Стараабрадства

З Вікіпедыя.

Гэты артыкул з'яўляецца часткай серыі артыкулаў аб народзе Рускія Культура Літаратура · Музыка · Тэатр · Танец Выяўленчае мастацтва · Кінематограф Дэкаратыўна-прыкладое мастацтва Архітэктура · Кухня · Спорт Руская дыяспара Украіна · Прыбалтыка · ЗША Казахстан · Балгарыя · Францыя Германія · Кітай · Аўстралія Руская гісторыя Кіеўская Русь · Мангола-татарскае нашэсце Маскоўская Русь · Расійская імперыя СССР · Расійская Федэрацыя Этнаграфічныя групы Казакі · Паморы · Бухтармінцы · Малакане Камчадалы · Ліпаване · Калымчане · Тудаўляне Гаруны · Затундраныя сяляне Рэлігія Праваслаўе: РПЦ · РПЦЗ · Стараабрадства · Рыма-каталіцызм Пратэстантызм · Рускія мусульмане Руская мова Алфавіт · Фанетыка · Дыялекты · Старажытнаруская мова на Украіне · у Беларусі · у Латвіі · у Эстоніі Іншае Навука · Святы · Філасофія · Сімволіка Рускае імя · Руская баня

СТАРААБРАДСТВА, накірунак у рускім праваслаўі, прадстаўнікі якога адвяргаюць царкоўную рэформу патрыярха Нікана і цара Аляксея Міхайлавіча.

Стараабрадства падзяляецца на дзве плыні: папоўцы (якія лічаць неабходным наяўнасць духавенства і адпраўлення імі царкоўных таінств) і беспапоўцы (якія лічаць, што са смерцю апошняга не прыняўшага рэформу свяшчэнніка няма магчымасці ставіць новых і неабходна абыходзіцца без ніх). Кожная плыня падзяляецца на шэрах юрысдыкцый. Буйнейшымі арганізацыямі папоўцаў з'яўляюцца Руская праваслаўная стараабрадская царква і Дрэўлеправаслаўная царква.

З моманту ўзнікнення стараабрадцы стала пераследваліся свецкімі і царкоўнымі ўладамі з рознаю ступенню інтэнсіўнасці. У 1905 годзе маніфестам імператара Мікалая II стараабрадцы былі легалізованы. У 1971 годзе Руская праваслаўная царква зняла з іх пракляцце.

Дагматычных разыходжанняў з імнымі плынямі праваслаўя у стараабрадцаў няма. Адрозненні ёсць у асноўным толькі ў літургічнай практыцы:

• хрышчэнне двумя пальцамі, а не трымя;
• напісанне імя Хрыста Исус, а не Иисус;
• слова алілуя вымаўляецца два разы, а не тры;
• хросны ход па гадзіннікавай стрэлцы, а не супряць яе;
• (у Беларусі) на службе гаворыцца "о богохранимой стране нашей Российской, влястях и воинстве её", а не "о богохранимой стране нашей, властях, воинстве и народе её", як у РПЦ;
• спяванне монагалоснае, а не палітоннае; таксама старыя знакі для запісі нот (крукі);
• магчымасць карыстання літымі іконамі;
• захаванне саюза-супрацьстаўлення а ў Сімвале веры ("рожденна, а не сотворенна");
• прызнанне выключна васьміканечнага крыжа.

Стараабрадскія грамады акрамя Расіі знаходзяцца ў Беларусі, Літве, Латвіі, Эстоніі, на Украіне, у Румыніі, Малдове, Польшы, ЗША, Канадзе, шэрагу краін Паўднёвай Амерыкі, Аўстраліі.