Ісай Шур

Ісай Шур
ням.: Issai Schur
Дата нараджэння	29 снежня 1875 (10 студзеня 1876)
Месца нараджэння	Магілёў, Расійская імперыя
Дата смерці	10 студзеня 1941(1941-01-10) (65 гадоў)
Месца смерці	Тэль-Авіў, Брытанскі мандат у Палесціне
Месца пахавання	Трумпельдор
Грамадзянства	Германскі рэйх
Бацька	Moses Schur[d]
Жонка	Regina Schur[d]
Дзеці	Georg Schur[d]
Род дзейнасці	матэматык, выкладчык універсітэта
Навуковая сфера	матэматыка
Месца працы	Бонскі ўніверсітэт Берлінскі ўніверсітэт
Альма-матар	Берлінскі ўніверсітэт Лібаўская гімназія[d]
Навуковы кіраўнік	Фердынанд Георг Фрабеніус і Лазарус Фукс
Вядомыя вучні	Lev Arkadyevich Kaluzhnin[d]
Член у	Пруская акадэмія навук (1938) Саксонская акадэмія навук[d] (1938) Расійская акадэмія навук Леапальдзіна Гётынгенская акадэмія навук
Медыяфайлы на Вікісховішчы

Ісай Шур (ням.: Issai Schur; 29 снежня 1875 (10 студзеня 1876), Магілёў, Магілёўская губерня, Расійская імперыя — 10 студзеня 1941(1941-01-10), Яфа, Брытанскі мандат у Палесціне) — нямецкі і ізраільскі матэматык. Адзін са стваральнікаў тэорыі выяўленняў груп, заснавальнік навуковай школы. Член Прускай АН (1922—38).

Біяграфічныя звесткі

Паходзіў з беларускіх яўрэяў. Яго бацькі Машэ Шур і Голда Ландау. Скончыў Берлінскі ўніверсітэт (1901). Вучань Г. Фрабеніуса і Л. Фукса. Атрымаў доктарскую ступень у 1901, стаў выкладчыкам у 1903. Прафесар Берлінскага ўніверсітэта 1910, пасля пераезду ў Бон прафесар Бонскага ўніверсітэта (1919). Замежны член-карэспандэнт Акадэміі навук СССР (1929).

Шур адхіліў прапановы пераехаць у ЗША і Вялікабрытанію (у 1934). Тым не менш, як яўрэй быў выгнаны з універсітэта (1935) і выключаны з Прускай акадэміі навук (1938). Пераехаў у Палесціну ў 1939. Выкладаў у Яўрэйскім універсітэце ў Іерусаліме.

Навуковая дзейнасць

Займаўся тэорыяй груп, стварыў навуковыя працы па рыманавых мнагастайнасцях, тэорыі лікаў і функцый. Сфармуляваў лему аб сплятаючым аператары для канечнамерных непрыводных выяўленняў груп і алгебраў («лема Шура», 1906). Даказаў тэарэмы аб унітарнай трыянгулярызацыі матрыц (1910), прасторах пастаяннай крывізны, існаванні камутатыўнай падалгебры поўнай матрычнай алгебры і інш., якія названы яго імем (тэарэмы Шура).

Літаратура

• Касцюковіч М. Шур // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 17: Хвінявічы — Шчытні / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2003. — Т. 17. — С. 488. — 512 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0279-2 (т. 17).

Спасылкі

• O’Connor, John J.; Edmund F. Robertson. Issai Schur // MacTutor History of Mathematics archive (англ.)
• Ісай Шур (англ.) у праекце «Матэматычная генеалогія».
• Профіль І. Шура на афіцыйным сайце РАН