна-паветраныя сілы Францыі
Гады службы 1938—1948
Званне капітан
Часць Нармандыя-Нёман
Бітвы/войны Другая сусветная вайна
Узнагароды і званні
Медаль «Залатая Зорка»
Кавалер Вялікага Крыжа ордэна Ганаровага легіёна
Вялікі афіцэр ордэна Ганаровага легіёна
Вялікі афіцэр ордэна Ганаровага легіёна
Кавалер французскага ордэна Вызвалення
Ваенны крыж 1939—1945 (Францыя)
Медаль Супраціўлення з разеткай (Францыя)
Медаль Супраціўлення з разеткай (Францыя)
Чэхаславацкі Ваенны крыж 1939
Ордэн ЛенінаОрдэн Чырвонага СцягаОрдэн Айчыннай вайны I ступені
У адстаўцы бізнесмен
Лагатып Вікісховішча Медыяфайлы на Вікісховішчы

Марсель Альбер (фр.: Marcel Olivier Albert; 25 лістапада 1917 — 23 жніўня 2010) — французскі лётчык, удзельнік баёў на Беларусі ў гады Вялікай айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза, заслужаны лётчык Францыі[4].

Асабістае жыццё. Пачатак вайны

[правіць | правіць зыходнік]

Нарадзіўся ў Парыжы ў шматдзетнай сям'і рабочых. Па заканчэнні школы працаваў на заводзе фірмы «Рэно». Ва Узброеных сілах Францыі з 24 сакавіка 1938 года. У лістападзе 1942 года з групе першых добраахвотнікаў адпраўляецца ў Савецкі Саюз у складзе авіягрупы «Нармандыя-Нёман». Першы нямецкі самалёт у небе СССР збівае 16 чэрвеня 1943 г.. Адным з першых адмаўляецца ад тактыкі вядзення адзіночнага бою. Да кастрычніка 1944 года на рахунку Марселю Альбера 23[5] збітыя варожыя самалёты і 193 баявыяылеты[4].

Званне Героя СССР. Пасля вайны

[правіць | правіць зыходнік]

Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 27 лістапада 1944 года за мужнасць, гераізм і вайсковую доблесць, праяўленыя ў баях з нямецка-фашысцкімі акупантамі грамадзяніну Французскай Рэспублікі старэйшаму лейтэнанту Марселю Альберу прысвоена званне Героя Савецкага Саюза з уручэннем ордэна Леніна і медалі «Залатая Зорка».

Пасля заканчэння вайны працягнуў службу ў ВПС Францыі, у 1948 годзе сыходзіць у адстаўку, жэніцца на амерыканцы і з'яжджае ў Амерыку, дзе даволі паспяхова кіруе сеткай рэстаранаў. Пражываў у штаце Фларыда (ЗША). Апошнія гады жыў у доме састарэлых у горадзе Харлінген, штат Тэхас, ЗША. Памёр 23 жніўня 2010 года, на 93-м годзе жыцця.

Вядомыя паветраныя перамогі

[правіць | правіць зыходнік]
Мадэль збітага самалётаДатаДзе служыўЧым кіраваўДзе збіў
Do-1714 мая 1940GC 1/3Dewoitine D.520Поўнач кантона Suippes (Францыя)
Fw-18916 чэрвеня 1943Нармандыя-НёманЯк-1Brusna—Mekovaïa (СССР)
Me-11014 ліпеня 1943Нармандыя-НёманЯк-9Ягадная
Fw-19017 ліпеня 1943Нармандыя-НёманЯк-9Ягадная—Краснікова
Fw-19017 ліпеня 1943Нармандыя-НёманЯк-9Beloto—Арол
Ju-8819 ліпеня 1943Нармандыя-НёманЯк-9Краснікова
Ju-8731 жніўня 1943Нармандыя-НёманЯк-9Ельня
Fw-1901 верасня 1943Нармандыя-НёманЯк-9Ельня
Fw-19017 верасня 1943Нармандыя-НёманЯк-910 км на захад ад Ельні
Fw-19022 верасня 1943Нармандыя-НёманЯк-930 км пд.-у. Смаленска
Hs-1264 кастрычніка 1943Нармандыя-НёманЯк-9Краснае (Ніжагародская вобласць)
Fw-190[6]12 кастрычніка 1943Нармандыя-НёманЯк-9Горкі
Ju-8815 кастрычніка 1943Нармандыя-НёманЯк-910 км на поўнач ад пас. Горкі
Fw-19015 кастрычніка 1943Нармандыя-НёманЯк-97 км на поўнач ад пас. Горкі
Fw-19015 кастрычніка 1943Нармандыя-НёманЯк-97 км на поўнач ад пас. Горкі
Ju-8716 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-9Pillupönen (Усходняя Германія)
Ju-8716 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-9Pillupönen (Усходняя Германія)
Fw-19016 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-9на паўднёвы ўсход ад Stallupönen (Усходняя Германія)
Hs-12918 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-9на поўдзень ад Stallupönen (Усходняя Германія)
Hs-12918 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-9на поўдзень ад Stallupönen (Усходняя Германія)
Fw-19018 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-9Stallupönen (Усходняя Германія)
Me-10923 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-98 км паўднёвей Stallupönen (Усходняя Германія)
Me-10926 кастрычніка 1944Нармандыя-НёманЯк-9на паўднёвы ўсход ад Stallupönen (Усходняя Германія)

Зноскі

  1. 1 2 Marcel Albert // TracesOfWar
  2. ↑ birth certificate — С. 27. Праверана 26 лістапада 2024.
  3. ↑ http://www.nytimes.com/2010/08/26/world/europe/26albert.html
  4. 1 2 Альбер Марсель // Биографический справочник. — Мн.: «Белорусская советская энциклопедия» имени Петруся Бровки, 1982. — Т. 5. — С. 19. — 737 с..
  5. ↑ Паводле БЭ ў 18 тамах. Т.1., Мн., 1996, С.272.
  6. ↑ Згодна сцвярджэнням, апублікаваным, напрыклад, на сайце aviationartstore Архівавана 23 сакавіка 2010., у гэтым баі Марсэль Альбер збіў славутага нямецкага аса Ганса Філіпса (Hans Philips), які атрымаў перамогу ў 216 (!) (паводле іншых дадзеных, 206) паветраных баях. (…On October 12, 1943, Marcel and his squadron were attacking German bombers, when Focke Wulf's bounced them. In a head on attack Albert shot down the German ace Hans Phillips, which at the time had 216 aerial victories to his credit …)
  7. ↑ Décret du 12 avril 2010 portant élévation dans l'ordre de la Légion d'honneur.(недаступная спасылка) (фр.)

Марсель Альбер на сайце «Героі краіны»