Ахты

Сяло
Ахты
руск.: Ахты лезг.: Ахцегь
41°27′53″ пн. ш. 47°44′24″ у. д.
Краіна	Расія
Рэгіён	Дагестан
Раён	Ахтынскі раён
Унутраны падзел	Тры часткі
Гісторыя і геаграфія
Заснаваны	5 стагоддзе да нашай эры
Ранейшыя назвы	Ахцах, Туры, Шахбані, Ухці, Кендушкент
Вышыня цэнтра	1054 м
Тып клімату	Умерана-кантынентальны
Часавы пояс	UTC+3, летам UTC+4
Насельніцтва
Насельніцтва	13,152 чалавек (2002)
Агламерацыя	17 тыс.
Нацыянальны склад	лезгіны
Канфесійны склад	мусульмане-суніты
Афіцыйная мова	руская, лезгінская
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код	87263
Паштовыя індэксы	368730, 368731
Аўтамабільны код	05
ahty.ru (руск.)
Паказаць/схаваць карты
Ахты Ахты
Медыяфайлы на Вікісховішчы

Ахты (руск.: Ахты, лезг.: Ахцегь) — сяло ў Расіі, адміністрацыйны цэнтр Ахтынскага раёна Дагестана. Найбуйнейшае сяло Дагестана. Адзін з найстаражытных населеных пунктаў у Дагестане (2500 гадоў). Самы паўднёвы райцэнтр ў Расіі.

Геаграфія

Ахты знаходзіцца на поўдні Дагестана, на скрыжаванні Самурскай і Ахтынскай далін, паміж Самурскім і Ахтынскім хрыбтамі і адгор'ямі Шалбуздага. Пры ўпадзенні ракі Ахтычай у Самур. У Ахтах найбольшая працягласць гадзін сонечнага ззяння ў Дагестане — 2553 гадзіны ў год. Клімат умерана-кантынентальны, зіма мяккая, лета жаркае, але не гарачае. Вільготнасць паветра нізкая. Атмасферны ціск — 675 мм ртутнага слупа. Сярэднегадавая колькасць ападкаў складае 335 мм.

Насельніцтва

Па выніках Усерасійскага перапісу насельніцтва, у Ахтах пражывала 13152 чалавека. Аднак, па заяве кіраўніка Ахтынскагао раёна, у 2009 годзе насельніцтва вёскі складала звыш 15 тысяч чалавек. Па нацыянальнасці ўсе лезгіны, па веравызнанні мусульмане-суніты.

Год Насельніцтва 1882 5,8 1886 5,9 1897 3,2 1903 5,9 1959 5,5 1970 7,2 1979 7,4 1989 7,4 2002 13,2 2010 15,5

Гісторыя

Ахты вядомае з V стагоддзя да н.э. Пад назвай Туры, у I стагоддзі н.э. увайшло у склад Каўказскай Албаніі. У VIII стагоддзі трапіла пад кантроль арабаў. Тады ж быў адбіты напад хазараў. Шмат разоў падвяргаўся разбурэнняў з боку азіяцкіх ордаў. У 1839 годзе ўзята рускай арміяй.

Ахтынская мінеральная крыніца

У пяці вярстах на паўднёвы-захад ад вёскі на левым беразе ракі Ахтычай, у цясніне, знаходзіцца Ахтынская мінеральная крыніца. Ахтынскія крыніцы ўтрымліваюць тры віды мінеральных водаў: серавадародныя, радонавыя і ёда-бромная. Тэмпература крыніцы вагаецца ад 38-40 °C да 65-68 °C. Ваганні тэмпературы звязаныя з часам года. Тут размешчаны бальнеялагічны курорт «Ахты».