Міхал Ходзька

Міхал Ходзька
Міхал Ходзька
	польск.: Michał Chodźko
Асабістыя звесткі
Дата нараджэння	2 мая 1808
Месца нараджэння	Крывічы, Вілейскі павет, Мінская губерня, Расійская імперыя;
Дата смерці	22 мая 1879 (71 год)
Месца смерці	Парыж, Парыж[d], рэгіён Іль-дэ-Франс, Метраполія Францыі, Францыя;
Грамадзянства	Польшча; Расійская імперыя;
Бацька	Ян Ходзька
Жонка	Марыя Яўгенія Концкая[d]
Альма-матар	Віленскі ўніверсітэт ();
Прафесійная дзейнасць
Род дзейнасці	паэт, пісьменнік, перакладчык, палітык, публіцыст
Мова твораў	польская

Міхал Ходзька або Барэйка (польск.: Michał Chodźko; 2 мая 1808(1808-05-02), Крывічы, Мінская губерня — 22 мая 1879(1879-05-22), Парыж) — паэт, перакладчык, палітычны дзеяч.

Біяграфія

Сын Яна Ходзькі, брат Юзафа Ходзькі, Станіслава Ходзькі і Аляксандра Ходзькі. Вучыўся ў Віленскім універсітэце, быў сябрам таварыстваў філаматаў і філарэтаў. Удзельнічаў у паўстанні 1830—31, пасля яго падаўлення інтэрніраваны прускімі ўладамі ў Мемель (цяпер Клайпеда).

Эмігрыраваў у Францыю, быў членам карбанарскіх і масонскіх груповак у Парыжы. Нелегальна наведваў радзіму. Уваходзіў у Таварыства літоўскіх і рускіх зямель, арганізацыю «Помста народа». Удзельнічаў у экспедыцыі палкоўніка Юзафа Заліўскага (1833) ў межы Расійскай імперыі. Паводле плану Заліўскага, Ходзьку ў меркаваным новым паўстанні прызначана пасада начальніка Трэцяй акругі (Пінскі і Слуцкі паветы Мінскай губерні). Пераканаўшыся ў немагчымасці выканаць місію, праз Усходнюю Галіцыю, Уроцлаў, Познань і Саксонію вярнуўся ў Парыж. У 1848 годзе разам з А. Міцкевічам арганізаваў польскі легіён у Італіі, удзельнічаў у ваенных акцыях.

Аўтар паэм «Дзесяць карцін з экспедыцыі ў Польшчу 1833 г.» (1841) і «Шыман Канарскі» (1845), успамінаў «Экспедыцыя ў Польшчу ў 1833 г. аднаго з эмісараў» (1835) і «Міцкевіч і польскі легіён у Італіі» (1862). Перакладаў на польскую мову творы Дж. Байрана «Маэепа» і «Манфрэд». Памёр у Парыжы.

Творы

«Dziesięć obrazów z wyprawy do Polski 1833 r. : 1834—1835 : poema z muzyką do dwóch pieśni, i czterema portretami» Paryż 1841,
«Dwa akty» Paryż 1845,
«Szymon Konarski. Obr. 1, Śmierć xiędza Trynkowskiego : poema dramatyczne», Paryż 1845,
«Oni, to my : wiersz», Paryż 1848,
«Siedm listów o legionie polskim we Włoszech», Paryż 1850,
«Kongres i amnestya» Paryż 1856, Paryż 1856,
«Jezioro cudów : poemat chrześcijański», Paryż 1857,
«Noc pielgrzyma : urywek z poematu ducha», Paryż 1861,
«Adam Mickiewicz i legion polski we Włoszech : czterdziestego ósmego lata wspomnienie», Paryż 1862,
«Żywot Rajmónda Rembielińskiego», Paryż 1862,
«Zapowiedź poematu nowego Człowiek wobec Boga i przyrody tomów II ; Legenda o Madeju z XVI stólecia ofiarowana dla dorastającego pokolenia» Paryż 1876.

Беларускія пераклады

Дзесяць карцін з экспедыцыі ў Польшчу 1833 г.: Карціна VII // Раса нябёсаў на зямлі тутэйшай: Беларуская польскамоўная паэзія XIX ст. Мн., 1998.

Крыніцы

Літаратура

Аўсяная М. Ходзька // БЭ ў 18 т. Т. 17. Мн., 2003.