Алена Дзмітрыеўна Бялова

Алена Дзмітрыеўна Бялова
Агульная інфармацыя
Пол	жанчына
Спецыялізацыя	фехтаванне
Нарадзілася	28 ліпеня 1947(1947-07-28) (79 гадоў) Савецкая Гавань, Савецка-Гаванскі раён[d], Прыморскі край, РСФСР, СССР
Грамадзянства	СССР
Альма-матар	Мінскі дзяржаўны педагагічны інстытут імя Максіма Горкага (1971)
Трэнеры	Л. П. Бокун
Рост	176 см
Вага	69 кг
Узнагароды і медалі Алімпійскія гульні Золата Мехіка 1968 Індывідуальная рапіра Золата Мехіка 1968 Камандная рапіра Золата Мюнхен 1972 Камандная рапіра Золата Манрэаль 1976 Камандная рапіра Бронза Манрэаль 1976 Індывідуальная рапіра Серабро Масква 1980 Камандная рапіра Дзяржаўныя ўзнагароды Медаль П’ера дэ Кубертэна Ордэн Айчыны 3 ступені, Беларусь
Медыяфайлы на Вікісховішчы

Алена Дзмітрыеўна Бялова, па нараджэнні Новікава (нар. 28 ліпеня 1947(1947-07-28), Савецкая Гавань, Прыморскі край) — савецкая фехтавальшчыца на рапірах, 4-разовая алімпійская чэмпіёнка, шматразовая чэмпіёнка свету і СССР, адзіная алімпійская чэмпіёнка (сярод жанчын) у індывідуальным відзе ў гісторыі савецкага фехтавання. Кандыдат педагагічных навук (1979), прафесар (1993).

Біяграфія

Нарадзілася 28 ліпеня 1947 года ў г. Савецкая Гавань Хабараўскага краю РСФСР у сям’і кадравага афіцэра. У Мінск, куды накіравалі яе бацьку, пераехала ў дзяцінстве.

У фехтавальную залу прыйшла ў 13 гадоў. Першы трэнер — Ларыса Бокун, пазней трэніравалася ў Германа Бокуна.

У 1971 годзе скончыла Мінскі педагагічны інстытут імя М. Горкага. У 1979 годзе абараніла кандыдацкую дысертацыю і стала выкладчыкам Мінскага педагагічнага інстытута.

Выступала за «Дынама» Мінск.

Перад Алімпійскімі гульнямі ў Мехіка 1968 года выйшла замуж за спартсмена Вячаслава Бялова і ўзяла яго прозвішча, пад якім выступала да заканчэння спартыўнай кар’еры ў 1980 годзе.

За ўклад у сусветны алімпійскі рух і высокія спартыўныя дасягненні ўзнагароджана трафеем да 100-годдзя МАК за алімпійскія ідэалы (1994), срэбным ордэнам МАК (1997). Экс-рэкардсменка па колькасці заваяваных залатых алімпійскіх медалёў па фехтаванні на рапірах сярод жанчын, была ўключана ў Кнігу рэкордаў Гінэса (у 2008 годзе ў Пекіне Бялову абыйшла знакамітая італьянка Валянціна Вецалі, якая заваявала сваё 5-е золата).

Другі муж Алены — кампазітар Валерый Іваноў, які напісаў у яе гонар «Рамантычны вальс».

У цяперашні час Бялова — прафесар кафедры педагогікі Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта фізічнай культуры.

Алена Бялова на адкрыцці выстаўкі жывапісу «Прыгажосць і моц» у 2004 годзе, Нацыянальная бібліятэка Беларусі.

Узнагароды

• Заслужаны майстар спорту СССР (1968),
• заслужаны дзеяч фізічнай культуры Беларускай ССР (1979),
• заслужаны трэнер Рэспублікі Беларусь (1994),
• ганаровая грамадзянка горада Мінска,
• ордэн Дружбы народаў,
• два ордэны «Знак Пашаны»,
• ордэн Айчыны III ступені.

Літаратура

• Бялова (дзявочае Новікава) Алена Дзмітрыеўна // Беларусь: энцыклапедычны даведнік / Рэдкал. Б. І. Сачанка (гал. рэд.) і інш.; Маст. М. В. Драко, А. М. Хількевіч. — Мн.: БелЭн, 1995. — С. 139. — 800 с. — 5 000 экз. — ISBN 985-11-0026-9.
• Долготович Б. Д. Почётные граждане белорусских городов: биограф. справочник (руск.) / Б. Д. Долготович. — Мн.: Беларусь, 2008. — С. 247. — 368 с. — 2 000 экз. — ISBN 978-985-01-0784-8.

Спасылкі

• Спортивная биография Елены Беловой
• Награждение Елены Беловой медалью Пьера де Кубертена
• Почётные граждане Минска
• Алена Дзмітрыеўна Бялова — артыкул з Вялікай алімпійскай энцыклапедыі (М., 2006)
• Елена Новикова-Белова — алімпійская статыстыка на сайце Sports-Reference.com (англ.)
• Белова Елена Дмитриевна Архівавана 26 красавіка 2014. (руск.)